Η πρωθυπουργός της Δανίας Μέτε Φρέντερικσεν στηρίζει τον διάλογο με τις ΗΠΑ για τη Γροιλανδία και την ασφάλεια στην Αρκτική, αλλά ξεκαθαρίζει ότι η κυριαρχία του Βασιλείου της Δανίας δεν αποτελεί αντικείμενο διαπραγμάτευσης. Ο Ντόναλντ Τραμπ, μετά από εβδομάδες κλιμάκωσης, υποχώρησε από απειλές χρήσης βίας και δασμών, μιλώντας πλέον για «πλαίσιο μελλοντικής συμφωνίας».
Η συζήτηση για το μέλλον της Γροιλανδίας εξελίσσεται σε κρίσιμο τεστ για τα όρια της αμερικανικής ισχύος και τη συνοχή του ΝΑΤΟ. Η πρωθυπουργός της Δανίας Μέτε Φρέντερικσεν χαιρέτισε τις συνομιλίες μεταξύ του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και του γενικού γραμματέα του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε, οι οποίες κατέληξαν σε ένα «πλαίσιο μελλοντικής συμφωνίας» για τη Γροιλανδία, αλλά έστειλε σαφές μήνυμα: η κυριαρχία δεν μπαίνει στο τραπέζι.
Αμετακίνητη θέση Κοπεγχάγης για κυριαρχία και εδαφική ακεραιότητα
Σε επίσημη δήλωσή της, η Φρέντερικσεν υπογράμμισε ότι «το ΝΑΤΟ γνωρίζει πλήρως τη θέση του Βασιλείου της Δανίας. Μπορούμε να διαπραγματευτούμε τα πάντα πολιτικά — ασφάλεια, επενδύσεις, οικονομία. Αλλά δεν μπορούμε να διαπραγματευτούμε την κυριαρχία μας». Τόνισε επίσης ότι, σύμφωνα με την ενημέρωση που έχει, δεν υπήρξε καμία συζήτηση που να αμφισβητεί την κυριαρχία Δανίας και Γροιλανδίας.
Η πρωθυπουργός ξεκαθάρισε ότι «μόνο η Δανία και η Γροιλανδία μπορούν να λαμβάνουν αποφάσεις για ζητήματα που τις αφορούν», επαναβεβαιώνοντας την ιδιαίτερη συνταγματική σχέση του Βασιλείου της Δανίας με την αυτόνομη Γροιλανδία. Παράλληλα, η Κοπεγχάγη δηλώνει ανοικτή σε «εποικοδομητικό διάλογο με τους συμμάχους» για την ενίσχυση της ασφάλειας στην Αρκτική, υπό την προϋπόθεση ότι αυτό θα γίνει με «απόλυτο σεβασμό στην εδαφική μας ακεραιότητα».
Το «Golden Dome» και η αρκτική αρχιτεκτονική ασφαλείας
Στο επίκεντρο των συζητήσεων βρίσκεται το αμερικανικό σύστημα αντιπυραυλικής άμυνας «Golden Dome». Η Φρέντερικσεν δηλώνει έτοιμη να εξετάσει την ανάπτυξή του στην Αρκτική, εφόσον διασφαλιστεί ο σεβασμός της δανικής κυριαρχίας. Η Γροιλανδία, με τη γεωστρατηγική της θέση ανάμεσα στη Βόρεια Αμερική και την Ευρώπη και με τα τεράστια φυσικά της αποθέματα, αποτελεί κομβικό σημείο για τη νέα γεωπολιτική αντιπαράθεση στην Αρκτική, όπου εμπλέκονται πλέον ενεργά ΗΠΑ, Ρωσία και Κίνα.
Ο Τραμπ, μιλώντας στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός, επιχείρησε να χαμηλώσει τους τόνους, δηλώνοντας ότι τρέφει «τεράστιο σεβασμό» για τους λαούς της Γροιλανδίας και της Δανίας, αλλά υπενθύμισε ότι «κάθε σύμμαχος του ΝΑΤΟ έχει υποχρέωση να μπορεί να υπερασπίζεται το έδαφός του». Λίγο αργότερα, ανακοίνωσε ότι μαζί με τον Ρούτε συμφώνησαν σε «πλαίσιο μελλοντικής συμφωνίας» για τη Γροιλανδία και έκανε πίσω από προηγούμενες απειλές για δασμούς σε ευρωπαϊκές χώρες που αντιδρούσαν στα σχέδιά του.
Από απειλές βίας σε διαπραγματεύσεις εντός ΝΑΤΟ
Η αλλαγή τόνου της Ουάσινγκτον ήρθε μετά από περίοδο ιδιαίτερα επιθετικής ρητορικής, όπου ο Τραμπ δεν είχε αποκλείσει ούτε τη χρήση «δύναμης» για την απόκτηση της Γροιλανδίας, απαιτώντας «άμεσες διαπραγματεύσεις» με ευρωπαϊκές κυβερνήσεις. Η δημόσια δέσμευσή του ότι δεν θα χρησιμοποιήσει βία και η αναδίπλωση από τις απειλές δασμών έγιναν δεκτές με ανακούφιση από παρατηρητές και συμμάχους.
Η Φρέντερικσεν, από την πλευρά της, επιμένει ότι η ασφάλεια στην Αρκτική είναι «ζήτημα ολόκληρης της Συμμαχίας» και όχι διμερές παζάρι ΗΠΑ–Δανίας. Με αυτόν τον τρόπο επιχειρεί να επαναφέρει τη συζήτηση στα θεσμικά όργανα του ΝΑΤΟ, περιορίζοντας τα περιθώρια για μονομερείς αμερικανικές πρωτοβουλίες πάνω σε ένα έδαφος που, τυπικά και ουσιαστικά, παραμένει μέρος του Βασιλείου της Δανίας.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η κόντρα για τη Γροιλανδία αποκαλύπτει πώς η Αρκτική μετατρέπεται σε νέο γεωπολιτικό μέτωπο, όπου η στρατηγική αξία και οι φυσικοί πόροι υπερισχύουν της διπλωματικής λεπτότητας. Η Δανία, αν και μικρή δύναμη, εκμεταλλεύεται έξυπνα την ομπρέλα του ΝΑΤΟ για να θωρακίσει την κυριαρχία της απέναντι σε έναν απρόβλεπτο, αλλά πανίσχυρο σύμμαχο. Για την Ευρώπη συνολικά, η υπόθεση λειτουργεί ως προειδοποίηση: χωρίς ενιαία γραμμή σε ζητήματα άμυνας και εδαφικής ακεραιότητας, η ήπειρος κινδυνεύει να αντιμετωπίζει κρίσιμες αποφάσεις για τα εδάφη και τις θάλασσές της υπό μορφή τετελεσμένων από την Ουάσινγκτον ή άλλους παίκτες.
#Δανία #Γροιλανδία #ΝΑΤΟ #Τραμπ #Αρκτική
