Στο Άμπου Ντάμπι διεξάγονται σήμερα για πρώτη φορά τριμερείς συνομιλίες μεταξύ ΗΠΑ, Ρωσίας και Ουκρανίας, σχεδόν τέσσερα χρόνια μετά την έναρξη της ρωσικής εισβολής. Στόχος είναι ένα πλαίσιο ασφάλειας και πιθανής ειρηνευτικής συμφωνίας, την ώρα που το ζήτημα των εδαφών παραμένει το βασικό αγκάθι.
Σε μια κίνηση με σαφές γεωπολιτικό βάρος, αντιπροσωπείες των Ηνωμένων Πολιτειών, της Ρωσίας και της Ουκρανίας συναντώνται σήμερα στο Άμπου Ντάμπι για την πρώτη τριμερή διαπραγμάτευση από την έναρξη της ρωσικής πλήρους κλίμακας εισβολής. Οι συνομιλίες εστιάζουν σε ζητήματα ασφάλειας και σε έναν εν δυνάμει οδικό χάρτη για τον τερματισμό του πολέμου, την ώρα που οι στρατιωτικές επιχειρήσεις συνεχίζονται και στις δύο πλευρές του μετώπου.
Το διακύβευμα και ο ρόλος των ΗΠΑ
Η αμερικανική αντιπροσωπεία, με επικεφαλής τον ειδικό απεσταλμένο Στιβ Γουίτκοφ, επιχειρεί να κεφαλαιοποιήσει τη δυναμική που δημιούργησε η πρόσφατη συνάντηση του Βολοντίμιρ Ζελένσκι με τον Ντόναλντ Τραμπ, κατά την οποία ο Ουκρανός πρόεδρος δήλωσε ότι οι αμερικανικές «εγγυήσεις ασφαλείας» είναι «σχεδόν έτοιμες». Ο Λευκός Οίκος επιδιώκει να διαμορφώσει ένα μεταπολεμικό καθεστώς ασφαλείας για την Ουκρανία, ικανό να αποτρέψει νέα ρωσική επίθεση, χωρίς όμως να οδηγήσει σε άμεση σύγκρουση με τη Μόσχα ή σε περαιτέρω διάρρηξη των σχέσεων με τους Ευρωπαίους συμμάχους.
Απέναντι, τη ρωσική πλευρά εκπροσωπεί ο στρατηγός Ίγκορ Κοστιούκοφ, επικεφαλής της στρατιωτικής υπηρεσίας πληροφοριών GRU, ένδειξη ότι η Μόσχα αντιμετωπίζει τις συνομιλίες πρωτίστως ως διαπραγμάτευση σκληρής ασφάλειας και όχι ως τυπική διπλωματική διαδικασία. Η ουκρανική αντιπροσωπεία, με επικεφαλής τον γραμματέα του Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας και Άμυνας Ρουστέμ Ουμέροφ και τον αρχηγό του Γενικού Επιτελείου αντιστράτηγο Αντρίι Γκνάτοφ, επιχειρεί να συνδυάσει τις στρατιωτικές πραγματικότητες του μετώπου με τις πολιτικές «κόκκινες γραμμές» του Κιέβου.
Το αγκάθι των εδαφών και τα μηνύματα από το πεδίο
Κεντρικό σημείο τριβής παραμένει η εδαφική διευθέτηση. Η Ρωσία ελέγχει περίπου το 20% της ουκρανικής επικράτειας και, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, πιέζει για πλήρη αναγνώριση της κυριαρχίας της στο σύνολο του Ντονμπάς στο πλαίσιο μιας συνολικής συμφωνίας. Το Κίεβο προειδοποιεί ότι οποιαδήποτε παραχώρηση εδαφών θα αποτελούσε επικίνδυνο προηγούμενο, θα νομιμοποιούσε την επιθετική αναθεωρητική πολιτική της Μόσχας και δεν θα προσέφερε αξιόπιστες εγγυήσεις ότι ο πόλεμος δεν θα αναζωπυρωθεί.
Την ίδια στιγμή, οι εξελίξεις στο πεδίο υπενθυμίζουν την ευθραυστότητα της κατάστασης. Στην κεντρική ρωσική περιφέρεια Πένζα, συντρίμμια καταρριφθέντος μη επανδρωμένου αεροσκάφους προκάλεσαν πυρκαγιά σε δεξαμενή καυσίμων, σύμφωνα με τον τοπικό κυβερνήτη, χωρίς αναφορές για θύματα. Στο Κίεβο, ο δήμαρχος Βιτάλι Κλίτσκο ανακοίνωσε ότι 1.940 πολυκατοικίες παραμένουν χωρίς θέρμανση μετά τον τελευταίο ρωσικό βομβαρδισμό, στη σκιά προηγούμενης επίθεσης στις 9 Ιανουαρίου που είχε ήδη πλήξει κρίσιμες ενεργειακές υποδομές.
Προοπτικές και ρεαλισμός για μια συμφωνία
Παρά τη ρητορική αισιοδοξία περί «σχεδόν έτοιμου» σχεδίου, η απόσταση μεταξύ των πλευρών παραμένει μεγάλη. Η Ουκρανία ζητά σκληρές, νομικά δεσμευτικές εγγυήσεις ασφαλείας και σαφή αποτροπή νέας ρωσικής επίθεσης, ενώ η Μόσχα επιδιώκει de facto αναγνώριση των κερδών της στο πεδίο και χαλάρωση των δυτικών κυρώσεων. Οι ΗΠΑ καλούνται να ισορροπήσουν ανάμεσα στην υποστήριξη προς το Κίεβο, την ανάγκη αποφυγής άμεσης αντιπαράθεσης με τη Ρωσία και τις ανησυχίες των Ευρωπαίων για μια «κουρασμένη» Δύση που αναζητά διέξοδο από έναν παρατεταμένο πόλεμο φθοράς.
Η σημερινή τριμερής στο Άμπου Ντάμπι δεν αναμένεται να παράξει άμεση, οριστική συμφωνία, αλλά μπορεί να λειτουργήσει ως δοκιμαστικός μηχανισμός για ένα πλαίσιο ασφαλείας και ελέγχου της κλιμάκωσης. Το αν αυτό θα μεταφραστεί σε βιώσιμη ειρήνη ή σε μια εύθραυστη ανακωχή θα εξαρτηθεί από το πόσο έτοιμες είναι οι πλευρές να μετατρέψουν τα στρατιωτικά τετελεσμένα σε πολιτικό συμβιβασμό.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η τριμερής στο Άμπου Ντάμπι σηματοδοτεί τη μετατόπιση του πολέμου της Ουκρανίας από το καθαρά στρατιωτικό στο γεωπολιτικό τραπέζι, με τις ΗΠΑ να αναλαμβάνουν ανοιχτά ρόλο αρχιτέκτονα της μεταπολεμικής αρχιτεκτονικής ασφαλείας στην Ευρώπη. Αν όμως το ζήτημα των εδαφών δεν αντιμετωπιστεί με ρεαλισμό και από τις δύο πλευρές, ο κίνδυνος να καταλήξουμε σε μια «παγωμένη σύγκρουση» τύπου μεταψυχροπολεμικού Καυκάσου παραμένει εξαιρετικά υψηλός.
#ΗΠΑ #Ρωσία #Ουκρανία #ΆμπουΝτάμπι #πόλεμος_Ουκρανία #διπλωματία
