Η ισραηλινή κυβέρνηση επιβεβαίωσε την απαγόρευση πρόσβασης 37 μεγάλων ξένων ανθρωπιστικών οργανώσεων στη Λωρίδα της Γάζας, απαιτώντας την πλήρη γνωστοποίηση των στοιχείων των εργαζομένων τους. Η απόφαση πυροδοτεί διεθνείς αντιδράσεις και φόβους για περαιτέρω υπονόμευση της ήδη οριακής ανθρωπιστικής κατάστασης στον παλαιστινιακό θύλακα.
Η κυβέρνηση του Ισραήλ προχώρησε σε ένα ακόμη βήμα σκλήρυνσης της στάσης της απέναντι στις διεθνείς ανθρωπιστικές οργανώσεις που δραστηριοποιούνται στη Γάζα, επιβεβαιώνοντας την απαγόρευση πρόσβασης σε 37 μεγάλες ξένες ΜΚΟ. Μεταξύ αυτών συγκαταλέγονται εμβληματικοί οργανισμοί όπως οι «Γιατροί Χωρίς Σύνορα» (MSF), το Νορβηγικό Συμβούλιο για τους Πρόσφυγες (NRC), η Care, η World Vision και η Oxfam.
Το Τελ Αβίβ συνδέει ευθέως την αναστολή των αδειών με την άρνηση των οργανώσεων να παραδώσουν αναλυτικούς καταλόγους προσωπικού, συμπεριλαμβανομένων ταυτοτήτων και άλλων ευαίσθητων προσωπικών δεδομένων των Παλαιστινίων εργαζομένων τους. Η απαίτηση αυτή, η οποία πλέον έχει καταστεί επίσημη προϋπόθεση για τη λειτουργία τους, αιτιολογείται από το αρμόδιο υπουργείο ως αναγκαίο μέτρο «ασφαλείας» για την αποτροπή «διείσδυσης τρομοκρατών» σε ανθρωπιστικές δομές.
Η ασφάλεια ως επιχείρημα και ο κίνδυνος για την ανθρωπιστική ροή
Εκπρόσωπος του υπουργείου Διασποράς και Καταπολέμησης του Αντισημιτισμού δήλωσε ότι «οι άδειες των οργανώσεων έληξαν και τους απαγορεύεται να παρέχουν βοήθεια», δίνοντάς τους προθεσμία δύο μηνών για να αποσύρουν τις ομάδες τους από τη Γάζα. Ο Γκιλάντ Τσβικ ξεκαθάρισε ότι μόνο εφόσον μέχρι την 1η Μαρτίου καταθέσουν τα έγγραφα που –κατά το Ισραήλ– αρνούνταν τους τελευταίους δέκα μήνες, θα επανεξεταστούν τα αιτήματά τους.
Ο υπουργός Αμιχάι Τσικλί υπογράμμισε ότι «η ανθρωπιστική βοήθεια είναι καλοδεχούμενη – η εκμετάλλευση των ανθρωπιστικών δομών για τρομοκρατικούς σκοπούς όχι», επιχειρώντας να τοποθετήσει το μέτρο στο πλαίσιο της αντιτρομοκρατικής πολιτικής. Ωστόσο, η χρονική συγκυρία και η έκταση των περιορισμών τροφοδοτούν την κριτική ότι το επιχείρημα της ασφάλειας χρησιμοποιείται ως εργαλείο πολιτικού ελέγχου της ανθρωπιστικής παρουσίας στη Γάζα.
Οργή ΜΚΟ και διεθνείς αντιδράσεις
Οι οργανώσεις που πλήττονται κάνουν λόγο για συστηματική προσπάθεια περιθωριοποίησης των «ανθρωπιστικών παραγόντων» τα τελευταία δύο χρόνια. Η MSF δηλώνει ότι δεν έχει λάβει ούτε επαρκείς εγγυήσεις ούτε σαφείς διευκρινίσεις για τη φύση και τη χρήση των ζητούμενων δεδομένων, ενώ το Νορβηγικό Συμβούλιο για τους Πρόσφυγες καταγγέλλει ότι η απαίτηση για πλήρη ταυτοποίηση του προσωπικού εκθέτει τους εργαζόμενους σε παρακολούθηση και πιθανούς στοχευμένους κινδύνους.
Η ΕΕ ζήτησε την άρση των «εμποδίων» στην ανθρωπιστική βοήθεια, ενώ ο Ύπατος Αρμοστής του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα Φόλκερ Τουρκ προειδοποίησε ότι «τέτοιες αυθαίρετες αποβολές επιδεινώνουν την ήδη αφόρητη κατάσταση» για τον πληθυσμό της Γάζας. Υπενθύμισε ότι στον θύλακα ισχύει από τις 10 Οκτωβρίου μια εύθραυστη κατάπαυση του πυρός ανάμεσα στον ισραηλινό στρατό και τη Χαμάς, ενώ η συντριπτική πλειονότητα των κατοίκων εξαρτάται από τη διεθνή βοήθεια για στέγη, περίθαλψη και τροφή.
Επικίνδυνο προηγούμενο για το διεθνές ανθρωπιστικό δίκαιο
Η απόφαση έρχεται ως συνέχεια της απαγόρευσης δράσης της UNRWA στο έδαφος του Ισραήλ, μετά τις κατηγορίες ότι ορισμένοι υπάλληλοί της συμμετείχαν στην επίθεση της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου 2023. Ο γενικός επίτροπος της UNRWA, Φιλίπ Λαζαρινί, χαρακτήρισε τους νέους περιορισμούς «επικίνδυνο προηγούμενο», καταγγέλλοντας «περιφρόνηση προς το διεθνές ανθρωπιστικό δίκαιο» και «πολλαπλασιασμό των εμποδίων» στη βοήθεια.
Δεκαεπτά ισραηλινές, αριστερής κατεύθυνσης, οργανώσεις προειδοποίησαν ότι η υπαγωγή της βοήθειας σε «πολιτικό προσανατολισμό» και η απαίτηση αποκάλυψης ευαίσθητων δεδομένων υπονομεύουν την προστασία προσωπικού και κοινοτήτων και πλήττουν την αποτελεσματικότητα της διανομής. Την ίδια ώρα, σύμφωνα με τον COGAT, στη Γάζα εισέρχονται κατά μέσο όρο 600 φορτηγά την ημέρα, όμως μόνο 100 έως 300 μεταφέρουν ανθρωπιστική βοήθεια, σύμφωνα με ΜΚΟ και ΟΗΕ – στοιχείο που δείχνει ότι κάθε πρόσθετο φραγμό τον πληρώνει ευθέως ο άμαχος πληθυσμός.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η ισραηλινή απαίτηση για πλήρη φακέλωμα του τοπικού προσωπικού των ΜΚΟ μετατοπίζει τη γραμμή μεταξύ νόμιμης μέριμνας ασφαλείας και εργαλειακής χρήσης της ανθρωπιστικής βοήθειας ως μοχλού πολιτικής πίεσης. Αν επικρατήσει ως «νέα κανονικότητα», απειλεί να επαναδιαμορφώσει εις βάρος των αμάχων το πλαίσιο λειτουργίας της διεθνούς ανθρωπιστικής δράσης σε όλες τις ζώνες σύγκρουσης.
#Ισραήλ #Γάζα #ΜΚΟ #ΑνθρωπιστικήΒοήθεια #ΟΗΕ
