Η υπογειοποίηση στη λεωφόρο Ποσειδώνος και στη Μελίνας Μερκούρη προχωρά, προσφέροντας προοπτική αποσυμφόρησης σε βόρεια και νότια προάστια. Την ίδια ώρα, η Λεωφόρος Κύμης κρίνεται στο ΣτΕ και η σήραγγα Ηλιούπολης παραμένει στο επίπεδο εξαγγελιών, με το χρηματοδοτικό κενό να αποτελεί τον κοινό παρονομαστή.
Η Αττική επιχειρεί να απαντήσει στο χρόνιο κυκλοφοριακό της αδιέξοδο μέσω μιας δέσμης έργων υπογειοποίησης, όμως η εικόνα είναι ανομοιογενής: ορισμένες παρεμβάσεις προχωρούν με σαφές χρονοδιάγραμμα, άλλες σκοντάφτουν σε θεσμικά και χρηματοδοτικά εμπόδια, ενώ κάποιες παραμένουν απλώς σε επίπεδο σχεδιασμού.
Το «μικρό» έργο Μελίνας Μερκούρη με μεγάλο τοπικό αποτύπωμα
Στον Δήμο Ηρακλείου Αττικής, η υπογειοποίηση της οδού Μελίνας Μερκούρη κάνει τα πιο συγκεκριμένα βήματα. Με προϋπολογισμό 22 εκατ. ευρώ, το έργο έχει εγκριθεί τόσο από τη Δημοτική Επιτροπή όσο και από την Περιφερειακή Επιτροπή της Περιφέρειας Αττικής και χρηματοδοτείται εξ ολοκλήρου από την Περιφέρεια.
Ο δήμαρχος Νίκος Μπάμπαλος δηλώνει ότι η διαδικασία του διαγωνισμού βρίσκεται σε εξέλιξη, με στόχο έναρξη των εργασιών από το καλοκαίρι του 2026 και ορίζοντα ολοκλήρωσης περίπου διετίας. Η παρέμβαση, αν και μικρότερης κλίμακας σε σχέση με άλλα οδικά mega projects, στοχεύει στην εκτόνωση της κυκλοφοριακής πίεσης σε ένα ιδιαίτερα πυκνοδομημένο τμήμα του αστικού ιστού, διοχετεύοντας την κίνηση μέσω υπόγειας αρτηρίας που θα καταλήγει στη λεωφόρο Μαρίνου Αντύπα.
Λεωφόρος Κύμης: κόμβος για το βόρειο μέτωπο, αλλά με αστερίσκους
Στρατηγικής σημασίας για τα βόρεια προάστια θεωρείται η επέκταση της Λεωφόρου Κύμης έως τον κόμβο Καλυφτάκη στην Εθνική Οδό. Το έργο, που φιλοδοξεί να λειτουργήσει ως βασική διέξοδος της κίνησης από και προς τον βόρειο άξονα, βρίσκεται εν αναμονή κρίσιμης απόφασης του Συμβουλίου της Επικρατείας τις επόμενες εβδομάδες, μετά την προσφυγή του Δήμου Ηρακλείου.
Ο δήμος ζητά επιπλέον υπογειοποίηση 340 μέτρων, ώστε να περιοριστεί η ηχητική και περιβαλλοντική όχληση για τους κατοίκους. Αν το ΣτΕ δικαιώσει την προσφυγή, θα απαιτηθεί αναθεώρηση της μελέτης και των περιβαλλοντικών όρων, με άμεση συνέπεια σημαντική αύξηση του κόστους. Το ζήτημα της χρηματοδότησης είναι ήδη ανοιχτό, και μια τέτοια εξέλιξη θα περιπλέξει περαιτέρω τον οικονομικό σχεδιασμό.
Ποσειδώνος και Ελληνικό: ταχύτερη πρόοδος στα νότια
Στο νότιο μέτωπο, η εικόνα είναι σαφώς πιο ώριμη. Η υπογειοποίηση της λεωφόρου Ποσειδώνος στο Ελληνικό, μήκους 1,3 χλμ. με τρεις λωρίδες ανά κατεύθυνση, έχει υλοποιηθεί σε ποσοστό άνω του 80% και, σύμφωνα με τη διοίκηση της Lamda Development, αναμένεται να ολοκληρωθεί εντός του 2026. Το έργο κατασκευάζεται από την Avax και εντάσσεται στην Α’ Φάση Υποδομών για τη λειτουργία της εμβληματικής επένδυσης στο πρώην αεροδρόμιο.
Ωστόσο, η πλήρης λειτουργική απόδοση της νέας υπογειοποιημένης λεωφόρου μετατίθεται προς το 2028, καθώς απαιτούνται πρόσθετες εργασίες μετακίνησης των γραμμών του τραμ στα σημεία σύνδεσης με το υφιστάμενο οδικό δίκτυο. Η καθυστέρηση αυτή αναδεικνύει τον βαθμό πολυπλοκότητας των παρεμβάσεων σε ήδη επιβαρυμένα αστικά περιβάλλοντα.
Η σήραγγα Ηλιούπολης και το αδιέξοδο της χρηματοδότησης
Στον αντίποδα, η υπόγεια σήραγγα Ηλιούπολης – που θα συνέδεε τη Δυτική Περιφερειακή Υμηττού με τη λεωφόρο Βουλιαγμένης – παραμένει σε πολύ πρώιμο στάδιο. Παρά την προεργασία σε επίπεδο μελετών, η συζήτηση επικεντρώνεται ακόμη στο αν υπάρχει η απαιτούμενη πολιτική βούληση, γεγονός που καθιστά το έργο περισσότερο θεωρητικό παρά ώριμο προς υλοποίηση.
Κοινός παρονομαστής όλων των υπογειοποιήσεων είναι το χρηματοδοτικό κενό. Η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν χρηματοδοτεί πλέον οδικά έργα εντός Αττικής, την οποία θεωρεί κορεσμένη, αποκλείοντας πρακτικά τη λύση μέσω ΕΣΠΑ ή άλλων κοινοτικών πόρων. Το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων έχει περιορισμένες δυνατότητες, ενώ η τεχνική δυσκολία και η πολυπλοκότητα των έργων εκτοξεύουν τα κόστη, καθιστώντας αναγκαίες πιο σύνθετες χρηματοδοτικές δομές (ΣΔΙΤ, παραχωρήσεις, ιδιωτικά κεφάλαια) που ακόμη δεν έχουν ξεκάθαρα διατυπωθεί.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η Αθήνα βρίσκεται σε κρίσιμο σταυροδρόμι: χωρίς γενναίες αποφάσεις χρηματοδότησης και ξεκάθαρη ιεράρχηση προτεραιοτήτων, κινδυνεύει να μείνει με λίγες «βιτρίνες» έργων σε Ποσειδώνος και Ελληνικό, ενώ τα βόρεια και ανατολικά μέτωπα θα συνεχίσουν να ασφυκτιούν. Το επόμενο διάστημα, οι αποφάσεις του ΣτΕ και οι επιλογές του οικονομικού επιτελείου για τα εργαλεία χρηματοδότησης θα κρίνουν αν οι υπογειοποιήσεις θα αποτελέσουν πραγματική στρατηγική ή απλώς αποσπασματικές παρεμβάσεις.
#Αθήνα #Υπογειοποίηση #Υποδομές #Κυκλοφοριακό
