Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας εκτιμά ότι ο κίνδυνος διεθνούς διασποράς του ιού Νίπα πέραν της Ινδίας παραμένει χαμηλός, παρά τα δύο πρόσφατα κρούσματα. Την ίδια στιγμή, ο οργανισμός τονίζει ότι ο ιός παραμένει παγκόσμια προτεραιότητα λόγω της υψηλής θνησιμότητας και της απουσίας εγκεκριμένων θεραπειών ή εμβολίων.
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα στην καθησυχαστική και την προειδοποιητική ρητορική, μετά την επιβεβαίωση δύο κρουσμάτων του ιού Νίπα στην Ινδία. Σε ενημέρωση προς το πρακτορείο Reuters, ο οργανισμός εκτίμησε ότι ο κίνδυνος περαιτέρω διασποράς πέραν της χώρας είναι «χαμηλός» και δεν δικαιολογεί, επί του παρόντος, περιορισμούς σε ταξίδια ή εμπόριο.
Η εκτίμηση αυτή έρχεται σε μια στιγμή όπου αρκετά ασιατικά κράτη –μεταξύ των οποίων το Χονγκ Κονγκ, η Μαλαισία, η Σιγκαπούρη, η Ταϊλάνδη και το Βιετνάμ– έχουν ήδη αυξήσει τους ελέγχους στα αεροδρόμια, επιχειρώντας να προλάβουν τυχόν εισαγόμενα κρούσματα.
Τι γνωρίζουμε για τον ιό Νίπα
Ο ιός Νίπα είναι ζωονόσος που ενδημεί σε πληθυσμούς φρουτοφάγων νυχτερίδων σε τμήματα της Ινδίας και του Μπανγκλαντές, ενώ μπορούν να λειτουργήσουν ως ενδιάμεσοι ξενιστές και ζώα όπως οι χοίροι. Στον άνθρωπο προκαλεί υψηλό πυρετό και μπορεί να οδηγήσει σε βαριά φλεγμονή του εγκεφάλου (εγκεφαλίτιδα). Το ποσοστό θνησιμότητας εκτιμάται ότι κυμαίνεται από 40% έως 75%, ποσοστό εξαιρετικά υψηλό σε σύγκριση με άλλες ιογενείς λοιμώξεις.
Δεν υπάρχει προς το παρόν εγκεκριμένη ειδική θεραπεία ή εμβόλιο. Κλινικές δοκιμές για εμβόλια βρίσκονται σε εξέλιξη, αλλά απέχουν από την ευρεία διάθεση. Η μετάδοση στον άνθρωπο γίνεται κυρίως μέσω επαφής με μολυσμένες νυχτερίδες ή κατανάλωσης φρούτων που έχουν μολυνθεί από αυτές. Η μετάδοση από άνθρωπο σε άνθρωπο θεωρείται δύσκολη και, σύμφωνα με τον ΠΟΥ, απαιτεί συνήθως παρατεταμένη στενή επαφή με ήδη μολυσμένο άτομο.
Χαμηλός κίνδυνος διασποράς, υψηλή στρατηγική σημασία
Παρότι ο ΠΟΥ επισημαίνει ότι «δεν υπάρχουν ακόμη στοιχεία ότι αυξάνεται η μετάδοση από άνθρωπο σε άνθρωπο» και ότι η Ινδία διαθέτει την επιχειρησιακή ικανότητα να περιορίσει το ξέσπασμα, ο οργανισμός δεν κρύβει τη στρατηγική ανησυχία του. Ο Νίπα έχει ενταχθεί στη λίστα παθογόνων υψηλής προτεραιότητας, καθώς συνδυάζει τρία κρίσιμα χαρακτηριστικά: απουσία αδειοδοτημένων εμβολίων ή θεραπειών, υψηλή θνησιμότητα και τον θεωρητικό κίνδυνο εμφάνισης μεταλλάξεων που θα διευκολύνουν τη μετάδοση.
Οι δύο μολυσμένοι υγειονομικοί στο κρατίδιο της Δυτικής Βεγγάλης νοσηλεύονται, ενώ οι ινδικές αρχές συνεργάζονται στενά με τον ΠΟΥ για την ιχνηλάτηση επαφών και τον έλεγχο της εστίας. Παράλληλα, ειδικοί ιολόγοι υπενθυμίζουν ότι μικρά, τοπικά ξεσπάσματα Νίπα δεν είναι ασυνήθιστα στην περιοχή και, ιστορικά, έχουν περιοριστεί χωρίς να εξελιχθούν σε ευρύτερες επιδημίες.
Η πηγή της τρέχουσας μόλυνσης δεν έχει ακόμη αποσαφηνιστεί, γεγονός που υπογραμμίζει τα κενά γνώσης για τη δυναμική του ιού στα οικοσυστήματα των νυχτερίδων και την ανάγκη ενίσχυσης της επιδημιολογικής επιτήρησης στις ζώνες όπου ενδημεί.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η περίπτωση του Νίπα είναι υπενθύμιση ότι η επόμενη μεγάλη υγειονομική κρίση μπορεί να μην προέλθει από έναν άγνωστο ιό, αλλά από έναν ήδη καταγεγραμμένο παθογόνο παράγοντα με υψηλή θνησιμότητα, ο οποίος θα αποκτήσει καλύτερη ικανότητα μετάδοσης. Για την Ελλάδα και την Ευρώπη, η ουσία δεν είναι ο άμεσος κίνδυνος –που σήμερα είναι πράγματι χαμηλός– αλλά η επένδυση σε ισχυρά συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης, διασυνοριακό συντονισμό και έρευνα σε εμβόλια για αναδυόμενες ζωονόσους, πριν αυτές μετατραπούν σε επόμενη πανδημία.







