Το Πεκίνο απαιτεί την άμεση απελευθέρωση του Νικολάς Μαδούρο και της συζύγου του από τις ΗΠΑ, κάνοντας λόγο για κατάφωρη παραβίαση του διεθνούς δικαίου. Η κινεζική παρέμβαση αναβαθμίζει γεωπολιτικά την κρίση στη Βενεζουέλα και περιπλέκει τους σχεδιασμούς της Ουάσιγκτον.
Η επίσημη τοποθέτηση του κινεζικού υπουργείου Εξωτερικών για τη σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο από τις Ηνωμένες Πολιτείες σηματοδοτεί μια νέα, πιο επικίνδυνη φάση στην ήδη τεταμένη κρίση γύρω από τη Βενεζουέλα. Το Πεκίνο ζήτησε «άμεση απελευθέρωση» του Βενεζουελάνου ηγέτη και της συζύγου του, καλώντας παράλληλα σε πολιτική διευθέτηση μέσω διαλόγου και διαπραγματεύσεων, και κατηγορώντας ευθέως την Ουάσιγκτον για παραβίαση του διεθνούς δικαίου.
Η νομική διάσταση και η επίκληση του διεθνούς δικαίου
Στην ανακοίνωσή του, το κινεζικό υπουργείο Εξωτερικών υπογραμμίζει ότι η σύλληψη ξένου αρχηγού κράτους σε επιχείρηση που οργανώθηκε και εκτελέστηκε από τις ΗΠΑ συνιστά παραβίαση τόσο του διεθνούς δικαίου όσο και «των διεθνών κανόνων». Η διατύπωση δεν είναι τυχαία: το Πεκίνο επιχειρεί να παρουσιάσει την αμερικανική ενέργεια όχι ως μεμονωμένο πολιτικό επεισόδιο, αλλά ως μείζονα θεσμική εκτροπή από το σύστημα κανόνων που διέπει τις διακρατικές σχέσεις.
Η απαίτηση οι ΗΠΑ να «εγγυηθούν την προσωπική ασφάλεια» του Μαδούρο και της συζύγου του παραπέμπει εμμέσως σε υποχρεώσεις που απορρέουν από τις Συμβάσεις της Γενεύης και από το γενικό πλαίσιο προστασίας προσώπων υπό κράτηση. Παράλληλα, η Κίνα στέλνει μήνυμα ότι θεωρεί τον Μαδούρο ακόμη de facto –αν όχι και de jure– φορέα κρατικής εξουσίας, άρα πρόσωπο που απολαύει ειδικού καθεστώτος προστασίας, ανεξαρτήτως της μονομερούς αμερικανικής αμφισβήτησης της νομιμότητάς του.
Γεωπολιτικό μήνυμα Πεκίνου και ενεργειακά διακυβεύματα
Πέρα από τη νομική επιχειρηματολογία, η παρέμβαση της Κίνας έχει σαφή γεωπολιτική στόχευση. Το Πεκίνο είναι από τους βασικότερους πιστωτές και επενδυτές στη Βενεζουέλα, με σημαντικά συμφέροντα στον πετρελαϊκό τομέα. Η αμερικανική επιχείρηση σύλληψης του Μαδούρο, σε συνδυασμό με τις δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ ότι αμερικανικές πετρελαϊκές εταιρείες θα εγκατασταθούν στη χώρα, ερμηνεύεται από το Πεκίνο ως προσπάθεια στρατηγικού εκτοπισμού του από μια κρίσιμη ενεργειακή αγορά.
Η Κίνα, επικαλούμενη την ανάγκη «πολιτικής λύσης» και σεβασμού της κυριαρχίας της Βενεζουέλας, ουσιαστικά αμφισβητεί το δικαίωμα των ΗΠΑ να καθοδηγήσουν μονομερώς τη «μετάβαση» στη χώρα της Λατινικής Αμερικής. Με αυτόν τον τρόπο στοιχίζεται με τις υπόλοιπες χώρες των BRICS που ήδη έχουν εκφράσει επιφυλάξεις ή αντίθεση στην αμερικανική επέμβαση, ενισχύοντας την εικόνα ενός αναδυόμενου μπλοκ που αντιτάσσεται στην αμερικανική ηγεμονία στη Δύση.
Κλιμάκωση ρήξης Πεκίνου – Ουάσιγκτον
Η υπόθεση Μαδούρο προστίθεται σε μια σειρά μετώπων αντιπαράθεσης μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας –από το εμπόριο και την τεχνολογία έως την Ταϊβάν και τη Νότια Σινική Θάλασσα– και μεταφέρει πλέον τη σύγκρουση και στο πεδίο της «νομιμοποίησης» των στρατιωτικών επεμβάσεων. Το Πεκίνο επιχειρεί να εμφανιστεί ως υπερασπιστής της αρχής της μη επέμβασης και της κρατικής κυριαρχίας, γνωρίζοντας ότι αυτό το αφήγημα βρίσκει ακροατήριο σε μεγάλο μέρος του Παγκόσμιου Νότου.
Για την Ουάσιγκτον, η κινεζική καταγγελία περί παραβίασης του διεθνούς δικαίου δυσχεραίνει την προσπάθεια να παρουσιαστεί η επιχείρηση κατά του Μαδούρο ως ενέργεια «αποκατάστασης της δημοκρατίας». Αν η αντιπαράθεση κλιμακωθεί σε φόρουμ όπως ο ΟΗΕ, το διακύβευμα δεν θα είναι μόνο η τύχη της Βενεζουέλας, αλλά και το κατά πόσο οι ΗΠΑ μπορούν να επιβάλουν μονομερώς «μεταβάσεις» καθεστώτων χωρίς ευρύτερη διεθνή συναίνεση.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η σκληρή παρέμβαση της Κίνας δείχνει ότι η υπόθεση Μαδούρο δεν είναι ένα ακόμη επεισόδιο στην παράδοση των αμερικανικών επεμβάσεων στη Λατινική Αμερική, αλλά πεδίο σύγκρουσης δύο ανταγωνιστικών οραμάτων για την παγκόσμια τάξη: του αμερικανικού δόγματος της «εξαγωγής δημοκρατίας» και του κινεζικού αφηγήματος περί απόλυτης κρατικής κυριαρχίας, με έπαθλο όχι μόνο το πετρέλαιο της Βενεζουέλας, αλλά και την αρχιτεκτονική του διεθνούς συστήματος τις επόμενες δεκαετίες.
#Κίνα #ΗΠΑ #Μαδούρο #Βενεζουέλα #ΔιεθνέςΔίκαιο #BRICS
