Σε μια κρίσιμη συγκυρία για το κουρδικό ζήτημα στη Συρία, ο Ντόναλντ Τραμπ και ο Σύρος πρόεδρος Άχμαντ αλ Σάρα είχαν τηλεφωνική επικοινωνία με επίκεντρο τις εγγυήσεις για τα δικαιώματα των Κούρδων. Η συνομιλία έρχεται αμέσως μετά τη συμφωνία πλήρους ενσωμάτωσης των Συριακών Δημοκρατικών Δυνάμεων στο συριακό κράτος.
Η τηλεφωνική επικοινωνία μεταξύ του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ και του Σύρου προέδρου Άχμαντ αλ Σάρα σηματοδοτεί μια νέα φάση στο περίπλοκο παζλ της συριακής κρίσης. Σύμφωνα με την ανακοίνωση της συριακής προεδρίας, οι δύο ηγέτες επικεντρώθηκαν στη θέση και τα δικαιώματα των Κούρδων εντός του συριακού κράτους, καθώς και στη συνέχιση της συνεργασίας κατά του Ισλαμικού Κράτους.
Εγγυήσεις για τους Κούρδους και ενότητα της Συρίας
Η Δαμασκός ανέφερε ότι οι δύο πλευρές «υπογράμμισαν την ανάγκη διασφάλισης των δικαιωμάτων και της προστασίας του κουρδικού λαού εντός του συριακού κράτους». Η διατύπωση αυτή δεν είναι τυχαία: αναγνωρίζει μεν μια ιδιαίτερη ταυτότητα και ανάγκη προστασίας για τους Κούρδους, αλλά ταυτόχρονα την εντάσσει ρητά στο πλαίσιο της εδαφικής ακεραιότητας και κυριαρχίας της Συρίας.
Παράλληλα, Τραμπ και Σάρα «τόνισαν τη σημασία της προάσπισης της ενότητας και της ανεξαρτησίας του συριακού εδάφους». Η αναφορά αυτή στοχεύει να κλείσει τη συζήτηση περί de facto αυτόνομων κουρδικών ζωνών ή προοπτικής απόσχισης, δίνοντας πολιτική κάλυψη στη Δαμασκό να επαναφέρει υπό τον έλεγχό της περιοχές που μέχρι πρόσφατα διοικούνταν κυρίως από τις κουρδικές δυνάμεις.
Η συμφωνία με τις Συριακές Δημοκρατικές Δυνάμεις
Η επικοινωνία των δύο προέδρων έρχεται μόλις μία ημέρα μετά την υπογραφή συμφωνίας «πλήρους ενσωμάτωσης» των Συριακών Δημοκρατικών Δυνάμεων (ΣΔΔ) –σχηματισμού υπό κουρδική ηγεσία– στο συριακό κράτος. Η κίνηση αυτή μεταβάλλει ριζικά τους συσχετισμούς ισχύος στο έδαφος: οι Κούρδοι, από ημι-αυτόνομος εταίρος του διεθνούς συνασπισμού, μετατρέπονται σε τμήμα της κρατικής αρχιτεκτονικής της Δαμασκού.
Ωστόσο, παρά τη συμφωνία, οι εντάσεις και οι συγκρούσεις δεν έχουν εκλείψει, γεγονός που δείχνει ότι η ενσωμάτωση είναι περισσότερο πολιτική εξαγγελία παρά άμεσα εφαρμόσιμη πραγματικότητα. Σε αυτό το πλαίσιο, η αναζήτηση «εγγυήσεων» από την Ουάσινγκτον λειτουργεί για τους Κούρδους ως ασπίδα απέναντι στον κίνδυνο περιθωριοποίησης ή και καταστολής, εφόσον η Δαμασκός εδραιώσει πλήρως τον έλεγχό της.
Ο ρόλος των ΗΠΑ και το μήνυμα προς την Άγκυρα
Η δέσμευση για συνέχιση της συνεργασίας κατά του Ισλαμικού Κράτους επιτρέπει στις ΗΠΑ να διατηρούν λόγο στις εξελίξεις, ακόμη κι αν η στρατιωτική τους παρουσία έχει περιοριστεί. Ταυτόχρονα, η αναφορά σε προστασία των Κούρδων εντός του συριακού κράτους στέλνει έμμεσο μήνυμα στην Τουρκία, η οποία αντιμετωπίζει τις κουρδικές δυνάμεις ως προέκταση «τρομοκρατικών» οργανώσεων και πιέζει για τον περιορισμό τους κοντά στα σύνορά της.
Σε γεωπολιτικό επίπεδο, η Ουάσινγκτον επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα σε τρεις στόχους: να μην εγκαταλείψει πλήρως τους Κούρδους, να αποτρέψει την πλήρη πρόσδεσή τους στη Μόσχα και την Τεχεράνη μέσω Δαμασκού, και να κρατήσει ανοικτούς διαύλους με την Τουρκία, σύμμαχο στο ΝΑΤΟ αλλά και δύσκολο εταίρο.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η κίνηση Τραμπ να συνομιλήσει απευθείας με τον Σάρα για τις εγγυήσεις προς τους Κούρδους δείχνει ότι το κουρδικό παραμένει κεντρικό χαρτί στην αμερικανική στρατηγική για τη Μέση Ανατολή. Ωστόσο, χωρίς σαφές, δεσμευτικό πλαίσιο πολιτικής λύσης και συνταγματικών εγγυήσεων, ο κίνδυνος οι Κούρδοι να βρεθούν ξανά «αναλώσιμοι» σε μια συμφωνία ισχυρών παικτών παραμένει εξαιρετικά υψηλός.







