Οι μεγαλύτερες βρετανικές τράπεζες ξεκινούν τη δημιουργία εγχώριου συστήματος καρτικών πληρωμών, ώστε να μειώσουν την εξάρτηση από τα δίκτυα Visa και Mastercard. Η κίνηση συνδέεται με φόβους ότι μια μελλοντική πολιτική απόφαση στις ΗΠΑ θα μπορούσε να διακόψει αιφνιδίως τις συναλλαγές.
Οι επικεφαλής των μεγάλων βρετανικών τραπεζών πραγματοποιούν αυτή την εβδομάδα την πρώτη τους συνάντηση για τη δημιουργία ενός εθνικού συστήματος καρτικών πληρωμών, το οποίο θα λειτουργεί ως εναλλακτική λύση στα αμερικανικά δίκτυα Visa και Mastercard. Η πρωτοβουλία αποκτά επείγοντα χαρακτήρα, καθώς εντείνονται οι ανησυχίες ότι ο Ντόναλντ Τραμπ θα μπορούσε, για πολιτικούς ή γεωπολιτικούς λόγους, να πιέσει για διακοπή πρόσβασης σε κρίσιμες υποδομές πληρωμών που ανήκουν σε αμερικανικές εταιρείες.
Στόχος η «νομισματική κυριαρχία» στις πληρωμές
Τη σύσκεψη προεδρεύει ο επικεφαλής της Barclays στο Ηνωμένο Βασίλειο, Vim Maru, και σε αυτήν συμμετέχει ομάδα χρηματοδοτών της City που θα καλύψουν το κόστος σύστασης της νέας εταιρείας πληρωμών. Το εγχείρημα είναι χρηματοδοτούμενο από τον ιδιωτικό τομέα, αλλά με πολιτική στήριξη από την κυβέρνηση και την Τράπεζα της Αγγλίας, και συζητείται εδώ και χρόνια. Οι πρόσφατες απειλές του Τραμπ προς συμμάχους του ΝΑΤΟ, καθώς και το προηγούμενο των κυρώσεων στη Ρωσία, έχουν αναζωπυρώσει τους φόβους για τον κίνδυνο «διακόπτη» στις διασυνοριακές πληρωμές.
Σύμφωνα με την Αρχή Ρύθμισης Συστημάτων Πληρωμών του Ηνωμένου Βασιλείου, περίπου το 95% των συναλλαγών με κάρτες στη χώρα περνά σήμερα από συστήματα που ανήκουν στη Mastercard και τη Visa. Με τη χρήση μετρητών να υποχωρεί σταθερά, η εξάρτηση από δύο αμερικανικούς παρόχους θεωρείται πλέον συστημικός κίνδυνος. Στέλεχος που γνωρίζει το σχέδιο προειδοποίησε ότι αν οι δύο κολοσσοί «έσβηναν» ξαφνικά, η βρετανική οικονομία θα επέστρεφε πρακτικά στη δεκαετία του 1950, με επιχειρήσεις να βασίζονται αποκλειστικά σε μετρητά.
Το παράδειγμα της Ρωσίας, όπου περίπου το 60% των πληρωμών εξαρτιόταν από Visa και Mastercard πριν την επιβολή κυρώσεων, λειτουργεί ως καμπανάκι. Η αποχώρηση των δύο εταιρειών άφησε εκατομμύρια πολίτες χωρίς πρόσβαση σε κεφάλαια και δυνατότητα αγορών, υπογραμμίζοντας πόσο κρίσιμες είναι οι υποδομές πληρωμών για την οικονομική κυριαρχία.
Η DeliveryCo, ο ρόλος της Τράπεζας της Αγγλίας και οι ευρωπαϊκές ανησυχίες
Η νέα εναλλακτική υποδομή πληρωμών φέρει την κωδική ονομασία DeliveryCo. Οι χρηματοδότες της City θα αναλάβουν να διαμορφώσουν τη νομική δομή, το μοντέλο διοίκησης και τους μηχανισμούς μελλοντικής χρηματοδότησης. Παράλληλα, η Τράπεζα της Αγγλίας εκπονεί τα τεχνικά σχέδια της υποδομής, τα οποία αναμένεται να παραδώσει στην ομάδα μέσα στο επόμενο έτος. Ο χρονικός ορίζοντας για την πλήρη λειτουργία του νέου συστήματος τοποθετείται γύρω στο 2030.
Σε αντίθεση με τη ρητορική που αναπτύσσεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση, όπου πολιτικοί όπως η πρόεδρος της επιτροπής Οικονομικών και Νομισματικών Υποθέσεων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, Aurore Lalucq, μιλούν ανοιχτά για τον κίνδυνο ο Τραμπ να «κόψει τα πάντα», το Λονδίνο επιλέγει ηπιότερο τόνο. Επισήμως, Βρετανοί αξιωματούχοι μιλούν για ανάγκη «εφεδρικού συστήματος» στο πλαίσιο αυξημένων κυβερνοκινδύνων και λειτουργικών διαταραχών, αποφεύγοντας να στοχοποιήσουν τις ΗΠΑ.
Ενδεικτικό της διαφορετικής προσέγγισης είναι ότι Visa και Mastercard συμμετέχουν οι ίδιες στο σχήμα των χρηματοδοτών, αποκτώντας λόγο και μερίδιο στο νέο δίκτυο, μαζί με ισχυρούς παίκτες όπως οι Santander UK, NatWest, Nationwide, Lloyds Banking Group, το δίκτυο ΑΤΜ Link και η Coventry Building Society. Ο πρώην επικεφαλής της Nationwide και κυβερνητικός σύμβουλος για το εθνικό όραμα πληρωμών, Joe Garner, τονίζει ότι η ανάγκη για εγχώριο σύστημα υπήρχε ήδη πριν από τις πρόσφατες γεωπολιτικές εξελίξεις και παραμένει αμετάβλητη.
Η Τράπεζα της Αγγλίας, μέσω της υποδιοικήτριας Sarah Breeden, έχει υπογραμμίσει ότι μια επιπλέον «ράγα» πληρωμών θα ενίσχυε την ανθεκτικότητα του βρετανικού συστήματος σε ένα περιβάλλον αυξανόμενων κυβερνοαπειλών. Visa και Mastercard, από την πλευρά τους, δηλώνουν δεσμευμένες στην αγορά του Ηνωμένου Βασιλείου και εμφανίζονται να καλωσορίζουν τον ανταγωνισμό, εκτιμώντας ότι η ύπαρξη πολλαπλών λύσεων σε ισότιμο πλαίσιο θα ενισχύσει την καινοτομία και την ανάπτυξη.
Σχόλιο 
: Η βρετανική κίνηση επιβεβαιώνει ότι η «κυριαρχία στις πληρωμές» εξελίσσεται σε νέο πεδίο γεωοικονομικού ανταγωνισμού. Για χώρες όπως η Ελλάδα και η ευρωζώνη συνολικά, το μήνυμα είναι σαφές: η υπερβολική εξάρτηση από τρίτες δικαιοδοσίες σε κρίσιμες υποδομές πληρωμών ενέχει πολιτικό ρίσκο, ακόμη κι αν σήμερα καλύπτεται από τον μανδύα της αγοράς και της αποτελεσματικότητας.
#ΗνωμενοΒασιλειο #Visa #Mastercard #Πληρωμες #Τραπεζες
