Το Συμβούλιο της ΕΕ ενέκρινε επίσημα το εθνικό σχέδιο της Ελλάδας στο νέο δανειοδοτικό εργαλείο SAFE για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής άμυνας. Μαζί με άλλα επτά κράτη-μέλη, η Αθήνα εντάσσεται σε πακέτο χρηματοδότησης ύψους 74 δισ. ευρώ, σχεδόν το μισό του συνολικού προϋπολογισμού του προγράμματος.
Το πράσινο φως από το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης έλαβε το ελληνικό εθνικό σχέδιο στο πλαίσιο του SAFE (Security Action for Europe), του νέου δανειοδοτικού εργαλείου που στοχεύει στην ενίσχυση της ευρωπαϊκής αμυντικής ικανότητας. Η έγκριση δόθηκε σε επίπεδο Ecofin, κατά τη συνεδρίαση των υπουργών Οικονομικών της ΕΕ.
Συνολικά εγκρίθηκαν 16 από τα 19 εθνικά σχέδια, ενώ ειδικά σήμερα εγκρίθηκαν τα σχέδια οκτώ κρατών-μελών, μεταξύ των οποίων και της Ελλάδας. Τα σχέδια αυτά –Ελλάδας, Ιταλίας, Πολωνίας, Εσθονίας, Λετονίας, Λιθουανίας, Σλοβακίας και Φινλανδίας– αντιστοιχούν σε χρηματοδότηση 74 δισ. ευρώ μέσω δανεισμού, δηλαδή σχεδόν στο ήμισυ του συνολικού φακέλου των 150 δισ. ευρώ που προβλέπεται στο SAFE.
Τι είναι το SAFE και πώς λειτουργεί
Το SAFE έχει σχεδιαστεί ως κοινό ευρωπαϊκό «εργαλείο» δανεισμού για την άμυνα, με στόχο να καλύψει το χρηματοδοτικό κενό που δημιουργούν οι αυξημένες ανάγκες ασφάλειας στην ΕΕ. Η λογική του προγράμματος είναι να παρέχει στα κράτη-μέλη πρόσβαση σε ευνοϊκά δάνεια, τα οποία θα κατευθυνθούν σε δαπάνες που ενισχύουν την αποτρεπτική ισχύ και τη βιομηχανική βάση της άμυνας στην Ευρώπη.
Η συμμετοχή σε ένα τέτοιο ευρωπαϊκό σχήμα διαφοροποιείται από τις κλασικές εθνικές αμυντικές δαπάνες, καθώς εντάσσει τις επενδύσεις σε ένα κοινό πλαίσιο, με ενιαία κριτήρια επιλεξιμότητας και αυξημένη εποπτεία. Παράλληλα, δημιουργεί προϋποθέσεις για μεγαλύτερο συντονισμό μεταξύ των κρατών-μελών, τόσο σε επίπεδο προμηθειών όσο και σε επίπεδο σχεδιασμού δυνατοτήτων.
Η θέση της Ελλάδας και οι ευρύτερες ευρωπαϊκές ισορροπίες
Η ένταξη του ελληνικού σχεδίου στο πρώτο κύμα εγκρίσεων του SAFE έχει διπλή σημασία. Σε τεχνικό επίπεδο, διασφαλίζει πρόσβαση σε τμήμα ενός μεγάλου χρηματοδοτικού πακέτου, σε μια περίοδο που οι αμυντικές ανάγκες και οι δημοσιονομικοί περιορισμοί συνυπάρχουν. Σε πολιτικό επίπεδο, εντάσσει την Ελλάδα στον πυρήνα των χωρών που στοιχίζονται πίσω από την προσπάθεια για ενίσχυση της ευρωπαϊκής άμυνας μέσω κοινών εργαλείων χρηματοδότησης.
Το γεγονός ότι τα οκτώ πρώτα εγκεκριμένα σχέδια αντιστοιχούν ήδη σε 74 δισ. ευρώ υπογραμμίζει το εύρος της φιλοδοξίας του SAFE και την ταχύτητα με την οποία τα κράτη-μέλη επιδιώκουν να αξιοποιήσουν το εργαλείο. Για την Αθήνα, το στοίχημα είναι η αποτελεσματική απορρόφηση των πόρων και η στόχευσή τους σε προγράμματα που ενισχύουν πραγματικά τις επιχειρησιακές δυνατότητες και την εγχώρια αμυντική βιομηχανία, χωρίς να δημιουργούνται μελλοντικοί δημοσιονομικοί κίνδυνοι.
Σε ένα περιβάλλον όπου η ΕΕ συζητά όλο και πιο συχνά κοινά χρέη και κοινά αμυντικά εργαλεία, η συμμετοχή της Ελλάδας στο SAFE λειτουργεί και ως ένδειξη της πρόθεσής της να είναι παρούσα στις νέες ευρωπαϊκές αρχιτεκτονικές ασφάλειας και χρηματοδότησης.
Σχόλιο 
: Η έγκριση του ελληνικού σχεδίου στο SAFE είναι περισσότερο γεωπολιτικό παρά λογιστικό γεγονός: ενισχύει τον ρόλο της χώρας στον ευρωπαϊκό σχεδιασμό άμυνας, αλλά αυξάνει και την ευθύνη για στοχευμένη χρήση δανειακών πόρων, σε μια συγκυρία όπου η ισορροπία μεταξύ ασφάλειας και δημοσιονομικής σταθερότητας θα κρίνει την αξιοπιστία της Αθήνας στις Βρυξέλλες.
#ΕΕ #Ελλάδα #SAFE #Άμυνα #Ecofin
