Οι πρώτες ημέρες των αμερικανο-μεσολαβημένων συνομιλιών Ρωσίας–Ουκρανίας στη Γενεύη ολοκληρώθηκαν χωρίς σαφή πρόοδο, ενώ αναλυτές εκτιμούν ότι οι δύο πλευρές απευθύνονται πρωτίστως στον Ντόναλντ Τραμπ. Η εντύπωση μιας «παράστασης για τον πρόεδρο Τραμπ» προσθέτει νέα διάσταση στο διπλωματικό παζλ του πιο αιματηρού πολέμου στην Ευρώπη μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Χωρίς απτά σημάδια προσέγγισης ολοκληρώθηκε η πρώτη από τις δύο ημέρες αμερικανο-μεσολαβημένων ειρηνευτικών συνομιλιών ανάμεσα σε Ουκρανούς και Ρώσους διαπραγματευτές στη Γενεύη. Παρά τη βαρύτητα της στιγμής, καμία πλευρά δεν άφησε να εννοηθεί ότι βρέθηκε ουσιαστική φόρμουλα για τον τερματισμό της σύρραξης, η οποία έχει χαρακτηριστεί ως η πιο θανατηφόρα στην Ευρώπη μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Διπλωματία με στόχο τον Λευκό Οίκο
Μιλώντας στο France 24, ο John Lough, επικεφαλής εξωτερικής πολιτικής στο New Eurasian Strategies Centre, υπογράμμισε ότι τόσο το Κίεβο όσο και η Μόσχα δίνουν την εντύπωση πως «ανεβάζουν μια παράσταση για τον πρόεδρο Τραμπ». Η διατύπωση αυτή υποδηλώνει ότι οι δύο αντιμαχόμενες πλευρές δεν διαπραγματεύονται μόνο μεταξύ τους, αλλά επιχειρούν ταυτόχρονα να επηρεάσουν την Ουάσιγκτον και προσωπικά τον σημερινό ένοικο του Λευκού Οίκου.
Στο πλαίσιο αυτό, κάθε κίνηση στο τραπέζι της Γενεύης αποκτά διπλό ακροατήριο: τους συνομιλητές στην αίθουσα και τον αμερικανικό παράγοντα, που εξακολουθεί να αποτελεί τον βασικό εξωτερικό πυλώνα στήριξης της Ουκρανίας αλλά και τον κεντρικό συνομιλητή της Ρωσίας σε οποιαδήποτε μελλοντική αρχιτεκτονική ασφάλειας στην Ευρώπη. Η διατύπωση του Lough υπονοεί ότι η εικόνα, τα μηνύματα και η δημόσια ρητορική ίσως μετρούν, επί του παρόντος, περισσότερο από την ουσία των προτάσεων.
Συνομιλίες υπό πίεση και χωρίς ορατό συμβιβασμό
Παρά τη μεσολάβηση των ΗΠΑ, οι συνομιλίες δεν φαίνεται να έχουν ξεφύγει από το στάδιο της διερεύνησης προθέσεων. Η Μόσχα και το Κίεβο διατηρούν σκληρές, σχεδόν ασύμβατες, γραμμές σε ζητήματα εδαφικού ελέγχου, ασφάλειας και μελλοντικής διεθνούς εγγύησης. Η αναφορά στην «παράσταση» υποδηλώνει ότι οι αποστολές ίσως επιδιώκουν να αποφύγουν την εικόνα της αδιαλλαξίας, μεταθέτοντας όμως την πραγματική λήψη αποφάσεων σε πολιτικό επίπεδο και σε μεταγενέστερο χρόνο.
Η Γενεύη λειτουργεί έτσι περισσότερο ως σκηνή διαχείρισης εντυπώσεων και λιγότερο ως χώρος όπου κλείνονται ιστορικές συμφωνίες. Η απουσία συγκεκριμένων ανακοινώσεων μετά την πρώτη ημέρα ενισχύει την εκτίμηση ότι οι δύο πλευρές δοκιμάζουν τα όρια της αμερικανικής διαμεσολάβησης, μετρώντας αντιδράσεις και αναζητώντας πλεονέκτημα στο πεδίο της διεθνούς κοινής γνώμης.
Ευρωπαϊκή ασφάλεια σε εκκρεμότητα
Για την Ευρώπη, η στασιμότητα στις συνομιλίες σημαίνει παράταση της στρατηγικής αβεβαιότητας: από την ενεργειακή ασφάλεια και τις αμυντικές δαπάνες μέχρι τη συνοχή του ΝΑΤΟ και την πολιτική συνοχή της ΕΕ. Η έλλειψη προόδου στη Γενεύη υπενθυμίζει ότι, παρά τις διπλωματικές πρωτοβουλίες, ο πόλεμος παραμένει ο βασικός διαμορφωτής της νέας ευρωπαϊκής τάξης πραγμάτων.
Σχόλιο 
: Οι συνομιλίες της Γενεύης δείχνουν ότι η ουκρανική κρίση έχει πλέον πλήρως αμερικανοποιηθεί: χωρίς σαφές σήμα από την Ουάσιγκτον, καμία πλευρά δεν ρισκάρει ουσιαστικό συμβιβασμό. Η «παράσταση» για τον Τραμπ επιβεβαιώνει πως η πραγματική διαπραγμάτευση αφορά τη μελλοντική ισορροπία ισχύος μεταξύ ΗΠΑ και Ρωσίας, με την Ευρώπη θεατή σε μια σύγκρουση που εκτυλίσσεται στο έδαφός της.
#Ρωσία #Ουκρανία #ΗΠΑ #Τραμπ #Γενεύη #ΝΑΤΟ #Ευρώπη
