Το Ηνωμένο Βασίλειο κατέγραψε τον μεγαλύτερο μηνιαίο δημοσιονομικό πλεόνασμα από το 1993, χάρη στην έκρηξη φορολογικών εσόδων. Το αποτέλεσμα ενισχύει τη θέση της κυβέρνησης ενόψει των επόμενων δημοσιονομικών αποφάσεων.
Ιστορικό πλεόνασμα στον προϋπολογισμό κατέγραψε το Ηνωμένο Βασίλειο τον Ιανουάριο, σηματοδοτώντας μια σπάνια στιγμή δημοσιονομικής ανάσας για το Λονδίνο. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της Στατιστικής Υπηρεσίας (Office for National Statistics – ONS), ο δημόσιος τομέας (εξαιρουμένων των κρατικών τραπεζών) εμφάνισε πλεόνασμα 30,4 δισ. λιρών, το υψηλότερο από τότε που τηρούνται μηνιαία στοιχεία, δηλαδή από το 1993.
Ρεκόρ εσόδων από φόρους και αυτοαπασχολούμενους
Ο Ιανουάριος είναι παραδοσιακά ισχυρός μήνας για τα δημόσια οικονομικά του Ηνωμένου Βασιλείου, καθώς συμπίπτει με την προθεσμία πληρωμής των δηλώσεων αυτοαπασχόλησης και άλλων αυτοαξιολογούμενων φόρων. Ωστόσο, η επίδοση του Ιανουαρίου 2026 ξεπέρασε κάθε προηγούμενο.
Το πλεόνασμα των 30,4 δισ. λιρών ήταν σχεδόν διπλάσιο από εκείνο του Ιανουαρίου 2025, καταγράφοντας αύξηση κατά 15,9 δισ. λίρες σε ετήσια βάση. Παράλληλα, ξεπέρασε με άνεση τις προσδοκίες των οικονομολόγων, οι οποίοι προέβλεπαν πλεόνασμα περίπου 24 δισ. λιρών. Η ONS αποδίδει την εξέλιξη κυρίως στη σημαντική ενίσχυση των φορολογικών εσόδων, ενώ η πλευρά των δαπανών παρέμεινε σχεδόν αμετάβλητη.
Ο επικεφαλής οικονομολόγος της ONS, Grant Fitzner, σημείωσε ότι «ο Ιανουάριος – που παραδοσιακά είναι ισχυρός μήνας για τα έσοδα από αυτοαξιολογούμενους φόρους – κατέγραψε το υψηλότερο πλεόνασμα από τότε που τηρούνται μηνιαία στοιχεία». Τόνισε ακόμη ότι τα έσοδα ήταν «σημαντικά αυξημένα» σε σχέση με πέρυσι, ενώ οι δαπάνες συγκρατήθηκαν, καθώς οι χαμηλότερες πληρωμές τόκων για το χρέος αντιστάθμισαν σε μεγάλο βαθμό τις αυξημένες δαπάνες για δημόσιες υπηρεσίες και επιδόματα.
Μειωμένος δανεισμός στο δεκάμηνο, αυξημένος πολιτικός χώρος
Πέρα από τον Ιανουάριο, η εικόνα των βρετανικών δημόσιων οικονομικών εμφανίζεται βελτιωμένη και σε επίπεδο τρέχοντος οικονομικού έτους. Στους πρώτους δέκα μήνες, ο καθαρός δανεισμός του δημόσιου τομέα είναι χαμηλότερος σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του προηγούμενου έτους, στοιχείο που υποδηλώνει σταδιακή αποκλιμάκωση των πιέσεων στο χρέος.
Για την υπουργό Οικονομικών Ρέιτσελ Ριβς, τα στοιχεία συνιστούν σαφή πολιτική και επικοινωνιακή ενίσχυση ενόψει της εαρινής δημοσιονομικής δήλωσης. Ένα ισχυρό πλεόνασμα επιτρέπει μεγαλύτερη ευελιξία στην άσκηση πολιτικής, είτε μέσω στοχευμένων φορολογικών ελαφρύνσεων είτε μέσω πρόσθετης στήριξης σε κρίσιμους τομείς, όπως η Υγεία και οι κοινωνικές παροχές. Ωστόσο, η πίεση από τις αγορές και τους θεσμούς για διατήρηση της δημοσιονομικής πειθαρχίας παραμένει έντονη, ιδίως σε ένα περιβάλλον αυξημένων επιτοκίων και υψηλού δημόσιου χρέους.
Παράλληλα, η οικονομική δραστηριότητα παρακολουθείται στενά μέσω των στοιχείων λιανικών πωλήσεων και των δεικτών PMI για το Ηνωμένο Βασίλειο και την Ευρωζώνη, καθώς και μέσω των μεγεθών ΑΕΠ και εμπιστοσύνης καταναλωτών στις ΗΠΑ. Το διεθνές αυτό πλαίσιο επηρεάζει άμεσα τις αποδόσεις των ομολόγων, το κόστος δανεισμού και τις αποφάσεις των κεντρικών τραπεζών, συμπεριλαμβανομένης της Τράπεζας της Αγγλίας.
Σχόλιο
: Το ρεκόρ πλεονάσματος δίνει στην κυβέρνηση του Λονδίνου πρόσκαιρο δημοσιονομικό οξυγόνο, αλλά δεν αναιρεί τις διαρθρωτικές προκλήσεις μιας οικονομίας με υψηλό χρέος, ασθενική ανάπτυξη και πιεσμένες δημόσιες υπηρεσίες· για τις αγορές, η ουσία θα κριθεί από το αν το πλεόνασμα αξιοποιηθεί για βιώσιμη εξυγίανση ή για βραχυπρόθεσμες πολιτικές παροχές.






