Νέα μεγάλη δημοσκόπηση του Politico δείχνει βαθιά ρήξη στην καναδική κοινή γνώμη απέναντι στις ΗΠΑ επί προεδρίας Τραμπ. Για πρώτη φορά, σχεδόν οι μισοί Καναδοί θεωρούν την Αμερική μεγαλύτερη απειλή για την παγκόσμια ειρήνη από τη Ρωσία.
Η άλλοτε «ειδική σχέση» ανάμεσα σε Καναδά και Ηνωμένες Πολιτείες δέχεται ιστορικό πλήγμα, όπως αποτυπώνεται σε νέα διακρατική έρευνα της Public First για λογαριασμό του Politico. Η σκληρή ρητορική και ο εμπορικός πόλεμος που έχει εξαπολύσει ο Ντόναλντ Τραμπ κατά του Καναδά έχουν ανατρέψει δεκαετίες στενής συμμαχίας, ωθώντας την καναδική κοινωνία σε μια πρωτοφανή αποξένωση από τον νότιο γείτονά της.
Αναξιόπιστος σύμμαχος και κορυφαία απειλή
Σύμφωνα με τη δημοσκόπηση, η πλειονότητα των Καναδών δεν θεωρεί πλέον τις ΗΠΑ αξιόπιστο εταίρο. Το 58% τις χαρακτηρίζει «μη αξιόπιστο σύμμαχο», ενώ μόλις το 37% πιστεύει ότι «οι ΗΠΑ παραμένουν σύμμαχος του Καναδά». Ακόμη πιο ανησυχητικά, το 57% δηλώνει ότι δεν μπορεί να βασιστεί στην Ουάσιγκτον σε μια κρίση, το 67% ότι οι ΗΠΑ «αμφισβητούν» αντί να στηρίζουν τους συμμάχους τους, και το 69% ότι δημιουργούν περισσότερα προβλήματα από όσα λύνουν διεθνώς.
Η αλλαγή κλίματος αποτυπώνεται και στην εκτίμηση για την παγκόσμια ασφάλεια. Ενώ σε Γερμανία, Γαλλία και Ηνωμένο Βασίλειο οι πολίτες δείχνουν κατά πλειοψηφία τη Ρωσία ως μεγαλύτερη απειλή για την ειρήνη, σχεδόν οι μισοί Καναδοί θεωρούν τις ίδιες τις ΗΠΑ ως κορυφαίο κίνδυνο, με διαφορά 19 μονάδων από τη Ρωσία, που έρχεται δεύτερη με 29%. Ένα 43% χαρακτηρίζει την Αμερική «κυρίως απειλή» για τη διεθνή σταθερότητα.
Ο ρόλος Τραμπ και η στροφή προς Κίνα
Κεντρικό σημείο της καναδικής δυσφορίας είναι ο ίδιος ο Αμερικανός πρόεδρος. Πάνω από τα δύο τρίτα των ερωτηθέντων πιστεύουν ότι ο Τραμπ «αναζητά ενεργά συγκρούσεις» με άλλες χώρες. Ακόμη και μεταξύ των συντηρητικών ψηφοφόρων, που παραδοσιακά ευνοούν στενές σχέσεις με τις ΗΠΑ, το 57% θεωρεί ότι ο πρόεδρος ψάχνει «καβγά» διεθνώς, ενώ το 47% των Καναδών συνολικά κρίνει ότι η αμερικανική εμπλοκή στο εξωτερικό καθιστά τον κόσμο λιγότερο ασφαλή.
Αυτή η επιδείνωση έχει και γεωπολιτικές συνέπειες. Παρά την έντονη καχυποψία έναντι του Πεκίνου τα προηγούμενα χρόνια –ιδίως μετά τη σύλληψη των δύο Καναδών Μάικλ Κόβριγκ και Μάικλ Σπέιβορ ως αντίποινα για την υπόθεση της Huawei– η σημερινή εικόνα αντιστρέφεται: το 57% δηλώνει ότι, αν έπρεπε να επιλέξει, θα προτιμούσε να εξαρτάται από την Κίνα παρά από την Αμερική του Τραμπ. Επιπλέον, το 39% υποστηρίζει μια συνειδητή προσέγγιση προς την Κίνα, με το 60% αυτών να κατονομάζει ευθέως τον Τραμπ ως βασικό λόγο της στροφής αυτής.
Η στρατηγική Κάρνεϊ και η επόμενη μέρα
Ο πρωθυπουργός του Καναδά, Μαρκ Κάρνεϊ, έχει οικοδομήσει την πολιτική του ατζέντα πάνω στην υπόσχεση να «θωρακίσει» τη χώρα από τις επιθέσεις του Τραμπ, μειώνοντας την εξάρτηση από την αμερικανική αγορά, στην οποία κατευθύνεται περίπου το 75% των καναδικών εξαγωγών. Η κυβέρνησή του αναπτύσσει νέες εμπορικές σχέσεις με ΕΕ, Κίνα και Κατάρ, ενώ υιοθετεί νέα αμυντική βιομηχανική στρατηγική για ενίσχυση της εγχώριας παραγωγής και περιορισμό των προμηθειών από τις ΗΠΑ.
Παρά το σημερινό ψυχρό κλίμα, σχεδόν οι μισοί Καναδοί (49%) πιστεύουν ότι οι σχέσεις με τις ΗΠΑ θα αποκατασταθούν σε μια «μετα-Τραμπ» εποχή. Ωστόσο, ένα σκληρό 29% εκτιμά ότι δεν υπάρχει επιστροφή στο παρελθόν. Εν τω μεταξύ, οι καθημερινές επαφές έχουν ήδη διαβρωθεί: τα ταξίδια προς τις ΗΠΑ μειώνονται, οι «χιονοπούλια» επιλέγουν άλλους χειμερινούς προορισμούς και τα διασυνοριακά δίκτυα οικογένειας και εργασίας χαλαρώνουν.
Η νέα καναδική στάση συμπυκνώνεται σε ένα σύνθημα που κερδίζει έδαφος: «Αμερική αν χρειαστεί, αλλά όχι κατ’ ανάγκην Αμερική».
Σχόλιο
: Η στροφή της καναδικής κοινής γνώμης αποτελεί καμπανάκι όχι μόνο για την Ουάσιγκτον, αλλά και για όλους τους παραδοσιακούς συμμάχους των ΗΠΑ: δείχνει πόσο γρήγορα η μονομερής πολιτική και οι εμπορικοί εκβιασμοί μπορούν να διαβρώσουν βαθιά εδραιωμένες συμμαχίες και να ανοίξουν χώρο για αντιπάλους όπως η Κίνα.






