Πάνω από 3,2 δισ. ευρώ σε ληξιπρόθεσμες οφειλές προς ιδιώτες εξακολουθεί να «κρατά» το Δημόσιο στο τέλος του 2025, με τα νοσοκομεία και τα ασφαλιστικά ταμεία να πρωταγωνιστούν. Η ηγεσία του ΥΠΕΘΟ ενεργοποιεί Ειδική Επιτροπή, ψηφιακή πλατφόρμα τιμολογίων και «μαύρη λίστα» ασυνεπών φορέων για να σπάσει τον φαύλο κύκλο.
Η εικόνα των ληξιπρόθεσμων οφειλών του Δημοσίου προς τον ιδιωτικό τομέα στο τέλος του 2025 αποκαλύπτει ότι το χρόνιο πρόβλημα όχι μόνο δεν έχει εξαλειφθεί, αλλά τείνει να παγιωθεί σε υψηλά επίπεδα. Σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών (ΥΠΕΘΟ), τον Δεκέμβριο του 2025 οι συνολικές καθυστερούμενες υποχρεώσεις προς ιδιώτες ανήλθαν σε 3,221 δισ. ευρώ, αυξημένες κατά 170 εκατ. ευρώ σε σχέση με έναν χρόνο πριν.
Πού χρωστά το Δημόσιο – Νοσοκομεία στην κορυφή
Από το σύνολο των 3,221 δισ. ευρώ, τα 2,499 δισ. ευρώ αφορούν χρέη προς προμηθευτές, ενώ 722 εκατ. ευρώ είναι εκκρεμείς επιστροφές φόρων από την ΑΑΔΕ. Σε μηνιαία βάση καταγράφεται βελτίωση, καθώς από τα 3,782 δισ. ευρώ του Νοεμβρίου οι οφειλές μειώθηκαν κατά 561 εκατ. ευρώ τον Δεκέμβριο. Ωστόσο, η ετήσια αύξηση δείχνει ότι η «δεξαμενή» των φεσιών ανανεώνεται διαρκώς.
Τα δημόσια νοσοκομεία παραμένουν ο μεγαλύτερος οφειλέτης με 1,397 δισ. ευρώ, καταγράφοντας άνοδο σχεδόν 20% ή 233 εκατ. ευρώ μέσα στο 2025, παρά τον συνήθη ετήσιο συμψηφισμό rebate και clawback. Μάλιστα, η μείωση των χρεών τον Δεκέμβριο κατά 286 εκατ. ευρώ επετεύχθη κυρίως μέσω αυτών των συμψηφισμών και όχι με πραγματικές πληρωμές, γεγονός που υπογραμμίζει τη δομική ανεπάρκεια ρευστότητας και διαχείρισης.
Ακολουθούν τα ασφαλιστικά ταμεία με 587 εκατ. ευρώ, οριακά υψηλότερα από το 2024, εκ των οποίων 231 εκατ. ευρώ αντιστοιχούν σε εκκρεμότητες του ΕΟΠΥΥ. Στον αντίποδα, οι Οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης εμφανίζουν βελτιωμένη εικόνα, μειώνοντας τις οφειλές τους στα 180 εκατ. ευρώ από 231 εκατ. ευρώ ένα χρόνο πριν. Αντίθετα, τα Νομικά Πρόσωπα Δημοσίου Δικαίου αύξησαν τα χρέη τους στα 209 εκατ. ευρώ, κατά 25 εκατ. ευρώ σε ετήσια βάση.
Επιστροφές φόρων και «κρυφό» χρέος
Οι εκκρεμείς επιστροφές φόρων διαμορφώθηκαν τον Δεκέμβριο σε 722 εκατ. ευρώ, μειωμένες κατά 44 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον Νοέμβριο. Από αυτά, μόνο τα 336 εκατ. ευρώ καθυστερούν πάνω από 90 ημέρες, ένδειξη ότι ένα μέρος των διαδικασιών επιταχύνεται. Ωστόσο, 176 εκατ. ευρώ δεν έχουν επιστραφεί λόγω ελλιπών δικαιολογητικών ή αδυναμίας επικοινωνίας με τους δικαιούχους, κάτι που αποκαλύπτει και οργανωτικές αδυναμίες τόσο της διοίκησης όσο και των φορολογουμένων.
Σημαντικό είναι ότι τα παραπάνω ποσά δεν περιλαμβάνουν τις εκκρεμείς επιστροφές από τα Τελωνεία, κυρίως για ΕΦΚ και ΦΠΑ σε βιομηχανίες, ξενοδοχεία, αλιευτικά σκάφη, πλοία, ιδιώτες και ελεύθερους επαγγελματίες. Πρόκειται για ένα «κρυφό» τμήμα των υποχρεώσεων που επιβαρύνει επιπλέον τη ρευστότητα κρίσιμων κλάδων της οικονομίας.
Ειδική Επιτροπή, ψηφιακή πλατφόρμα και «μαύρη λίστα»
Η πολιτική ηγεσία του ΥΠΕΘΟ, με επικεφαλής τον υπουργό Κυριάκο Πιερρακάκη και τον υφυπουργό Θάνο Πετραλιά, επιχειρεί να αντιμετωπίσει το πρόβλημα στη ρίζα του. Όπως έχουν επισημάνει, οι οφειλές παραμένουν ανεξόφλητες παρότι τα απαιτούμενα κονδύλια είναι ήδη εγγεγραμμένα στους προϋπολογισμούς των φορέων. Στο πλαίσιο αυτό έχει συσταθεί Ειδική Επιτροπή, με αποστολή τη λεπτομερή χαρτογράφηση των καθυστερήσεων ανά φορέα και τον εντοπισμό των πραγματικών αιτιών. Δεν είναι τυχαία η φράση του κ. Πιερρακάκη: «ό,τι δεν μετράς, δεν το μεταρρυθμίζεις».
Παράλληλα, η εγκύκλιος Πετραλιά για την εκτέλεση του προϋπολογισμού 2026 θέτει ως κεντρική προτεραιότητα τη δραστική μείωση των ληξιπρόθεσμων, καλώντας νοσοκομεία, ΟΤΑ και ασφαλιστικούς οργανισμούς να αποπληρώνουν τις εκκρεμότητες από ίδιους πόρους και να αποτρέπουν τη δημιουργία νέων. Από τον Οκτώβριο λειτουργεί νέα ψηφιακή πλατφόρμα ηλεκτρονικής υποβολής τιμολογίων B2G, σε συνεργασία με τη Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων, η οποία επιτρέπει την αυτοματοποιημένη παρακολούθηση κάθε οφειλής.
Κομβικό εργαλείο αναμένεται να αποτελέσει και η «μαύρη λίστα» φορέων: όσοι αποδεικνύονται συστηματικά ασυνεπείς θα τίθενται υπό αυξημένη εποπτεία και τα στοιχεία τους θα δημοσιοποιούνται, εισάγοντας μια νέα μορφή διαφάνειας και πίεσης για συμμόρφωση.
Σχόλιο 
: Το Δημόσιο παραμένει ο μεγαλύτερος «κακός πελάτης» της οικονομίας, μεταφέροντας το κόστος της δυσλειτουργίας του σε προμηθευτές, παρόχους υγείας και επιχειρήσεις. Η ψηφιακή ιχνηλάτηση και η «μαύρη λίστα» είναι βήματα προς τη σωστή κατεύθυνση, αλλά χωρίς αυστηρή πολιτική δέσμευση και πραγματική λογοδοσία των διοικήσεων, ο κίνδυνος είναι οι ληξιπρόθεσμες να παραμείνουν ένα διαχρονικό, ακριβό ελληνικό «έθιμο».
#Δημόσιο #ληξιπρόθεσμεςΟφειλές #νοσοκομεία #ασφαλιστικάΤαμεία #φορολογία
