Η προθεσμία δέκα ημερών που έθεσε ο Ντόναλντ Τραμπ στο Ιράν για ενδεχόμενη στρατιωτική επίθεση εκτόξευσε το πετρέλαιο σε υψηλό εξαμήνου. Οι αγορές αποτιμούν πλέον αυξημένο γεωπολιτικό ασφάλιστρο κινδύνου, με φόντο στρατιωτικές κινήσεις στον Περσικό Κόλπο και εύθραυστες διαπραγματεύσεις στη Γενεύη.
Η απειλή στρατιωτικής δράσης των ΗΠΑ κατά του Ιράν μέσα στις επόμενες δέκα ημέρες επανέφερε με ένταση το γεωπολιτικό ρίσκο στην αγορά ενέργειας, ωθώντας τις τιμές του πετρελαίου σε υψηλά έξι μηνών. Οι δηλώσεις του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, ότι «μπορεί να χρειαστεί να προχωρήσουμε ένα βήμα παραπέρα, ή μπορεί και όχι» και ότι η έκβαση θα γίνει γνωστή «σε περίπου δέκα ημέρες», λειτούργησαν ως καταλύτης για ράλι στον «μαύρο χρυσό».
Άλμα σε WTI και Brent από το γεωπολιτικό premium
Το αμερικανικό αργό WTI ενισχύθηκε κατά 1,9%, στα 66,43 δολάρια το βαρέλι, ενώ το Brent, διεθνές σημείο αναφοράς, κέρδισε επίσης 1,9%, στα 71,66 δολάρια. Σε εβδομαδιαία βάση, το WTI καταγράφει άνοδο περίπου 6%, ενώ από την αρχή του έτους τα κέρδη φθάνουν το 16%, αντανακλώντας τη σταδιακή ενσωμάτωση ενός αυξημένου «ασφαλίστρου πολέμου» στις τιμές.
Ο Τραμπ υπογράμμισε ότι «με τα χρόνια έχει αποδειχθεί πως δεν είναι εύκολο να κλείσει μια ουσιαστική συμφωνία με το Ιράν» και προειδοποίησε πως «πρέπει να κλείσουμε μια ουσιαστική συμφωνία, διαφορετικά θα συμβούν άσχημα πράγματα». Η ρητορική αυτή ενισχύει την αβεβαιότητα για την επόμενη ημέρα στις ροές πετρελαίου από τη Μέση Ανατολή, σε μια περίοδο όπου η παγκόσμια αγορά παραμένει ευαίσθητη σε κάθε ένδειξη διαταραχής προσφοράς.
Διπλωματία στη Γενεύη, αεροπλανοφόρα στον Κόλπο
Παράλληλα με τη σκληρή ρητορική, βρίσκεται σε εξέλιξη και ένα περίπλοκο διπλωματικό παζλ. Οι Αμερικανοί απεσταλμένοι Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ είχαν συνομιλίες στη Γενεύη με το Ιράν για το πυρηνικό του πρόγραμμα, χωρίς ωστόσο να γεφυρωθούν οι βασικές διαφορές. Ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς σημείωσε ότι η Τεχεράνη δεν απάντησε στις «κόκκινες γραμμές» που έχει θέσει ο Λευκός Οίκος.
Την ίδια στιγμή, οι ΗΠΑ ενισχύουν τη στρατιωτική τους παρουσία στη Μέση Ανατολή. Το αεροπλανοφόρο USS Abraham Lincoln βρίσκεται ήδη στον Κόλπο, ενώ το USS Gerald Ford κατευθύνεται προς την περιοχή. Η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου, Καρολάιν Λέβιτ, έκανε λόγο για «πολλούς λόγους και επιχειρήματα» υπέρ ενός χτυπήματος κατά του Ιράν, αναγνωρίζοντας όμως ότι, παρά κάποια πρόοδο, οι δύο πλευρές «εξακολουθούν να απέχουν πολύ σε ορισμένα ζητήματα».
Ο κίνδυνος στα Στενά του Ορμούζ και οι παγκόσμιες ροές
Στην εξίσωση προστίθεται και ο άμεσος κίνδυνος για τις θαλάσσιες οδούς ενέργειας. Οι Φρουροί της Επανάστασης του Ιράν πραγματοποίησαν στρατιωτικές ασκήσεις στα Στενά του Ορμούζ, το στρατηγικό πέρασμα από όπου διέρχεται σημαντικό ποσοστό του παγκόσμιου θαλάσσιου εμπορίου αργού. Οι traders φοβούνται ότι μια σύγκρουση ΗΠΑ – Ιράν θα μπορούσε να οδηγήσει σε μερικό ή προσωρινό αποκλεισμό του διαύλου, με άμεσες επιπτώσεις στην προσφορά και νέα άνοδο τιμών.
Για τις αγορές ενέργειας, η επόμενη δεκαήμερη περίοδος λειτουργεί πλέον ως κρίσιμος χρονικός ορίζοντας: είτε για μια δύσκολη, αλλά σταθεροποιητική συμφωνία, είτε για μια κλιμάκωση που θα ανατρέψει τις ισορροπίες σε τιμές, πληθωρισμό και ενεργειακό κόστος διεθνώς.
Σχόλιο 
: Η αγορά πετρελαίου ξαναγίνεται όμηρος της γεωπολιτικής: σε περιβάλλον ήδη πιεσμένου κόστους ενέργειας, κάθε κίνηση σε Ουάσιγκτον και Τεχεράνη μεταφράζεται άμεσα σε τιμές αντλίας, πληθωρισμό και δημοσιονομικό χώρο, ιδίως για εισαγωγικές οικονομίες όπως η ελληνική.
#πετρέλαιο #ΗΠΑ #Ιράν #Τραμπ #ΜέσηΑνατολή #αγορές
