Αποκαλύψεις από τα αρχεία Έπσταϊν ρίχνουν νέο φως σε μια κρίσιμη τηλεφωνική σύγκρουση του 2009 μεταξύ του τότε Βρετανού υπουργού Οικονομικών Άλιστερ Ντάρλινγκ και του επικεφαλής της JP Morgan, Τζέιμι Ντάιμον, με φόντο τον έκτακτο φόρο στα μπόνους των τραπεζιτών. Στο παρασκήνιο εμφανίζεται ο Πίτερ Μάντελσον και ο καταδικασμένος χρηματιστής Τζέφρι Έπσταϊν, αναδεικνύοντας τις σκοτεινές διασυνδέσεις πολιτικής και χρηματοπιστωτικής ισχύος.
Μια σχεδόν λησμονημένη τηλεφωνική συνομιλία στα τέλη του 2009, στο απόγειο της χρηματοπιστωτικής κρίσης, επανέρχεται στο προσκήνιο μέσα από τα λεγόμενα «αρχεία Έπσταϊν». Ο τότε υπουργός Οικονομικών του Ηνωμένου Βασιλείου Άλιστερ Ντάρλινγκ είχε δεχθεί οργισμένη κλήση από τον διευθύνοντα σύμβουλο της JP Morgan, Τζέιμι Ντάιμον, μετά την ανακοίνωση της βρετανικής κυβέρνησης για έκτακτο φόρο 50% στα μπόνους άνω των 25.000 λιρών.
Σύμφωνα με ιδιωτικές συνεντεύξεις που είχε παραχωρήσει ο Ντάρλινγκ στον δημοσιογράφο Φαϊζάλ Ισλάμ, ο Ντάιμον υπενθύμισε ότι η JP Morgan ήταν από τους μεγαλύτερους αγοραστές βρετανικού κρατικού χρέους, αφήνοντας σαφή υπαινιγμό ότι η τράπεζα θα μπορούσε να σταματήσει να χρηματοδοτεί το Δημόσιο. Την ίδια στιγμή, απείλησε να επανεξετάσει την επένδυση σε νέο κεντρικό κτίριο στο Λονδίνο.
Η σκιά του Έπσταϊν και ο ρόλος του Μάντελσον
Το νέο στοιχείο που προκαλεί πολιτικό σεισμό στο Λονδίνο είναι ότι, όπως προκύπτει από τα emails που δημοσιοποιήθηκαν από τα αρχεία Έπσταϊν, ο τότε υπουργός Επιχειρήσεων Πίτερ Μάντελσον φαίνεται να είχε επικοινωνία με τον Τζέφρι Έπσταϊν για το θέμα του φόρου στα μπόνους. Σε μήνυμα του Δεκεμβρίου 2009, ο Μάντελσον φέρεται να γράφει στον Έπσταϊν: «Το Υπουργείο Οικονομικών κρατά σκληρή στάση αλλά το χειρίζομαι».
Λίγες ημέρες αργότερα, email που αποδίδεται στον Έπσταϊν ρωτά αν υπάρχει «πραγματική πιθανότητα» ο φόρος να επιβληθεί μόνο στο μετρητό μέρος των μπόνους. Στις 17 Δεκεμβρίου, σε νέα αλληλογραφία που έχει επισημάνει ο φοροτεχνικός και μέλος των Εργατικών Νταν Νίντλ, ο Έπσταϊν ρωτά αν ο Ντάιμον πρέπει να καλέσει για «τελευταία φορά» τον Ντάρλινγκ. Ο Μάντελσον φέρεται να απαντά ότι ο Ντάιμον θα πρέπει να «απειλήσει ήπια» τον υπουργό.
Η επίμαχη κλήση πραγματοποιήθηκε στις 23 Δεκεμβρίου 2009. Παρά τις πιέσεις, ο Ντάρλινγκ δεν υπαναχώρησε: ο φόρος στα μπόνους εφαρμόστηκε, το κτίριο της JP Morgan τελικά κατασκευάστηκε και η τράπεζα δεν σταμάτησε να αγοράζει βρετανικά ομόλογα. Ο ίδιος ο Μάντελσον υποστηρίζει σήμερα ότι οι συνομιλίες του στην κυβέρνηση «αντικατόπτριζαν τις θέσεις του συνόλου του χρηματοπιστωτικού κλάδου και όχι ενός μόνο προσώπου».
Η ισορροπία ισχύος: κυβερνήσεις, αγορές και «ομοβροντία» τραπεζιτών
Η υπόθεση λειτουργεί ως ζωντανό εργαστήριο για το πώς οι λεγόμενοι «bond vigilantes» –οι αγορές κρατικού χρέους– μπορούν να επιχειρήσουν να επηρεάσουν δημοσιονομικές αποφάσεις. Ο Ντάρλινγκ έχει περιγράψει ότι την περίοδο εκείνη δεχόταν αλλεπάλληλες κλήσεις από τραπεζίτες, οι οποίοι, σχεδόν με «σενάριο», επαναλάμβαναν τα ίδια επιχειρήματα κατά του φόρου και απαιτούσαν υπαναχώρηση. Ο ίδιος έφτασε στο σημείο να τους προλαβαίνει, λέγοντας τους ο ίδιος τι επρόκειτο να πουν.
Παρά το μέγεθος και τη διασύνδεση της JP Morgan με τη βρετανική αγορά χρέους, το βρετανικό Δημόσιο δεν λύγισε. Αυτό δεν αναιρεί, ωστόσο, το σοκ από την αποκάλυψη ότι η διασύνδεση με τον καταδικασμένο για σεξουαλικά εγκλήματα χρηματιστή Τζέφρι Έπσταϊν λειτουργούσε ως δίαυλος πίεσης στο εσωτερικό της βρετανικής κυβέρνησης, σε μια από τις πιο κρίσιμες φάσεις της παγκόσμιας κρίσης.
Σχόλιο 
: Η ιστορία δείχνει πόσο λεπτή είναι η γραμμή ανάμεσα στη θεμιτή διαβούλευση κυβέρνησης–αγορών και στην ωμή άσκηση ιδιωτικής ισχύος με υπαινιγμούς χρηματοδοτικού εκβιασμού. Για τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις –και την Ελλάδα– αποτελεί υπενθύμιση ότι η θωράκιση θεσμών και διαφάνειας είναι εξίσου κρίσιμη με τη δημοσιονομική πειθαρχία όταν διαπραγματεύονται με την παγκόσμια χρηματοπιστωτική ελίτ.
#ΗνωμένοΒασίλειο #JPMorgan #Μάντελσον #Έπσταϊν #Τράπεζες #Φορολογία
