Ο Εμανουέλ Μακρόν ανακοίνωσε ιστορική αύξηση των γαλλικών πυρηνικών κεφαλών, επικαλούμενος Ρωσία, Κίνα και την αβεβαιότητα της αμερικανικής ομπρέλας. Η κίνηση εντάσσεται σε στρατηγική «ευρωπαϊκοποίησης» της γαλλικής αποτροπής, με συμμετοχή χωρών όπως η Γερμανία, η Πολωνία και η Ελλάδα.
Μια από τις πιο ριζικές αναθεωρήσεις της γαλλικής πυρηνικής στρατηγικής από το τέλος του Ψυχρού Πολέμου ανακοίνωσε ο πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν, δηλώνοντας ότι η Γαλλία θα αυξήσει το μέγεθος του πυρηνικού της οπλοστασίου. Η εξαγγελία έγινε στη ναυτική βάση του Île Longue, όπου εδρεύουν τα τέσσερα γαλλικά πυρηνοκίνητα υποβρύχια, και σπάει ένα διαχρονικό ταμπού περί «οροφής» στο γαλλικό πυρηνικό οπλοστάσιο.
«Αναγκαία» αύξηση κεφαλών και μήνυμα προς Μόσχα και Πεκίνο
«Μια αύξηση του οπλοστασίου μας είναι αναγκαία», τόνισε ο Μακρόν, συνδέοντας ευθέως την απόφαση με τον πόλεμο της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, την κλιμακούμενη στρατιωτική ισχύ της Κίνας και τις μεταβαλλόμενες προτεραιότητες άμυνας των ΗΠΑ. Η Γαλλία διαθέτει σήμερα περίπου 300 πυρηνικές κεφαλές – ένα δέκατο των αμερικανικών και ρωσικών αποθεμάτων – και παραδοσιακά τηρεί αυστηρή μυστικότητα για τον ακριβή τους αριθμό.
Ο Γάλλος πρόεδρος διευκρίνισε ότι το Παρίσι δεν θα δημοσιοποιήσει ούτε το σημερινό απόθεμα ούτε το μέγεθος της αύξησης, υποστηρίζοντας ότι η αβεβαιότητα αυτή είναι απαραίτητη για τη «διατήρηση της αξιοπιστίας» της αποτροπής. Παράλληλα, επιχείρησε να αποσυνδέσει την κίνηση από μια νέα κούρσα εξοπλισμών: «Δεν πρόκειται για κούρσα εξοπλισμών… είναι ουσιώδες οι αντίπαλοί μας, ή συνδυασμός αντιπάλων, να μην μπορούν καν να διανοηθούν ότι θα πλήξουν τη Γαλλία χωρίς τη βεβαιότητα ότι θα υποστούν ανεπανόρθωτες ζημιές».
Προς «προωθημένη αποτροπή» και ευρωπαϊκή διάσταση
Κεντρικό στοιχείο της νέας δογμάτος είναι αυτό που ο Μακρόν ονομάζει «προωθημένη αποτροπή» («forward deterrence»). Στην πράξη, αυτό σημαίνει μεγαλύτερη εμπλοκή ευρωπαϊκών συμμάχων στη γαλλική πυρηνική αρχιτεκτονική, ξεκινώντας από τη συμμετοχή τους σε ασκήσεις πυρηνικής αποτροπής. Ο ίδιος προανήγγειλε ότι το πλαίσιο αυτό θα μπορούσε να οδηγήσει σε «περιστασιακές αναπτύξεις στοιχείων των στρατηγικών αεροπορικών δυνάμεών μας σε συμμαχικές χώρες», αναφερόμενος στα μαχητικά Rafale με δυνατότητα μεταφοράς πυρηνικών όπλων.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, ενδιαφέρον για στενότερη συνεργασία με το Παρίσι σε θέματα πυρηνικής αποτροπής έχουν εκδηλώσει η Γερμανία, η Πολωνία, η Ολλανδία, το Βέλγιο, η Ελλάδα, η Σουηδία και η Δανία. Η κίνηση αυτή ενισχύει τη συζήτηση περί «ευρωπαϊκού πυρηνικού πυλώνα» εντός του ΝΑΤΟ, σε μια συγκυρία όπου η αξιοπιστία της αμερικανικής πυρηνικής ομπρέλας αμφισβητείται ολοένα και περισσότερο από ευρωπαϊκές πρωτεύουσες.
Στρατηγικές επιπτώσεις για την Ευρώπη και την Ελλάδα
Η απόφαση του Μακρόν έρχεται σε ένα περιβάλλον διάλυσης ή λήξης κρίσιμων συνθηκών ελέγχου εξοπλισμών και γενικευμένης γεωπολιτικής αβεβαιότητας. Για την Ευρώπη, ανοίγει εκ των πραγμάτων τη συζήτηση για μεγαλύτερη στρατηγική αυτονομία, αλλά και για το κατά πόσο τα κράτη-μέλη είναι διατεθειμένα να συνδεθούν πολιτικά και επιχειρησιακά με τη γαλλική πυρηνική αποτροπή.
Για χώρες όπως η Ελλάδα, που ήδη συμμετέχουν σε αποστολές και δομές του ΝΑΤΟ, η προοπτική συμμετοχής σε γαλλικές πυρηνικές ασκήσεις ή φιλοξενίας περιστασιακών αναπτύξεων γαλλικών μέσων θα αποτελέσει ευαίσθητο πολιτικό ζήτημα, αλλά και μοχλό αναβάθμισης του ρόλου τους στον ευρωπαϊκό στρατηγικό σχεδιασμό. Το βέβαιο είναι ότι η γαλλική πρωτοβουλία επιταχύνει μια συζήτηση που η Ευρώπη απέφευγε συστηματικά: ποιος, με ποια μέσα και υπό ποιους όρους εγγυάται τελικά την έσχατη ασφάλεια της ηπείρου.
Σχόλιο 
: Η κίνηση Μακρόν δεν είναι απλώς τεχνική προσαρμογή του γαλλικού οπλοστασίου, αλλά πολιτική δήλωση φιλοδοξίας: η Γαλλία διεκδικεί ρόλο κεντρικού πυρηνικού εγγυητή της Ευρώπης σε μια εποχή όπου η αμερικανική δέσμευση θεωρείται λιγότερο δεδομένη. Για την ΕΕ, το ερώτημα δεν είναι αν συμφωνεί αφηρημένα με την «ευρωπαϊκή αποτροπή», αλλά αν είναι έτοιμη να αναλάβει το πολιτικό, οικονομικό και στρατηγικό κόστος μιας τέτοιας επιλογής.
#Γαλλία #Μακρόν #Πυρηνικά #ΝΑΤΟ #Ευρώπη #Άμυνα #Ελλάδα
