Ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή εκτοξεύει πετρέλαιο και φυσικό αέριο, αλλά η ελληνική αγορά ενέργειας εμφανίζει αξιοσημείωτες αντοχές. Τέσσερις κορυφαίοι μάνατζερ χαρτογραφούν τα ρίσκα, τα αναχώματα και τις στρατηγικές επιλογές της επόμενης ημέρας.
Η νέα γεωπολιτική κρίση στη Μέση Ανατολή βρίσκει την ελληνική αγορά ενέργειας σαφώς πιο θωρακισμένη σε σχέση με το 2022, αλλά όχι άτρωτη. Η εκτόξευση του πετρελαίου κατά περίπου 40%, σταθερά πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι, και του φυσικού αερίου κατά 60%, δοκιμάζει τα όρια αντοχής καταναλωτών, επιχειρήσεων και κρατικών πολιτικών.
Από το βήμα της εκδήλωσης «Greek Energy: The New Era» του Bloomberg στην Αθήνα, οι Γιώργος Στάσσης (ΔΕΗ), Ανδρέας Σιάμισιης (Helleniq Energy), Πέτρος Τζανετάκης (Motor Oil) και Γιάννης Καρύδας (όμιλος Κοπελούζου) ανέδειξαν τόσο τα σημεία κινδύνου όσο και τα «μαξιλάρια» της ελληνικής αγοράς, στέλνοντας μήνυμα συγκρατημένης αισιοδοξίας αλλά και ετοιμότητας για ακραία σενάρια.
Αντοχές στο ρεύμα, πίεση στα καύσιμα και ο κίνδυνος Ορμούζ
Κεντρικό συμπέρασμα είναι ότι το 2026 δεν θυμίζει το σοκ του 2022. Τότε η Ευρώπη βρέθηκε αντιμέτωπη με πραγματική διαταραχή εφοδιασμού σε ρωσικό φυσικό αέριο. Σήμερα, παρά την ένταση στη Μέση Ανατολή, οι ροές προς την Ευρώπη συνεχίζονται και η Ελλάδα δεν εξαρτάται από προμήθειες από τον Κόλπο, σε αντίθεση με τις ασιατικές οικονομίες.
Στο ηλεκτρικό ρεύμα, η μέση χονδρική τιμή κινείται γύρω στα 90 ευρώ/MWh στο πρώτο δεκαπενθήμερο του Μαρτίου, χάρη στην υψηλή διείσδυση ΑΠΕ, στα αυξημένα υδροηλεκτρικά και στη χαμηλότερη εποχική ζήτηση. Αυτό επιτρέπει στους μεγάλους παρόχους να επιχειρούν συγκράτηση των τιμολογίων Απριλίου, αν και κανείς δεν αποκλείει μερική μετακύλιση του αυξημένου κόστους αερίου.
Η εικόνα στα καύσιμα είναι πολύ πιο σκληρή: η μέση τιμή βενζίνης έχει ξεπεράσει τα 1,95 ευρώ/λίτρο και σε πολλές περιοχές σπάει το όριο των 2 ευρώ, με το ντίζελ να ακολουθεί ανοδικά. Ο μεγάλος φόβος για τη διύλιση είναι ένα παρατεταμένο κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ για πάνω από έξι μήνες. Τότε Κίνα, Ινδία, Ιαπωνία και Νότια Κορέα θα αναζητούσαν εναλλακτικά φορτία, πυροδοτώντας νέο κύμα ανόδου τιμών διεθνώς.
FSRU, ΑΠΕ, πυρηνικά: η στρατηγική θωράκισης της χώρας
Οι μάνατζερ συμφωνούν ότι η εμπειρία της κρίσης του 2022 λειτούργησε ως επιταχυντής μετασχηματισμού. Ο Ανδρέας Σιάμισιης υπενθύμισε ότι η Γερμανία από μηδέν πλωτές μονάδες LNG (FSRU) έφτασε σε 5–6 έργα σε εξέλιξη, ενώ και η Ελλάδα θεωρείται πλέον θωρακισμένη με δύο τερματικά LNG. Υπάρχει περιθώριο για τρίτη μονάδα, αλλά, όπως τόνισε, τέτοιες επενδύσεις απαιτούν εξαιρετικά προσεκτικές αποφάσεις.
Ο Πέτρος Τζανετάκης στάθηκε στον στρατηγικό μετασχηματισμό της Motor Oil από καθαρή διύλιση σε χαρτοφυλάκιο που περιλαμβάνει ΑΠΕ και κυκλική οικονομία, υπογραμμίζοντας ότι «συνέχεια, συνέπεια και σταθερότητα» είναι το DNA με το οποίο ο όμιλος αντιμετωπίζει και τη σημερινή κρίση.
Καθοριστικός αναδεικνύεται ο ρόλος των ΑΠΕ και των διασυνδέσεων. Ο Γιάννης Καρύδας ανέδειξε έργα όπως το καλώδιο Αιγύπτου–Ελλάδας (Gregy), που μπορεί να μετατρέψουν τη χώρα σε κόμβο πράσινης ενέργειας και να ενισχύσουν την ενεργειακή ανεξαρτησία.
Ιδιαίτερο βάρος έχει και η δήλωση του Κυριάκου Μητσοτάκη για έναρξη εθνικής συζήτησης γύρω από μικρούς αρθρωτούς πυρηνικούς αντιδραστήρες (SMR). Ο Γιώργος Στάσσης χαρακτήρισε κρίσιμο το πρώτο αυτό βήμα, υπενθυμίζοντας ότι μόνο το θεσμικό πλαίσιο απαιτεί 7–8 χρόνια, ενώ από την απόφαση έως τη σύνδεση μιας μονάδας στο δίκτυο μεσολαβούν περίπου 10 χρόνια.
Οι τοποθετήσεις συγκλίνουν: η Ελλάδα εισέρχεται στην τρέχουσα κρίση με σαφώς ισχυρότερα «αντισώματα» – LNG, ΑΠΕ, εμπειρία διαχείρισης κρίσεων – αλλά η παράταση και κλιμάκωση του πολέμου θα αποτελέσει πραγματικό stress test για νοικοκυριά, επιχειρήσεις και επενδυτικά σχέδια.
Σχόλιο 
: Η ελληνική ενεργειακή αγορά περνά από την εποχή της διαχείρισης κρίσεων στην εποχή των στρατηγικών επιλογών. Η υψηλή διείσδυση ΑΠΕ και οι υποδομές LNG λειτουργούν ως ασπίδα, όμως η εκτίναξη των καυσίμων δείχνει τα κοινωνικά και πολιτικά όρια της αντοχής. Η συζήτηση για SMR σπάει ταμπού αλλά ανοίγει σύνθετα ερωτήματα κόστους, ασφάλειας και κοινωνικής αποδοχής. Το πραγματικό στοίχημα για κράτος και επιχειρήσεις είναι αν θα αξιοποιήσουν το «παράθυρο» της τρέχουσας σχετικής ασφάλειας για να κλειδώσουν μακροπρόθεσμη ενεργειακή αυτονομία, πριν η επόμενη γεωπολιτική κρίση τους προλάβει.
#ενέργεια #ΜέσηΑνατολή #ΔΕΗ #HelleniqEnergy #MotorOil #ΑΠΕ #φυσικόαέριο #πετρέλαιο
