Η κλιμάκωση της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή εκτοξεύει πετρέλαιο και φυσικό αέριο, ανατρέποντας τις προσδοκίες για αποκλιμάκωση του πληθωρισμού στο Ηνωμένο Βασίλειο. Η Ρέιτσελ Ριβς επιμένει ότι διαθέτει το «σωστό οικονομικό σχέδιο» σε ένα περιβάλλον αυξανόμενης αστάθειας.
Σε μια ιδιαίτερα εύθραυστη συγκυρία για την παγκόσμια οικονομία, η νέα άνοδος των τιμών πετρελαίου και φυσικού αερίου λόγω του πολέμου ΗΠΑ–Ισραήλ με το Ιράν μετατρέπει την εαρινή πρόβλεψη του βρετανικού Γραφείου Δημοσιονομικής Ευθύνης (OBR) σε άσκηση επί χάρτου. Η υπουργός Οικονομικών του Ηνωμένου Βασιλείου Ρέιτσελ Ριβς προσέρχεται στη Βουλή των Κοινοτήτων με σκοπό να προβάλει μήνυμα σταθερότητας, την ώρα που οι αγορές εκπέμπουν σήματα νέας ενεργειακής κρίσης.
Άλμα σε φυσικό αέριο, πετρέλαιο και πληθωριστικές προσδοκίες
Οι τιμές του φυσικού αερίου στο Ηνωμένο Βασίλειο εκτινάχθηκαν σε υψηλό τριετίας. Το συμβόλαιο επόμενου μήνα αυξήθηκε κατά περίπου 30% μέσα σε μία ημέρα, μετά το +44% της προηγούμενης, σχεδόν διπλασιάζοντας τα επίπεδα της περασμένης εβδομάδας. Αφορμή αποτέλεσε η διακοπή παραγωγής LNG από την κρατική QatarEnergy μετά από στρατιωτικά πλήγματα σε δύο εγκαταστάσεις, αλλά και η προσωρινή παύση λειτουργίας μονάδων του διυλιστηρίου Ras Tanura στη Σαουδική Αραβία λόγω επιθέσεων από το Ιράν.
Παράλληλα, το μπρεντ ενισχύεται εκ νέου, έχοντας ήδη καταγράψει ημερήσια άνοδο άνω του 7% – τη μεγαλύτερη από τον Μάρτιο του 2022 – και ξεπερνώντας τα 80 δολάρια το βαρέλι. Ο διάπλους στα Στενά του Ορμούζ, από όπου διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου και αερίου, γίνεται ολοένα πιο αβέβαιος, με τις ναυτασφαλιστικές εταιρείες να αποσύρουν καλύψεις πολεμικού κινδύνου και τα ναύλα να εκτοξεύονται.
Οι οικονομολόγοι της Investec προειδοποιούν ότι, αν οι τρέχουσες τιμές διατηρηθούν, ο πληθωρισμός στο Ηνωμένο Βασίλειο θα μπορούσε να ενισχυθεί κατά περίπου 0,2 ποσοστιαίες μονάδες μέσω των καυσίμων κίνησης και κατά επιπλέον 0,7 μονάδες από τους λογαριασμούς φυσικού αερίου των νοικοκυριών. Πρόκειται για σοβαρό πλήγμα σε μια οικονομία που μόλις άρχιζε να βγαίνει από την προηγούμενη κρίση κόστους ζωής.
Πίεση σε αγορές, επιτόκια και πολιτικό αφήγημα
Η αντίδραση των χρηματοπιστωτικών αγορών είναι άμεση. Ο δείκτης FTSE 100 χάνει πάνω από 2%, οδεύοντας προς τη χειρότερη συνεδρίαση σχεδόν ενός έτους, ενώ σχεδόν όλες οι μετοχές βρίσκονται στο κόκκινο. Οι αποδόσεις των βρετανικών κρατικών ομολόγων (gilts) κινούνται ανοδικά, με το 10ετές να ανεβαίνει πάνω από το 4,4%, καθώς οι επενδυτές προεξοφλούν ότι η Τράπεζα της Αγγλίας θα καθυστερήσει τις μειώσεις επιτοκίων.
Οι πιθανότητες για μείωση επιτοκίου στη συνεδρίαση της 19ης Μαρτίου έχουν υποχωρήσει στο 29% από 80% πριν ξεσπάσει η σύγκρουση με το Ιράν, ενώ οι αγορές πλέον «βλέπουν» μόλις μία μείωση επιτοκίου εντός του έτους. Η στερλίνα διολισθαίνει σε χαμηλό τριμήνου έναντι του δολαρίου, καθώς οι επενδυτές αναζητούν ασφαλή καταφύγια.
Το ΔΝΤ δηλώνει ότι παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις, μιλώντας για διαταραχές στο εμπόριο, άνοδο ενεργειακού κόστους και αυξημένη μεταβλητότητα. Ο επικεφαλής οικονομολόγος της ΕΚΤ Φίλιπ Λέιν προειδοποιεί ότι μια παρατεταμένη σύγκρουση με μόνιμη μείωση των ροών πετρελαίου και αερίου από τη Μέση Ανατολή μπορεί να προκαλέσει «ουσιαστική έξαρση» του πληθωρισμού στην Ευρωζώνη.
Το στοίχημα της Ριβς και τα διδάγματα για την Ευρώπη
Μέσα σε αυτό το σκηνικό, η Ρέιτσελ Ριβς αναμένεται να επαναλάβει στη Βουλή ότι η κυβέρνηση διαθέτει το «σωστό οικονομικό σχέδιο» που στηρίζεται σε σταθερότητα δημοσίων οικονομικών, επενδύσεις σε υποδομές και διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις. Οι αρχικές προβλέψεις του OBR, βασισμένες σε δημοσιονομικό πλεόνασμα-ρεκόρ τον Ιανουάριο και αποκλιμάκωση πληθωρισμού, κινδυνεύουν όμως να καταστούν παρωχημένες εντός ημερών.
Για τις ευρωπαϊκές οικονομίες, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, η βρετανική εμπειρία λειτουργεί ως υπενθύμιση ότι η εξάρτηση από εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα μεταφράζεται σε διαρκή γεωπολιτικό κίνδυνο. Οι τοποθετήσεις Βρετανών ειδικών υπέρ της επιτάχυνσης των επενδύσεων σε ΑΠΕ και αντλίες θερμότητας, ώστε να μειωθεί η κατανάλωση φυσικού αερίου, έχουν ευρύτερη σημασία για ολόκληρη την Ευρώπη.
Σχόλιο 
: Η νέα αναταραχή στη Μέση Ανατολή αποκαλύπτει πόσο εύθραυστη παραμένει η αφήγηση «τέλους της κρίσης κόστους ζωής». Η Ριβς επιχειρεί να εμφανιστεί ως εγγυήτρια σταθερότητας, αλλά η πραγματική δοκιμασία θα είναι η ικανότητά της να προσαρμόσει γρήγορα πολιτική και προτεραιότητες σε ένα περιβάλλον όπου η ενεργειακή ασφάλεια και η δημοσιονομική πειθαρχία συγκρούονται ευθέως.
#ΗνωμενοΒασιλειο #ΕνεργειακηΚριση #ΜεσηΑνατολη #Αγορές #Πετρελαιο #ΦυσικοΑεριο #Πληθωρισμος
