Το Πεντάγωνο κλείνει τον παραδοσιακό χώρο ανταποκριτών και επιβάλλει συνοδεία σε όλους τους δημοσιογράφους, αγνοώντας ουσιαστικά ομοσπονδιακή απόφαση. Η κίνηση εγείρει σοβαρά ερωτήματα για την ελευθερία του Τύπου στις ΗΠΑ εν μέσω πολέμου με το Ιράν.
Σε ευθεία σύγκρουση με την πρόσφατη κρίση της αμερικανικής Δικαιοσύνης, το Πεντάγωνο ανακοίνωσε νέα, αυστηρότερα μέτρα για την πρόσβαση των διαπιστευμένων δημοσιογράφων στις εγκαταστάσεις του. Η απόφαση έρχεται λίγες μόλις ημέρες μετά την ομοσπονδιακή δικαστική απόφαση που έκρινε αντισυνταγματικές τις αλλαγές του 2025 στο καθεστώς διαπίστευσης και πρόσβασης.
Κλείνει ο διάδρομος ανταποκριτών, όλοι με συνοδεία
Η ηγεσία του υπουργείου Άμυνας των ΗΠΑ ανακοίνωσε το κλείσιμο του λεγόμενου «Correspondents’ Corridor», του κεντρικού χώρου όπου κινούνταν και εργάζονταν επί δεκαετίες οι στρατιωτικοί συντάκτες. Σύμφωνα με τον εκπρόσωπο Σον Πάρνελ, από εδώ και στο εξής «κάθε πρόσβαση δημοσιογράφου στο Πεντάγωνο θα απαιτεί συνοδεία από εξουσιοδοτημένο προσωπικό».
Παράλληλα, δημιουργείται νέος χώρος εργασίας για τα μέσα ενημέρωσης σε κτίριο-παράρτημα εκτός του κεντρικού κτιρίου, αλλά εντός του περιβόλου του Πενταγώνου. Τυπικά, οι κάτοχοι διαπιστεύσεων θα συνεχίσουν να μπορούν να παρακολουθούν ενημερώσεις Τύπου, συνεντεύξεις και προγραμματισμένες εκδηλώσεις, όμως η αυθόρμητη, ανεξάρτητη ρεπορταζιακή κίνηση εντός του κτιρίου πρακτικά ακυρώνεται.
Ο Πάρνελ επικαλέστηκε «κινδύνους ασφαλείας» για να δικαιολογήσει τα μέτρα, υποστηρίζοντας ότι το Πεντάγωνο παραμένει «δεσμευμένο στη διαφάνεια», αλλά πρέπει να διασφαλίζει και την ασφάλεια. Την ίδια στιγμή, διευκρίνισε ότι το υπουργείο θα συμμορφωθεί τυπικά με την απόφαση του δικαστηρίου επαναχορηγώντας διαπιστεύσεις, αλλά θα ασκήσει έφεση.
Σύγκρουση με τη Δικαιοσύνη και οξύτατες αντιδράσεις ΜΜΕ
Η ομοσπονδιακή απόφαση της Παρασκευής έκρινε ότι οι αλλαγές του 2025, με τις οποίες αφαιρέθηκαν διαπιστεύσεις από σημαντικά μέσα –μεταξύ αυτών οι «New York Times», «Washington Post», CNN, NBC και NPR– παραβίαζαν το Σύνταγμα. Η υπόθεση είχε ανοίξει με αγωγή των «New York Times», ενώ το δικαστήριο διέταξε την επαναφορά των διαπιστεύσεων των συντακτών του εν λόγω μέσου στο Πεντάγωνο.
Ο νέος γύρος περιορισμών έρχεται σε μια περίοδο που ο Λευκός Οίκος και το Πεντάγωνο υπό τον Ντόναλντ Τραμπ έχουν κατ’ επανάληψη επιχειρήσει να ελέγξουν αυστηρότερα την πρόσβαση στα κέντρα εξουσίας, συχνά ευνοώντας φιλικά προς την κυβέρνηση μέσα και περιθωριοποιώντας επικριτικά.
Η αντίδραση των οργανώσεων Τύπου ήταν άμεση. Ο πρόεδρος του National Press Club, Μαρκ Σοεφ, προειδοποίησε ότι «το κλείσιμο του διαδρόμου ανταποκριτών και η επιβολή συνοδείας υπονομεύουν την ανεξάρτητη δημοσιογραφία στο Πεντάγωνο, ακριβώς τη στιγμή που το κοινό χρειάζεται καθαρή, ανεπεξέργαστη πληροφόρηση για τον αμερικανικό στρατό».
Η Pentagon Press Association χαρακτήρισε την απόφαση «καθαρή παραβίαση του γράμματος και του πνεύματος της περσινής δικαστικής απόφασης», τονίζοντας ότι, έναν μήνα μετά την έναρξη του πολέμου ΗΠΑ–Ισραήλ με το Ιράν, ο περιορισμός της πρόσβασης στη στρατιωτική ηγεσία πλήττει άμεσα το δικαίωμα των πολιτών στην ενημέρωση.
Ευρύτερες επιπτώσεις για τη δημοκρατία και τη διαφάνεια
Τα μέτρα του Πενταγώνου εντάσσονται σε μια ευρύτερη τάση έντασης στις σχέσεις διοίκησης Τραμπ–ΜΜΕ, με επαναλαμβανόμενες απόπειρες ελέγχου του ποιοι δημοσιογράφοι έχουν πρόσβαση σε καίριες αποστολές ή αίθουσες ενημέρωσης. Η εκκένωση των γραφείων οκτώ μεγάλων μέσων το 2025 και η απαίτηση για συνεχή συνοδεία εντός του κτιρίου είχαν ήδη προκαλέσει μποϊκοτάζ από μεγάλους οργανισμούς, οι οποίοι αρνήθηκαν να υπογράψουν τους νέους κανόνες και έχασαν τις διαπιστεύσεις τους.
Για την αμερικανική δημοκρατία, το διακύβευμα υπερβαίνει την επαγγελματική καθημερινότητα των στρατιωτικών συντακτών: αγγίζει τον ρόλο του Τύπου ως θεσμικού αντίβαρου σε περιόδους πολέμου και έντασης. Όταν η ενημέρωση για κρίσιμες στρατιωτικές επιχειρήσεις φιλτράρεται αποκλειστικά μέσω ελεγχόμενων ενημερώσεων, η γραμμή που χωρίζει τη θεμιτή προστασία απορρήτων από την πολιτική χειραγώγηση γίνεται εξαιρετικά λεπτή.
Σχόλιο 
: Η κίνηση του Πενταγώνου δείχνει μια αμερικανική εκτελεστική εξουσία πρόθυμη να κινηθεί στα όρια –αν όχι πέρα από αυτά– της συνταγματικής νομιμότητας για να ελέγξει την πληροφόρηση σε περίοδο πολέμου. Η τυπική συμμόρφωση με τη δικαστική απόφαση, αλλά ουσιαστική παράκαμψή της μέσω νέων διοικητικών μέτρων, αποτελεί επικίνδυνο προηγούμενο: αν παγιωθεί, μπορεί να καταστήσει τη δικαστική προστασία της ελευθερίας του Τύπου κενό γράμμα.
#ΗΠΑ #Πεντάγωνο #ΕλευθερίαΤύπου #ΜΜΕ #Trump
