Σκληρό μήνυμα του νέου ανώτατου ηγέτη του Ιράν μετά τη δολοφονία του υπουργού Πληροφοριών, με επίκεντρο την «αφαίρεση ασφάλειας» από εχθρούς. Η απουσία δημόσιας εικόνας του τροφοδοτεί ερωτήματα για τη σταθερότητα του καθεστώτος.
Ο νεοτοποθετημένος ανώτατος ηγέτης του Ιράν, αγιατολάχ Μοτζταμπά Χαμενεΐ, έστειλε ένα από τα πιο σκληρά μηνύματά του μετά την ανάληψη των καθηκόντων του, καλώντας οι «εσωτερικοί και εξωτερικοί εχθροί» της χώρας να στερηθούν την ασφάλειά τους. Η παρέμβαση, που δημοσιοποιήθηκε μέσω του λογαριασμού του στην πλατφόρμα Χ και αναπαράχθηκε από ιρανικά μέσα, έρχεται στον απόηχο της δολοφονίας του υπουργού Πληροφοριών Εσμαΐλ Χατίμπ, σε ισραηλινή αεροπορική επίθεση.
Μήνυμα κλιμάκωσης μετά τη δολοφονία του υπουργού Πληροφοριών
Στο μήνυμά του προς τον πρόεδρο Μασούντ Πεζεσκιαν, ο Μοτζταμπά Χαμενεΐ αποδίδει ιδιαίτερη βαρύτητα στη συνέχιση της λειτουργίας του υπουργείου Πληροφοριών, χαρακτηρίζοντάς το «ευαίσθητο». Υπογραμμίζει ότι το κενό που αφήνει η απώλεια του Εσμαΐλ Χατίμπ πρέπει να καλυφθεί με «διπλάσιες προσπάθειες» από τους αξιωματούχους και τους υπαλλήλους του υπουργείου.
Η κρίσιμη φράση του ωστόσο είναι ότι η ασφάλεια πρέπει «να αφαιρεθεί από τους εσωτερικούς και εξωτερικούς εχθρούς και να δοθεί στους συμπολίτες». Η διατύπωση αυτή παραπέμπει σε περαιτέρω σκλήρυνση του κρατικού μηχανισμού ασφαλείας, τόσο έναντι αντιφρονούντων στο εσωτερικό, όσο και απέναντι σε αντιπάλους του Ιράν στην περιφέρεια, με πρώτο στο κάδρο το Ισραήλ.
Η δολοφονία του υπουργού Πληροφοριών, ενός από τους κεντρικούς πυλώνες του ιρανικού συστήματος ασφαλείας, αναμένεται να ενισχύσει τις φωνές εντός του καθεστώτος που ζητούν ακόμη πιο επιθετική στάση στις επιχειρήσεις πληροφοριών και αντιποίνων.
Σκιές γύρω από την παρουσία του νέου ανώτατου ηγέτη
Παρά τη βαρύτητα του μηνύματος, ιρανικά και διεθνή μέσα επισημαίνουν ότι εξακολουθεί να μην υπάρχει καμία επαληθευμένη εικόνα ή βίντεο του Μοτζταμπά Χαμενεΐ μετά την επίσημη ανάδειξή του σε ανώτατο ηγέτη. Η ασυνήθιστη αυτή απουσία δημόσιας παρουσίας έχει τροφοδοτήσει εικασίες για την πραγματική του τοποθεσία και εν γένει για τις εσωτερικές ισορροπίες στο ιρανικό καθεστώς.
Σε ένα σύστημα όπου ο ανώτατος ηγέτης αποτελεί τον απόλυτο πόλο εξουσίας, η έλλειψη ορατότητας του προσώπου που υποτίθεται ότι κατευθύνει τον κρατικό μηχανισμό ασφαλείας δημιουργεί ερωτήματα. Από τη μία, το μήνυμα δείχνει ότι η θεσμική μηχανή λειτουργεί και επιδιώκει να εκπέμψει αποφασιστικότητα. Από την άλλη, η απουσία φυσικής παρουσίας του ηγέτη σε μια τόσο κρίσιμη συγκυρία μπορεί να υπονομεύει την εικόνα ελέγχου που θέλει να προβάλει η Τεχεράνη.
Η σύζευξη ενός εξαιρετικά επιθετικού ρητορικού πλαισίου, με αναφορές σε «στέρηση ασφάλειας» από τους εχθρούς, και της θεσμικής ασάφειας γύρω από τον ίδιο τον Μοτζταμπά Χαμενεΐ, συνθέτει ένα σκηνικό αυξημένης ρευστότητας στο Ιράν, με δυνητικές επιπτώσεις τόσο στο εσωτερικό όσο και στην ευρύτερη Μέση Ανατολή.
Σχόλιο
: Η ρητορική περί «αφαίρεσης ασφάλειας» δείχνει πρόθεση γενικευμένης αποτροπής και καταστολής, αλλά η ταυτόχρονη «αφάνεια» του νέου ανώτατου ηγέτη υποδηλώνει ότι το ιρανικό σύστημα εξουσίας βρίσκεται σε φάση μετάβασης και πιθανών εσωτερικών τριβών, γεγονός που μπορεί να οδηγήσει είτε σε πιο επιθετικές εξωτερικές κινήσεις, είτε σε ενίσχυση του ελέγχου στο εσωτερικό για να καλυφθούν τα κενά ισχύος.






