Ο επικεφαλής του IEA προειδοποιεί ότι η αποκατάσταση των ροών πετρελαίου και φυσικού αερίου από τον Περσικό Κόλπο μπορεί να απαιτήσει τουλάχιστον έξι μήνες, ακόμη και με ταχεία αποκλιμάκωση της σύγκρουσης.
Σήμα εξαιρετικά αυξημένου κινδύνου για την παγκόσμια ενεργειακή ασφάλεια εκπέμπει ο εκτελεστικός διευθυντής του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (IEA) Φατίχ Μπιρόλ, υπογραμμίζοντας ότι η αποκατάσταση των ροών πετρελαίου και φυσικού αερίου από τα κράτη του Κόλπου μπορεί να χρειαστεί έξι μήνες ή και περισσότερο, ακόμη κι αν η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή λήξει σύντομα.
«Μεγαλύτερη διαταραχή από την πετρελαϊκή κρίση του 1970»
Ο Μπιρόλ επισημαίνει ότι η σημερινή αναταραχή συνιστά «τη μεγαλύτερη απειλή για την παγκόσμια ενεργειακή ασφάλεια στην ιστορία». Σύμφωνα με την ανάλυσή του, οι διακοπές στις προμήθειες πετρελαίου ξεπερνούν πλέον, σε όγκο και διάρκεια, εκείνες της πετρελαϊκής κρίσης της δεκαετίας του 1970, ενώ οι ποσότητες φυσικού αερίου που δεν φτάνουν στις διεθνείς αγορές είναι διπλάσιες από τις ροές που έχασε η Ευρώπη από τη Ρωσία το 2022.
Παρά τον δραματικό τόνο, ο επικεφαλής του IEA αποφεύγει τις συγκεκριμένες προβλέψεις για την πορεία των τιμών, σημειώνοντας όμως ότι όσο ο Πορθμός του Ορμούζ παραμένει μπλοκαρισμένος, οι ανοδικές πιέσεις στο πετρέλαιο και το φυσικό αέριο θα συνεχιστούν. Ο Ορμούζ αποτελεί το στενότερο στρατηγικό σημείο της παγκόσμιας αγοράς υδρογονανθράκων, καθώς από εκεί διέρχεται σημαντικό ποσοστό των θαλάσσιων εξαγωγών πετρελαίου και LNG από τον Περσικό Κόλπο.
Επιπτώσεις για Ευρώπη, Ελλάδα και αγορές
Η προειδοποίηση του IEA έχει ιδιαίτερη βαρύτητα για την Ευρώπη, η οποία μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία επιχείρησε να διαφοροποιήσει τις πηγές εφοδιασμού της, στρεφόμενη μεταξύ άλλων και προς LNG από τον Κόλπο. Μια παρατεταμένη διακοπή ή μείωση των ροών θα μπορούσε να αναζωπυρώσει τον ενεργειακό πληθωρισμό, να πιέσει τα δημοσιονομικά και να επιβαρύνει την ανταγωνιστικότητα της βιομηχανίας.
Για την Ελλάδα, ως ναυτιλιακό και ενεργειακό κόμβο της περιοχής, η αστάθεια στον Περσικό Κόλπο σημαίνει αυξημένη μεταβλητότητα στις τιμές καυσίμων, αλλά και πιθανές ανακατατάξεις στις ροές LNG προς τα ευρωπαϊκά τερματικά, στα οποία η χώρα επιδιώκει να διαδραματίσει αναβαθμισμένο ρόλο. Οι διεθνείς αγορές ενέργειας θα παραμείνουν σε καθεστώς νευρικότητας, με τους επενδυτές να σταθμίζουν τον γεωπολιτικό κίνδυνο έναντι της ζήτησης και της πορείας της παγκόσμιας οικονομίας.
Σχόλιο 
: Η εκτίμηση Μπιρόλ ότι η τρέχουσα κρίση υπερβαίνει ακόμη και τη δεκαετία του 1970 λειτουργεί ως σαφής προειδοποίηση προς κυβερνήσεις και αγορές: η εποχή του «φθηνού και άφθονου» πετρελαίου και αερίου σε συνθήκες γεωπολιτικής σταθερότητας έχει παρέλθει, επιταχύνοντας την ανάγκη για διαφοροποίηση πηγών, ενίσχυση αποθεμάτων και επενδύσεις σε καθαρές μορφές ενέργειας.
#IEA #πετρέλαιο #φυσικόΑέριο #ΜέσηΑνατολή #ενέργεια
