Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας κήρυξε διεθνή υγειονομική έκτακτη ανάγκη για την επιδημία Έμπολα σε Κονγκό και Ουγκάντα. Οι αρχές προειδοποιούν ότι η πραγματική έκταση της διασποράς μπορεί να είναι πολύ μεγαλύτερη.
Σε κατάσταση διεθνούς υγειονομικής έκτακτης ανάγκης έθεσε ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) τη νέα επιδημία του ιού Έμπολα στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό και την Ουγκάντα, μετά την ταχεία αύξηση κρουσμάτων και θανάτων και τον κίνδυνο διασυνοριακής εξάπλωσης στην κεντρική Αφρική.
Χωρίς εμβόλιο για το στέλεχος Bundibugyo
Η επιδημία αποδίδεται στο στέλεχος Bundibugyo του ιού Έμπολα, για το οποίο, όπως υπογράμμισε ο υπουργός Υγείας του Κονγκό Σάμιουελ-Ροζέ Καμπά, «δεν υπάρχει εμβόλιο, ούτε ειδική θεραπεία». Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία, στην επαρχία Ιτούρι του Κονγκό έχουν καταγραφεί έως το Σάββατο 80 ύποπτοι θάνατοι, 8 εργαστηριακά επιβεβαιωμένα κρούσματα και 246 ύποπτα περιστατικά. Ο Καμπά έκανε λόγο για «πολύ υψηλό δείκτη θνητότητας, που μπορεί να φθάσει το 50%».
Η Ουγκάντα έχει ήδη αναφέρει δύο εργαστηριακά επιβεβαιωμένα κρούσματα στην πρωτεύουσα Καμπάλα, μεταξύ των οποίων και έναν θάνατο. Και οι δύο ασθενείς είχαν ταξιδέψει από το Κονγκό, στοιχείο που ενισχύει τους φόβους για ευρεία διασυνοριακή μετάδοση σε μια περιοχή με έντονη κινητικότητα πληθυσμών και περιορισμένες δυνατότητες επιτήρησης.
Κίνδυνος υποκαταγραφής και ανησυχία για ευρύτερη διασπορά
Ο ΠΟΥ προειδοποίησε ότι η επιδημία «μπορεί να είναι πολύ μεγαλύτερη από ό,τι ανιχνεύεται και αναφέρεται σήμερα». Ο υψηλός δείκτης θετικότητας στα πρώτα δείγματα και η συνεχής αύξηση των ύποπτων περιστατικών δημιουργούν την εικόνα ενός σημαντικά υποκαταγεγραμμένου φαινομένου. Η οργάνωση Γιατροί Χωρίς Σύνορα χαρακτήρισε την ταχύτητα εξάπλωσης «εξαιρετικά ανησυχητική» και ανακοίνωσε ότι προετοιμάζει «μεγάλης κλίμακας ανταπόκριση» στην κρίση.
Ο ΠΟΥ καλεί τα κράτη να ενεργοποιήσουν τους εθνικούς μηχανισμούς διαχείρισης καταστροφών και να εφαρμόσουν ενισχυμένους ελέγχους στα σύνορα, χωρίς όμως να προχωρήσουν σε κλείσιμο συνόρων ή γενικευμένους περιορισμούς σε ταξίδια και εμπόριο. Τέτοια μέτρα, τονίζει, ενδέχεται να οδηγήσουν σε ανεπίσημες διελεύσεις προσώπων και αγαθών, εκτός κάθε υγειονομικού ελέγχου, επιδεινώνοντας τον κίνδυνο.
Έμπολα: επαναλαμβανόμενη απειλή για την Αφρική
Πρόκειται για τη 17η επιδημία Έμπολα στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό τα τελευταία πενήντα χρόνια, περίοδο κατά την οποία η νόσος έχει προκαλέσει περίπου 15.000 θανάτους στην Αφρική. Ο ιός, που θεωρείται ότι προέρχεται από νυχτερίδες, μεταδίδεται μέσω σωματικών υγρών ή επαφής με μολυσμένο αίμα και μπορεί να προκαλέσει βαριά αιμορραγία και πολυοργανική ανεπάρκεια.
Η τρέχουσα κρίση αναδεικνύει εκ νέου τα κενά στα συστήματα πρωτοβάθμιας υγείας, την ανάγκη για έγκαιρη επιδημιολογική επιτήρηση και διαφάνεια στην αναφορά κρουσμάτων, αλλά και τη δομική εξάρτηση πολλών αφρικανικών χωρών από διεθνή χρηματοδότηση και μη κυβερνητικούς φορείς για την αντιμετώπιση τέτοιων απειλών.
Σχόλιο 
: Η απόφαση του ΠΟΥ στέλνει σαφές μήνυμα ότι η διεθνής κοινότητα δεν μπορεί να αντιμετωπίζει τον Έμπολα ως περιφερειακό πρόβλημα της Αφρικής. Η απουσία εμβολίου για το συγκεκριμένο στέλεχος, η πιθανή υποκαταγραφή κρουσμάτων και η διασυνοριακή κινητικότητα συνθέτουν ένα εκρηκτικό μείγμα για τις ήδη εύθραυστες οικονομίες της περιοχής. Για την Ευρώπη και την Ελλάδα, το διακύβευμα δεν είναι μόνο υγειονομικό, αλλά και γεωπολιτικό: νέες πιέσεις σε μεταναστευτικές ροές, επιπλέον ανάγκες ανθρωπιστικής βοήθειας και αυξημένη έκθεση σε εφοδιαστικές και πρώτες ύλες από την κεντρική Αφρική. Η πραγματική δοκιμασία θα είναι αν οι ανεπτυγμένες χώρες θα επενδύσουν έγκαιρα σε πρόληψη, ενίσχυση των τοπικών συστημάτων υγείας και έρευνα για εμβόλια, αντί να περιοριστούν σε αντιδράσεις πανικού όταν ο κίνδυνος φτάσει στην πόρτα τους.
#ΠΟΥ #Έμπολα #Κονγκό #Ουγκάντα #ΔημόσιαΥγεία #Αφρική
