Αφγανές γυναίκες που διασώθηκαν στην Ελλάδα το 2021 κατέθεσαν στη Βουλή για τη ζωή υπό τους Ταλιμπάν. Η πρωτοβουλία της Μαρίας Συρεγγέλα συνδέει την ελληνική κοινοβουλευτική διαδικασία με τη διεθνή συζήτηση για τα δικαιώματα των γυναικών στο Αφγανιστάν.
Η Βουλή των Ελλήνων λειτούργησε ως χώρος θεσμικής μαρτυρίας για τις Αφγανές γυναίκες που ζουν υπό τον φόβο και τον αποκλεισμό των Ταλιμπάν. Η βουλευτής Δυτικής Αθήνας και αντιπρόεδρος της Επιτροπής Ισότητας και Μη Διακρίσεων του Συμβουλίου της Ευρώπης, Μαρία Συρεγγέλα, υποδέχθηκε γυναίκες που είχαν μεταφερθεί με ασφάλεια στην Ελλάδα το 2021, στο πλαίσιο της επιχείρησης απομάκρυνσης πολιτών από την Καμπούλ.
Η κίνηση αυτή δεν περιορίστηκε σε μια συμβολική συνάντηση. Εντάχθηκε στις εργασίες της Επιτροπής Ισότητας και Μη Διακρίσεων και στην έκθεση που εκπονεί η ίδια για τα δικαιώματα των γυναικών στο Αφγανιστάν, δίνοντας θεσμικό βάρος στις προσωπικές μαρτυρίες.
Ποιοι κατέθεσαν και τι περιέγραψαν
Στην ακρόαση συμμετείχαν γυναίκες που βίωσαν άμεσα την αλλαγή καθεστώτος στην Καμπούλ και τη φυγή τους προς την Ελλάδα. Ανάμεσά τους, η πρώην βουλευτής του Αφγανιστάν Homa Ahmadi και οι κόρες της, Elaha και Elhama Hashimi, οι οποίες έφτασαν ως παιδιά στη χώρα μας και σήμερα δραστηριοποιούνται ως υπερασπίστριες των δικαιωμάτων των Αφγανών γυναικών.
Παρούσες ήταν επίσης η διευθύντρια του Δικτύου Μεταναστριών «ΜΕΛΙΣΣΑ», Ναντίνα Χριστοπούλου, και η Αφγανή ακτιβίστρια Sajia Behgam, συνδέοντας την κοινοβουλευτική διαδικασία με την οργανωμένη κοινωνία των πολιτών. Τα μέλη της Επιτροπής άκουσαν, όπως αναφέρεται, «από πρώτο χέρι μαρτυρίες για τη δραματική κατάσταση που βιώνουν σήμερα οι γυναίκες στη χώρα υπό το καθεστώς των Ταλιμπάν».
Οι αποφάσεις των Ταλιμπάν και η θεσμοθέτηση του καταναγκαστικού γάμου
Η Μαρία Συρεγγέλα εστίασε στις πρόσφατες αποφάσεις των Ταλιμπάν, που –όπως τόνισε– «ουσιαστικά νομιμοποιούν τον παιδικό και καταναγκαστικό γάμο κοριτσιών». Σύμφωνα με την τοποθέτησή της, «νέες νομικές διατάξεις θεσμοθετούν τον παιδικό και καταναγκαστικό γάμο, θέτοντας χιλιάδες κορίτσια σε ακόμη μεγαλύτερο κίνδυνο βίας και κακοποίησης».
Η αναφορά αυτή αναδεικνύει μια κρίσιμη μετατόπιση: η καταπάτηση δικαιωμάτων δεν περιορίζεται σε άτυπες πρακτικές, αλλά εγγράφεται πλέον σε νομικό πλαίσιο. Για τους ευρωπαϊκούς θεσμούς, αυτό σημαίνει ότι η συζήτηση δεν αφορά μόνο ανθρωπιστική κρίση, αλλά και συστηματική παραβίαση διεθνών υποχρεώσεων από ένα καθεστώς που επιδιώκει κανονικοποίηση της θέσης του.
Μήνυμα προς τη διεθνή κοινότητα και ρόλος της Ελλάδας
Η Συρεγγέλα έστειλε σαφές μήνυμα ότι το Αφγανιστάν «δεν πρέπει να φύγει από την παγκόσμια πολιτική ατζέντα». Κάλεσε σε συνέχιση της πίεσης και της στήριξης προς τις αφγανικές οργανώσεις γυναικών, τους δημοσιογράφους, τους εκπαιδευτικούς και όσους υπερασπίζονται τα ανθρώπινα δικαιώματα, «εντός και εκτός της χώρας».
Ιδιαίτερη βαρύτητα είχε η φράση ότι «οι Αφγανές γυναίκες δεν ζητούν οίκτο. Ζητούν αλληλεγγύη, ορατότητα και δράση». Η τοποθέτηση αυτή μετατοπίζει το πλαίσιο από την παθητική φιλανθρωπία σε μια σχέση πολιτικής ισοτιμίας, όπου οι ίδιες οι γυναίκες αναγνωρίζονται ως υποκείμενα δικαιωμάτων και όχι ως αντικείμενα προστασίας.
Από τη μαρτυρία στην πολιτική: τι μπορεί να αλλάξει
Η ακρόαση στη Βουλή εντάσσεται σε μια ευρύτερη ευρωπαϊκή προσπάθεια να τεκμηριωθούν οι παραβιάσεις και να ενισχυθεί η διεθνής πίεση προς το καθεστώς των Ταλιμπάν. Η έκθεση που προετοιμάζει η Μαρία Συρεγγέλα στην Επιτροπή Ισότητας και Μη Διακρίσεων μπορεί να λειτουργήσει ως εργαλείο για συστάσεις, ψηφίσματα και πολιτικές δεσμεύσεις στα κράτη-μέλη του Συμβουλίου της Ευρώπης.
Για την Ελλάδα, η παρουσία των γυναικών που διασώθηκαν το 2021 υπενθυμίζει ότι η χώρα δεν είναι μόνο πέρασμα, αλλά και τόπος εγκατάστασης και πολιτικής συμμετοχής προσφύγων. Η μετατροπή των προσωπικών ιστοριών σε θεσμικό λόγο στη Βουλή αποτελεί ένδειξη ότι το προσφυγικό δεν είναι μόνο ζήτημα διαχείρισης ροών, αλλά και ζήτημα δικαιωμάτων και εκπροσώπησης.
Σχόλιο 
: Για τον Έλληνα πολίτη, η συγκεκριμένη πρωτοβουλία δείχνει πώς η Βουλή μπορεί να λειτουργεί ως γέφυρα ανάμεσα στην εθνική πολιτική και τις διεθνείς δεσμεύσεις για τα ανθρώπινα δικαιώματα. Η παρουσία Αφγανών γυναικών που ζουν πλέον στην Ελλάδα υπενθυμίζει ότι οι παγκόσμιες κρίσεις έχουν άμεσο ανθρώπινο αποτύπωμα στη γειτονιά, στο σχολείο, στην αγορά εργασίας. Αν η θεσμική ακρόαση μεταφραστεί σε πιο συνεκτικές πολιτικές ένταξης και προστασίας, τότε η ελληνική κοινωνία κερδίζει σε ασφάλεια δικαίου και κοινωνική συνοχή. Παράλληλα, η ενεργός συμμετοχή της χώρας σε ευρωπαϊκές διαδικασίες για τα δικαιώματα των γυναικών ενισχύει το διπλωματικό της αποτύπωμα, με έμμεσες συνέπειες και για άλλα κρίσιμα ζητήματα εξωτερικής πολιτικής και μεταναστευτικής διαχείρισης.
#Συρεγγέλα #Βουλή #Αφγανιστάν #Ταλιμπάν #ΔικαιώματαΓυναικών
