Η σύγκρουση μεταξύ Ηνωμένες Πολιτείες και Ιράν εισέρχεται στην 73η ημέρα χωρίς καμία ουσιαστική πρόοδο. Οι διαπραγματεύσεις έχουν παγώσει, η ρητορική κλιμακώνεται και οι αγορές αντιδρούν άμεσα. Ο Donald Trump απέρριψε κατηγορηματικά την τελευταία πρόταση της Τεχεράνης, χαρακτηρίζοντάς την «εντελώς απαράδεκτη», χωρίς να δώσει περιθώριο ερμηνείας.
Η απάντηση του Ιράν κινήθηκε στη λογική συνολικής αποκλιμάκωσης, με αιτήματα για άρση κυρώσεων, τερματισμό του ναυτικού αποκλεισμού και διατήρηση του ελέγχου στο πυρηνικό του πρόγραμμα. Με απλά λόγια, ζήτησε να σταματήσει ο πόλεμος χωρίς να αλλάξει στρατηγικά τίποτα. Αυτό για την Ουάσινγκτον ισοδυναμεί με ήττα. Για την Τεχεράνη, είναι όρος επιβίωσης. Άρα, deal δεν υπάρχει.
Η αγορά πετρελαίου αντέδρασε ακαριαία. Το Brent επανήλθε πάνω από τα $104, επιβεβαιώνοντας ότι το Στενό του Ορμούζ παραμένει το βασικό choke point της παγκόσμιας οικονομίας. Η πραγματικότητα είναι απλή: όσο το πέρασμα παραμένει μερικώς κλειστό, το risk premium δεν φεύγει από την αγορά.
Παράλληλα, η ένταση στο πεδίο δεν μειώνεται. Επιθέσεις με drones καταγράφονται σε Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, Κατάρ και Κουβέιτ, επιβεβαιώνοντας ότι η σύγκρουση έχει ξεφύγει από το διμερές επίπεδο και μετατρέπεται σε περιφερειακή αστάθεια. Ταυτόχρονα, το Ισραήλ συνεχίζει επιχειρήσεις στον Λίβανο, παρά την εύθραυστη εκεχειρία, δείχνοντας ότι το μέτωπο παραμένει ενεργό σε πολλαπλά σημεία.
Σε γεωπολιτικό επίπεδο, το timing είναι κρίσιμο. Η επικείμενη συνάντηση του Donald Trump με τον Xi Jinping αποκτά νέο βάρος. Ο πόλεμος στο Ιράν δεν είναι πλέον ένα περιφερειακό ζήτημα. Είναι βασικό θέμα στην ατζέντα των μεγάλων δυνάμεων, με άμεσες επιπτώσεις σε ενέργεια, εμπόριο και νομισματική σταθερότητα.
Στο εσωτερικό των Ηνωμένες Πολιτείες, η πολιτική πίεση αυξάνεται. Οι υψηλές τιμές καυσίμων μεταφράζονται σε πληθωρισμό και δυσαρέσκεια ψηφοφόρων, ειδικά ενόψει εκλογών. Αυτό περιορίζει τα περιθώρια ελιγμών της Ουάσινγκτον. Από την άλλη πλευρά, το Ιράν δείχνει διατεθειμένο να παίξει σε βάθος χρόνου, ποντάροντας στην κόπωση των αντιπάλων και στη γεωοικονομική πίεση που προκαλεί μέσω του Ορμούζ.
Η εικόνα στη ναυτιλία παραμένει οριακή. Η διέλευση δεξαμενόπλοιων συνεχίζεται σε χαμηλά επίπεδα, με πλοία να απενεργοποιούν τα συστήματα εντοπισμού για να μειώσουν τον κίνδυνο επίθεσης. Αυτό από μόνο του δείχνει το επίπεδο ρίσκου. Δεν μιλάμε για κανονική αγορά. Μιλάμε για λειτουργία σε καθεστώς κρίσης.
Στις αγορές, το μοτίβο είναι ξεκάθαρο. Δολάριο ενισχύεται ως safe haven, ο χρυσός υποχωρεί προσωρινά λόγω προσδοκιών για υψηλότερα επιτόκια, ενώ το πετρέλαιο λειτουργεί ως βασικός δείκτης γεωπολιτικού ρίσκου. Όσο δεν υπάρχει πρόοδος στις διαπραγματεύσεις, αυτή η εικόνα δεν αλλάζει.
SBC σχόλιο: Η σύγκρουση έχει περάσει σε φάση στρατηγικού αδιεξόδου. Καμία πλευρά δεν μπορεί να κάνει πίσω χωρίς κόστος και καμία δεν μπορεί να κερδίσει γρήγορα. Αυτό σημαίνει ένα πράγμα: παράταση. Και όσο ο χρόνος περνά, το πραγματικό βάρος μεταφέρεται στην παγκόσμια οικονομία. Το Ορμούζ δεν είναι απλώς ένα πέρασμα πετρελαίου. Είναι ο μοχλός πίεσης που κρατά όλο το σύστημα σε ομηρία.
