Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι καλεί τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να αυξήσουν τη στήριξη προς χώρες που, όπως λέει, «η Ρωσία έχει δαγκώσει». Προειδοποιεί ότι στόχος της Μόσχας είναι ο περιορισμός των δεσμών ασφαλείας και οικονομίας της Ουκρανίας με τη Μολδαβία, τον Νότιο Καύκασο και τη Μέση Ανατολή.
Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι έστειλε νέο μήνυμα προς τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, ζητώντας πιο αποφασιστική στήριξη προς τα κράτη που, όπως υποστηρίζει, βρίσκονται στο επίκεντρο της ρωσικής πίεσης. Με ανάρτησή του στην πλατφόρμα X, υποστήριξε ότι η Μόσχα επιδιώκει να περιορίσει τις «ασφαλιστικές δικλείδες» της Ουκρανίας σε γειτονικές και περιφερειακές χώρες.
Τι καταγγέλλει ο Ζελένσκι για τους στόχους της Ρωσίας;
Ο Ζελένσκι ανέφερε ότι η Ουκρανία έχει αποκτήσει ρωσικά έγγραφα, τα οποία, σύμφωνα με τον ίδιο, δείχνουν πως ένα από τα «βασικά πολιτικά αντικειμενικά» της Ρωσίας είναι «να περιορίσει τις σχέσεις ασφαλείας, οικονομίας και άλλων στρατηγικών δεσμών» της Ουκρανίας με συγκεκριμένες χώρες. Στο επίκεντρο τοποθετεί τη Μολδαβία, τα κράτη του Νοτίου Καυκάσου, καθώς και χώρες της Μέσης Ανατολής και της περιοχής του Κόλπου.
Η καταγγελία αυτή, εφόσον επιβεβαιώνεται, περιγράφει μια στρατηγική που δεν περιορίζεται στο πεδίο της Ουκρανίας, αλλά επεκτείνεται σε ολόκληρο το γεωπολιτικό τόξο από τη Μαύρη Θάλασσα έως τη Μέση Ανατολή. Στην πράξη, ο Ζελένσκι εμφανίζεται να προειδοποιεί ότι η ουκρανική ασφάλεια είναι άρρηκτα δεμένη με τη σταθερότητα αυτών των κρατών.
Γιατί ξεχωρίζει η Αρμενία και τι διακυβεύεται;
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην Αρμενία, ενόψει των επερχόμενων εκλογών στη χώρα. Ο Ουκρανός πρόεδρος τόνισε ότι το ζήτημα δεν είναι «απλώς θέμα μιας ή άλλης πολιτικής επιλογής», αλλά αφορά «το θεμελιώδες δικαίωμα ενός λαού να επιλέγει το μέλλον του». Με αυτόν τον τρόπο, συνδέει άμεσα την εκλογική διαδικασία στην Αρμενία με το ευρύτερο ζήτημα της αυτοδιάθεσης και της πολιτικής κυριαρχίας.
Η αναφορά αυτή αποκτά πρόσθετη βαρύτητα στο φως των πρόσφατων ρωσικών απειλών ότι θα διακόψουν τις προμήθειες πετρελαίου και φυσικού αερίου προς την Αρμενία, λόγω των φιλοευρωπαϊκών της φιλοδοξιών. Η ενεργειακή διάσταση λειτουργεί ως μοχλός πίεσης σε μια χώρα που παραδοσιακά εξαρτάται από τη Ρωσία για την ασφάλεια και την οικονομία της.
Ποια ευθύνη αποδίδει ο Ζελένσκι στην Ευρώπη;
Ο Ζελένσκι υποστήριξε ότι η Ευρώπη διαθέτει τη δυνατότητα να υπερασπιστεί τις αρχές που επικαλείται, δηλαδή την κυριαρχία των κρατών και το δικαίωμα των κοινωνιών να επιλέγουν τις διεθνείς τους συμμαχίες. Ανακοίνωσε ότι η Ουκρανία θα παρουσιάσει «σχετικές προτάσεις» στους εταίρους της, χωρίς να δώσει λεπτομέρειες για το περιεχόμενό τους.
Η τοποθέτηση αυτή μεταφέρει την πίεση στις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, καθώς τις καλεί να μετατρέψουν τη ρητορική στήριξη σε συγκεκριμένες πολιτικές και μέτρα για χώρες όπως η Μολδαβία και η Αρμενία. Σε θεσμικό επίπεδο, η συζήτηση αγγίζει τα όρια και τις αντοχές της ευρωπαϊκής πολιτικής γειτονίας και της πολιτικής ασφάλειας, ιδίως όταν η στήριξη συνδέεται με πιθανό κόστος στις σχέσεις με τη Ρωσία.
Πώς συνδέει η Ουκρανία την ασφάλειά της με τους πυραύλους;
Ο Ουκρανός πρόεδρος ανέφερε επίσης ότι η Ρωσία θεωρεί τις ουκρανικές προσπάθειες ανάπτυξης πυραυλικών δυνατοτήτων ως «στρατηγική απειλή». Προειδοποίησε με τη φράση «Θα απαντήσουμε», αφήνοντας να εννοηθεί ότι το Κίεβο δεν προτίθεται να υποχωρήσει από τα εξοπλιστικά του σχέδια.
Η αναφορά αυτή υπογραμμίζει πως η αντιπαράθεση δεν περιορίζεται σε διπλωματικές δηλώσεις, αλλά αγγίζει τον σκληρό πυρήνα της αποτροπής και της στρατιωτικής ισορροπίας. Για την Ουκρανία, η ενίσχυση της πυραυλικής της ικανότητας παρουσιάζεται ως αναγκαίο εργαλείο ασφάλειας, την ώρα που η Ρωσία επιχειρεί να την απομονώσει από περιφερειακούς εταίρους.
Τι σημαίνει η ενεργειακή πίεση προς την Αρμενία;
Στο φόντο των δηλώσεων Ζελένσκι, η προηγούμενη ρωσική απειλή για διακοπή πετρελαίου και φυσικού αερίου προς την Αρμενία λόγω των ευρωπαϊκών της επιδιώξεων δείχνει πώς η ενέργεια παραμένει βασικό εργαλείο εξωτερικής πολιτικής. Η προειδοποίηση προς το Γερεβάν λειτουργεί ως μήνυμα και προς άλλες χώρες που εξετάζουν στενότερη συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Για την Ευρώπη, η πρόκληση είναι αν θα μπορέσει να στηρίξει χώρες που υφίστανται τέτοιου είδους πίεση, χωρίς να διαρραγούν κρίσιμες ισορροπίες στην ευρύτερη περιοχή. Η έκκληση του Ζελένσκι ουσιαστικά ζητά από την Ένωση να αντιμετωπίσει την ενεργειακή εξάρτηση όχι μόνο ως οικονομικό, αλλά και ως γεωπολιτικό ζήτημα.
Σχόλιο
: Για την Ελλάδα, η συζήτηση που ανοίγει ο Ζελένσκι αφορά άμεσα τη θέση της χώρας σε μια Ευρώπη που καλείται να αναλάβει μεγαλύτερο ρόλο ασφάλειας στην ανατολική και νοτιοανατολική της γειτονιά. Η Αθήνα, ως μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του ΝΑΤΟ, παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις σε Μολδαβία, Νότιο Καύκασο και Μέση Ανατολή, περιοχές που επηρεάζουν τις θαλάσσιες οδούς, την ενεργειακή ασφάλεια και τη σταθερότητα στη Μαύρη Θάλασσα και την Ανατολική Μεσόγειο. Η ενδεχόμενη ενίσχυση της ευρωπαϊκής παρουσίας σε αυτές τις ζώνες μπορεί να δημιουργήσει νέες διπλωματικές και αμυντικές πρωτοβουλίες, στις οποίες η Ελλάδα επιδιώκει να έχει ενεργό ρόλο, τόσο ως πύλη της ΕΕ προς την Ανατολή όσο και ως παράγοντας σταθερότητας στην περιοχή.






