Παρά το αδιέξοδο στο ουκρανικό μέτωπο, Μόσχα και Ουάσιγκτον διατηρούν ενεργούς διαύλους για ενέργεια και οικονομία. Οι επαφές αναδεικνύουν την κεντρική σημασία των ρωσικών υδρογονανθράκων για τη σταθερότητα των αγορών.
Οι επίσημες ειρηνευτικές πρωτοβουλίες για την Ουκρανία έχουν ουσιαστικά παγώσει, αλλά η ενεργειακή και οικονομική διπλωματία Ηνωμένων Πολιτειών και Ρωσίας παραμένει σε κίνηση. Ο ειδικός απεσταλμένος του Βλαντίμιρ Πούτιν, Κίριλ Ντμίτριεφ, αποκάλυψε ότι συνεχίζει συνομιλίες με ανώτερους αμερικανικούς συνομιλητές, μεταξύ των οποίων οι Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ, στο περιθώριο του κορυφαίου οικονομικού φόρουμ της Ρωσίας.
Οι επαφές αυτές, παρότι ανεπίσημες, δείχνουν ότι η Ουάσιγκτον και η Μόσχα επιλέγουν να διαχωρίσουν κρίσιμα ζητήματα ενέργειας και χρηματοπιστωτικής σταθερότητας από το στρατιωτικό αδιέξοδο στην Ουκρανία.
Ενεργειακή σταθερότητα πάνω από το διπλωματικό αδιέξοδο;
Το Κρεμλίνο αναγνωρίζει ότι οι διαπραγματεύσεις για την Ουκρανία έχουν βαλτώσει, ωστόσο επιμένει ότι η διαδικασία μπορεί να επανεκκινήσει όταν το πολιτικό κλίμα το επιτρέψει. Στο μεταξύ, οι δύο πλευρές διατηρούν επαφές για θέματα που επηρεάζουν άμεσα τις παγκόσμιες αγορές: τιμές ενέργειας, κυρώσεις, ροές εμπορευμάτων και χρηματοπιστωτική σταθερότητα.
Η Ουάσιγκτον έχει ήδη επεκτείνει για τρίτη φορά εξαίρεση από τις κυρώσεις, επιτρέποντας σε ορισμένες χώρες να συνεχίσουν να αγοράζουν ρωσικό πετρέλαιο δια θαλάσσης. Επισήμως, στόχος είναι η προστασία «ενεργειακά ευάλωτων» κρατών από την αστάθεια που προκαλούν οι εντάσεις με το Ιράν και οι διαταραχές στις αλυσίδες εφοδιασμού.
Η κίνηση αυτή αποτυπώνει τη λεπτή ισορροπία της αμερικανικής πολιτικής: διατήρηση της πίεσης προς τη Ρωσία μέσω κυρώσεων, χωρίς όμως να διακινδυνεύεται μια απότομη άνοδος τιμών πετρελαίου και φυσικού αερίου. Ο Ντμίτριεφ το διατύπωσε ωμά, υποστηρίζοντας ότι «χωρίς ρωσικό πετρέλαιο και χωρίς ρωσικό φυσικό αέριο, είναι αδύνατο να υπάρξει σταθερότητα στις αγορές ενέργειας».
Ο ρόλος των ανεπίσημων καναλιών και οι αγορές
Η εμπλοκή των Γουίτκοφ και Κούσνερ, προσώπων συνδεδεμένων με τον κύκλο του Ντόναλντ Τραμπ, υποδηλώνει ενίσχυση παράλληλων διπλωματικών διαύλων ενόψει του αμερικανικού εκλογικού κύκλου. Παρότι δεν κατέχουν επίσημες θέσεις, λειτουργούν ως γέφυρα επικοινωνίας σε μια περίοδο όπου η κυβέρνηση Μπάιντεν διατηρεί σκληρή δημόσια γραμμή έναντι της Μόσχας.
Την ίδια στιγμή, η στρατιωτική κλιμάκωση με επιθέσεις σε ουκρανικές πόλεις και ουκρανικά πλήγματα σε ρωσικά διυλιστήρια και λιμάνια αυξάνει τον κίνδυνο διαταραχών στην προσφορά. Ωστόσο, η Ρωσία παραμένει ένας από τους μεγαλύτερους εξαγωγείς πετρελαίου, φυσικού αερίου και διυλισμένων προϊόντων, με κρίσιμο ρόλο για αγορές σε Ασία, Αφρική και τμήματα της Ευρώπης.
Σε αυτό το πλαίσιο, η αμερικανορωσική ενεργειακή διπλωματία λειτουργεί ως μηχανισμός αποτροπής μιας νέας, απότομης ενεργειακής κρίσης, ακόμη και αν το ουκρανικό παραμένει άλυτο.
Σχόλιο 
: Για την Ελλάδα, η διατήρηση ρωσοαμερικανικών διαύλων στην ενέργεια λειτουργεί ως βαλβίδα σταθερότητας για τις διεθνείς τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου, άρα και για τα τιμολόγια ρεύματος και καυσίμων. Μειώνει τον κίνδυνο ακραίων διακυμάνσεων που θα πίεζαν ξανά νοικοκυριά και επιχειρήσεις, ενώ δίνει χρόνο στην ελληνική αγορά να προωθήσει υποδομές LNG, αποθήκευσης και ΑΠΕ χωρίς το σοκ μιας νέας απότομης ανόδου τιμών. Για τους επενδυτές, το μήνυμα είναι ότι η γεωπολιτική ένταση συνυπάρχει με μια σιωπηρή προσπάθεια αποφυγής ενεργειακού χάους, στοιχείο κρίσιμο για τον σχεδιασμό μακροπρόθεσμων έργων.
#ενέργεια #Ρωσία #ΗΠΑ #πετρέλαιο #Ουκρανία
