Τα Στενά του Ορμούζ βρίσκονται στο επίκεντρο νέου κύκλου διαπραγματεύσεων, καθώς ιρανική αντιπροσωπεία έφθασε στη Μουσκάτ του Ομάν για συνομιλίες για τη μελλοντική διαχείρισή τους. Η κίνηση έρχεται λίγες ημέρες μετά την επίτευξη χρονοδιαγράμματος 60 ημερών σε πολυμερή συζήτηση για τον μηχανισμό διέλευσης του κρίσιμου θαλάσσιου περάσματος.
Τα Στενά του Ορμούζ βρίσκονται στο επίκεντρο νέου διπλωματικού γύρου, με ιρανική διαπραγματευτική αποστολή να φθάνει στη Μουσκάτ για συνομιλίες σχετικά με τη μελλοντική διαχείριση του θαλάσσιου περάσματος. Η παρουσία κορυφαίων Ιρανών αξιωματούχων σηματοδοτεί ότι η Τεχεράνη αντιμετωπίζει αυτές τις διαπραγματεύσεις ως ζήτημα υψηλής στρατηγικής προτεραιότητας.
Ποιο διακύβευμα έχουν τα Στενά του Ορμούζ για την περιοχή;
Στο αεροδρόμιο της Μουσκάτ, ο υπουργός Εξωτερικών του Ομάν Μπαντρ Αλμπουσαΐντι υποδέχθηκε την αντιπροσωπεία υπό τον πρόεδρο του ιρανικού κοινοβουλίου Μοχαμάντ Μπαγέρ Γκαλιμπάφ και τον υπουργό Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσι, υπογραμμίζοντας τον ρόλο του Ομάν ως διαμεσολαβητή. Η συζήτηση για τη «μελλοντική διαχείριση» των Στενών αφορά ουσιαστικά τους κανόνες διέλευσης και την πολιτική σταθερότητα σε έναν από τους πιο ευαίσθητους θαλάσσιους διαδρόμους παγκοσμίως.
Για το Ιράν, η διαχείριση του περάσματος συνδέεται με την ασφάλεια και την επιρροή του στον Περσικό Κόλπο, αλλά και με τη σχέση του με τις γειτονικές χώρες και τους διεθνείς εταίρους. Για τα κράτη της περιοχής, η συμφωνημένη ρύθμιση της ναυσιπλοΐας μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο κρίσεων, περιστατικών έντασης και μονομερών ενεργειών που επηρεάζουν την εμπορική ροή.
Πώς επηρεάζουν οι συνομιλίες τον μηχανισμό διέλευσης;
Η αποστολή του Ιράν στο Ομάν ακολουθεί πολυμερείς συνομιλίες στην Ελβετία με συμμετοχή ΗΠΑ, Πακιστάν και Κατάρ, όπου συμφωνήθηκε χρονοδιάγραμμα 60 ημερών για μια τελική συμφωνία και για τον μηχανισμό διέλευσης του κρίσιμου θαλάσσιου περάσματος. Το συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα λειτουργεί ως πολιτική δέσμευση όλων των πλευρών να καταλήξουν σε συγκεκριμένους κανόνες λειτουργίας για τη ναυσιπλοΐα.
Η μετάβαση από την ελβετική πολυμερή συζήτηση στη διμερή – με ομάνικη διαμεσολάβηση – διαπραγμάτευση δείχνει ότι η υλοποίηση της συμφωνίας θα απαιτήσει συνδυασμό διεθνούς και περιφερειακής συνεννόησης. Η παρουσία του προέδρου του ιρανικού κοινοβουλίου δίπλα στον υπουργό Εξωτερικών υποδηλώνει επίσης ότι η Τεχεράνη προετοιμάζει το έδαφος για εσωτερική θεσμική έγκριση ενδεχόμενης συμφωνίας.
Τι σημαίνει για την Ελλάδα
Για την Ελλάδα, κάθε βήμα προς σταθεροποίηση του καθεστώτος διέλευσης στα Στενά του Ορμούζ έχει έμμεση αλλά ουσιαστική σημασία, λόγω του μεγάλου ελληνόκτητου στόλου που δραστηριοποιείται στις διεθνείς θαλάσσιες μεταφορές. Μια συμφωνημένη ρύθμιση μειώνει τον κίνδυνο περιστατικών με πλοία και συμβάλλει σε πιο προβλέψιμο περιβάλλον για τις ελληνικές ναυτιλιακές εταιρείες.
Σε διπλωματικό επίπεδο, η ελληνική πλευρά έχει συμφέρον να παρακολουθεί στενά την εξέλιξη των συνομιλιών, καθώς επηρεάζουν το συνολικό πλαίσιο ασφάλειας στη Μέση Ανατολή, όπου η Ελλάδα αναζητεί ρόλο ως σταθεροποιητικός παράγοντας. Η έκβαση των διαπραγματεύσεων θα διαμορφώσει επίσης το πλαίσιο μέσα στο οποίο η Αθήνα θα κινείται σε διεθνή φόρα όταν τίθενται ζητήματα ελευθερίας της ναυσιπλοΐας.
Σχόλιο
: Η ελληνική διπλωματία οφείλει να αξιοποιήσει την ισχυρή ναυτιλιακή της παρουσία για να τοποθετηθεί θεσμικά στη συζήτηση για κανόνες στα κρίσιμα θαλάσσια περάσματα, χωρίς να εμπλακεί σε περιφερειακές αντιπαραθέσεις. Η σταθερή γραμμή υπέρ της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας μπορεί να ενισχύσει την αξιοπιστία της Αθήνας σε μελλοντικές διεθνείς διαπραγματεύσεις.
Διαβάστε επίσης:
Τουρκία: Ερντογάν προειδοποιεί Ιράν για πιθανή δολιοφθορά
Κρίση με το Ιράν επιταχύνει την παγκόσμια στροφή στην ηλεκτροκίνηση






