Η απότομη άνοδος του πετρελαίου επανέφερε σενάρια ενεργοποίησης ευρωπαϊκών μέτρων. Το Eurogroup δηλώνει έτοιμο, αλλά περιμένει σταθεροποίηση.
Η αιφνίδια εκτίναξη της τιμής του πετρελαίου επανέφερε στο τραπέζι των Βρυξελλών το ενδεχόμενο νέας ενεργειακής κρίσης, με το Eurogroup να υιοθετεί στάση αυξημένης ετοιμότητας αλλά όχι άμεσης δράσης. Η ρευστότητα στις αγορές ενέργειας, σε συνδυασμό με την κλιμάκωση της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή, υποχρέωσε τους υπουργούς Οικονομικών της Ευρωζώνης να εξετάσουν εκ νέου το οπλοστάσιο πολιτικών που διαμορφώθηκε τα τελευταία χρόνια.
Το «toolkit» της ΕΕ και η αναμονή για σταθεροποίηση
Ο πρόεδρος του Eurogroup, Κυριάκος Πιερρακάκης, υπογράμμισε ότι η Ευρωζώνη δεν ξεκινά από μηδενική βάση. «Από την εποχή της εισβολής της Ρωσίας στην Ουκρανία, διαθέτουμε το toolkit των πολιτικών που μπορούν να εφαρμοστούν για την αντιμετώπιση μίας τέτοιας ενεργειακής κρίσης», ανέφερε, τονίζοντας ότι οι κυβερνήσεις έχουν ήδη δοκιμασμένα εργαλεία στήριξης νοικοκυριών και επιχειρήσεων, παρέμβασης στις τιμές και διασφάλισης επάρκειας.
Ωστόσο, ξεκαθάρισε πως δεν έχει ακόμη φτάσει η στιγμή ενεργοποίησής τους. «Είμαστε αυτή τη στιγμή στο σημείο να αποφασίσουμε τη χρήση τους; Η απάντηση είναι όχι. Δείτε απλώς τη ρευστότητα στις τιμές του πετρελαίου τις τελευταίες 15 ώρες. Χρειαζόμαστε μία πιο σταθερή κατάσταση… Έχουμε το toolkit και έχουμε την πολιτική βούληση να απαντήσουμε εφόσον είναι απαραίτητο», σημείωσε. Η τοποθέτηση αυτή δείχνει ότι οι Βρυξέλλες επιδιώκουν να αποφύγουν βεβιασμένες κινήσεις, αναμένοντας να φανεί αν η αναταραχή θα αποδειχθεί παροδική ή δομική.
Σκληρή γραμμή κατά της Ρωσίας και γεωπολιτικός παράγοντας
Παράλληλα, το Eurogroup επιβεβαίωσε την πρόθεση της Ευρωπαϊκής Ένωσης να διατηρήσει αμείωτη τη στήριξη προς την Ουκρανία, απορρίπτοντας σενάρια χαλάρωσης των κυρώσεων κατά της Ρωσίας, ειδικά στον τομέα των ορυκτών καυσίμων. Ο αντιπρόεδρος της Κομισιόν, Βάλντις Ντομπρόβσκις, ήταν κατηγορηματικός: χαλάρωση του εμπάργκο θα υπονόμευε όχι μόνο την Ουκρανία, αλλά και την αξιοπιστία της ευρωπαϊκής στάσης, καθώς «η Ρωσία παίζει στην ίδια ομάδα με το Ιράν».
Το μήνυμα είναι διπλό: αφενός, η ΕΕ δεν προτίθεται να χρησιμοποιήσει το ρωσικό πετρέλαιο και φυσικό αέριο ως «βαλβίδα αποσυμπίεσης» της τρέχουσας έντασης στις αγορές· αφετέρου, αναγνωρίζει ότι η ενεργειακή ασφάλεια έχει πλέον μετατραπεί σε πυρήνα της γεωπολιτικής αντιπαράθεσης.
Εθνικά σχέδια άμυνας και αναμονή της Συνόδου Κορυφής
Μέσα στο επόμενο δεκαήμερο αναμένεται πιο καθαρή εικόνα για την πορεία της κρίσης, με τη Σύνοδο Κορυφής της 19-20 Μαρτίου να αποκτά κομβικό χαρακτήρα. Ήδη ορισμένα κράτη-μέλη, μεταξύ αυτών και η Ελλάδα, επεξεργάζονται σενάρια προστασίας καταναλωτών και επιχειρήσεων από νέα άνοδο τιμών στην ενέργεια και στα καύσιμα.
Η ανάγκη για κεντρική ευρωπαϊκή προσέγγιση αναδεικνύεται κυρίως στο μέτωπο της ανταγωνιστικότητας. Ασυντόνιστες εθνικές παρεμβάσεις θα μπορούσαν να δημιουργήσουν στρεβλώσεις στην εσωτερική αγορά, επιβαρύνοντας δυσανάλογα ορισμένες οικονομίες. Γι’ αυτό και η συζήτηση για ενδεχόμενη ενεργοποίηση κοινών εργαλείων –από αποδέσμευση αποθεμάτων έως στοχευμένες ενισχύσεις– παραμένει ανοιχτή, έστω και αν δεν έχει ακόμη πατηθεί η «σκανδάλη».
Σχόλιο 
: Το μήνυμα του Eurogroup είναι καθαρό: η Ευρώπη δεν πανικοβάλλεται, αλλά προετοιμάζεται. Διατηρεί σκληρή γραμμή έναντι της Ρωσίας, αναγνωρίζοντας ότι το ενεργειακό σοκ είναι κυρίως γεωπολιτικό και όχι απλώς αγοραίο. Το κρίσιμο στοίχημα θα είναι αν η ΕΕ μπορέσει να κινηθεί έγκαιρα και συντονισμένα, πριν οι αναταράξεις στις τιμές μετατραπούν σε νέο κύμα πληθωρισμού και απώλειας ανταγωνιστικότητας για τη βιομηχανία και τα νοικοκυριά της Ευρωζώνης.
#Eurogroup #Ενέργεια #ΕΕ #Πετρέλαιο #Ουκρανία #Ρωσία
