Ευρωπαϊκή Ένωση και Ινδία βρίσκονται στα πρόθυρα μιας συμφωνίας ελεύθερου εμπορίου που θα καλύπτει αγορά 2 δισ. ανθρώπων και σχεδόν το ένα τέταρτο του παγκόσμιου ΑΕΠ. Η κίνηση λειτουργεί ως στρατηγική απάντηση στις δασμολογικές απειλές του Ντόναλντ Τραμπ και στην κλιμάκωση των εμπορικών εντάσεων με τις ΗΠΑ.
Στο τελικό στάδιο διαπραγμάτευσης βρίσκεται μια εμπορική συμφωνία-ορόσημο μεταξύ Ευρωπαϊκής Ένωσης και Ινδίας, έπειτα από σχεδόν δύο δεκαετίες άκαρπων προσπαθειών. Η πρόεδρος της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, μιλώντας στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός, χαρακτήρισε τη συμφωνία «μητέρα όλων των συμφωνιών», προαναγγέλλοντας ουσιαστικά την ανακοίνωσή της κατά την επίσκεψή της στο Νέο Δελχί την επόμενη εβδομάδα.
Η συμφωνία ελεύθερου εμπορίου αναμένεται να δημιουργήσει μια ενιαία αγορά 2 δισ. καταναλωτών, που θα αντιπροσωπεύουν σχεδόν το 25% του παγκόσμιου ΑΕΠ. Σε μια περίοδο όπου ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, απειλεί με νέους δασμούς ευρωπαϊκά προϊόντα, η σύσφιξη των δεσμών με την Ινδία αποκτά σαφές γεωοικονομικό αποτύπωμα.
Τι προβλέπει η συμφωνία και πού υπάρχουν αγκάθια
Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλείται το Bloomberg, οι δύο πλευρές προσανατολίζονται στην κατάργηση δασμών για πάνω από το 90% των αγαθών που ανταλλάσσονται σήμερα. Αυτό σημαίνει σημαντική μείωση εισαγωγικών δασμών σε ευρύ φάσμα καταναλωτικών και βιομηχανικών προϊόντων, με άμεσο όφελος για τις εξαγωγικές επιχειρήσεις και τις αλυσίδες εφοδιασμού.
Παρά την πρόοδο, παραμένουν ανοιχτά κρίσιμα μέτωπα σε κλάδους υψηλής πολιτικής ευαισθησίας, όπως ο χάλυβας και η αυτοκινητοβιομηχανία. Οι διαπραγματεύσεις συνεχίζονται σκληρά, καθώς η Ινδία παραδοσιακά προστατεύει την εγχώρια βιομηχανία της, ενώ ορισμένα κράτη-μέλη της ΕΕ ανησυχούν για το αν θα εξασφαλίσουν πραγματική και όχι μόνο τυπική πρόσβαση στην ινδική αγορά.
Πιο ώριμη είναι η σύγκλιση στο εμπόριο αγροτικών προϊόντων. Η Ινδία φέρεται να έχει αποδεχθεί μεγαλύτερο άνοιγμα της αγοράς της σε ευρωπαϊκά τρόφιμα υψηλής προστιθέμενης αξίας – όπως σοκολάτες premium, φράουλες, μύρτιλλα και εκλεκτά επεξεργασμένα τυριά. Σε αντάλλαγμα, θα αποκτήσει διευρυμένη πρόσβαση στην ευρωπαϊκή αγορά για φρέσκα λαχανικά και τροπικά φρούτα, όπως μάνγκο, μπανάνες, τζακφρούτ και σταφύλια, ενισχύοντας το αγροδιατροφικό της αποτύπωμα στην ΕΕ.
Στρατηγική απάντηση στην Ουάσινγκτον και οι επιφυλάξεις
Η αναζωογόνηση των διαπραγματεύσεων το τελευταίο έτος δεν είναι τυχαία. Οι επιθετικές δασμολογικές κινήσεις του Τραμπ –με χαρακτηριστικό παράδειγμα δασμούς έως 50% σε ορισμένα ινδικά προϊόντα– ώθησαν την Ινδία να επιταχύνει την υπογραφή συμφωνιών ελεύθερου εμπορίου με Ηνωμένο Βασίλειο, Ομάν και Νέα Ζηλανδία. Η ΕΕ, από την πλευρά της, βλέπει στη συνεργασία με το Νέο Δελχί έναν πυλώνα διαφοροποίησης από την αμερικανική αγορά και ένα αντίβαρο στην κινεζική επιρροή στην Ασία.
Ωστόσο, στο εσωτερικό της Ευρώπης δεν λείπουν οι ενστάσεις. Κάποιες κυβερνήσεις φοβούνται ότι η Ινδία θα διατηρήσει στην πράξη μη δασμολογικά εμπόδια που θα περιορίσουν τα οφέλη για τους ευρωπαίους εξαγωγείς. Την ίδια στιγμή, η επίσκεψη φον ντερ Λάιεν και του προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Λουίς Σάντος ντα Κόστα, στο Νέο Δελχί έρχεται στον απόηχο των νέων απειλών του Τραμπ για αύξηση δασμών σε ευρωπαϊκά κράτη, ακόμη και ως μοχλό πίεσης στη διαμάχη για τη Γροιλανδία.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η υπό διαμόρφωση συμφωνία ΕΕ–Ινδίας δεν είναι απλώς ένα εμπορικό deal, αλλά βήμα οικοδόμησης ενός πολυπολικού εμπορικού συστήματος, όπου Βρυξέλλες και Νέο Δελχί επιχειρούν να μειώσουν τη στρατηγική τους εξάρτηση από τις ΗΠΑ. Αν ολοκληρωθεί με φιλόδοξο αλλά ρεαλιστικό περιεχόμενο πρόσβασης στις αγορές, θα αναδιατάξει τις παγκόσμιες αλυσίδες αξίας και θα στείλει σαφές μήνυμα ότι η εποχή της μονομερούς δασμολογικής επιβολής από την Ουάσινγκτον έχει κόστος και δημιουργεί νέες συμμαχίες.







