Οι ελληνικές υποδομές LNG καλύπτουν ήδη τις ανάγκες της χώρας και τροφοδοτούν τα Βαλκάνια, όμως οι αποφάσεις για νέα FSRU παραμένουν σε εκκρεμότητα. Η γεωπολιτική ρευστότητα, η στάση της ΕΕ απέναντι στο ρωσικό αέριο και οι ρυθμιστικές εκκρεμότητες αυξάνουν το ρίσκο για τους επενδυτές.
Η Ελλάδα έχει αναβαθμιστεί σε καίριο κρίκο της ενεργειακής ασφάλειας της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, ωστόσο τα μεγάλα επόμενα βήματα στις υποδομές LNG παγώνουν. Παρά τις φιλοδοξίες για περαιτέρω ενίσχυση του ρόλου της χώρας ως κόμβου εισαγωγής και επανεξαγωγής υγροποιημένου φυσικού αερίου, οι τελικές επενδυτικές αποφάσεις για νέα FSRU μετατίθενται χρονικά.
Επαρκείς σημερινές υποδομές, αυριανές ανάγκες
Σήμερα το ελληνικό σύστημα φυσικού αερίου στηρίζεται σε δύο βασικές πύλες LNG: τον χερσαίο τερματικό σταθμό της Ρεβυθούσας και το FSRU Αλεξανδρούπολης, που έχει ήδη ενταχθεί στο δίκτυο. Μαζί καλύπτουν πλήρως τη ζήτηση της εγχώριας αγοράς και λειτουργούν εξαγωγικά, τροφοδοτώντας γειτονικές χώρες στα Βαλκάνια και ενισχύοντας σταδιακά τον ρόλο της Ελλάδας ως περιφερειακού κόμβου.
Η ευρωπαϊκή στρατηγική για σταδιακή απαγόρευση του ρωσικού φυσικού αερίου έως το 2027 μετατρέπει την Ανατολική Μεσόγειο και ειδικά την Ελλάδα σε πιθανή κύρια πύλη για αμερικανικό και άλλο LNG προς την Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη. Αν αυτό το σενάριο υλοποιηθεί στο μέγιστο, οι σημερινές υποδομές δεν επαρκούν και η αγορά θεωρεί ότι θα χρειαστούν ένα έως δύο επιπλέον FSRU.
Τα ώριμα projects και το επενδυτικό δίλημμα
Στο τραπέζι βρίσκονται ήδη ώριμα έργα: η δεύτερη μονάδα FSRU στην Αλεξανδρούπολη, το FSRU Θεσσαλονίκης της Helleniq Energy και το Διώρυγα Gas της Motor Oil στην Κόρινθο. Τεχνικά και αδειοδοτικά έχουν προχωρήσει σημαντικά, όμως το κρίσιμο βήμα –το Final Investment Decision– καθυστερεί.
Ο λόγος είναι η δομική αβεβαιότητα. Τα FSRU είναι επενδύσεις με ορίζοντα απόσβεσης δεκαετιών και απαιτούν σταθερότητα τόσο στο γεωπολιτικό περιβάλλον όσο και στο ρυθμιστικό πλαίσιο. Κεντρικό ερώτημα για τους επενδυτές είναι αν η ΕΕ θα επιμείνει πράγματι σε πλήρη και μόνιμη απεξάρτηση από το ρωσικό αέριο ακόμη και μετά τη λήξη του πολέμου στην Ουκρανία. Επισήμως αυτή είναι η γραμμή των Βρυξελλών, αλλά στην αγορά υπάρχουν αμφιβολίες για το αν θα παραμείνει αμετάβλητη σε βάθος χρόνου.
Κάθετος διάδρομος και ρυθμιστικά κενά
Πέρα από τη γεωπολιτική διάσταση, βαρίδι στις επενδυτικές αποφάσεις αποτελεί και το ρυθμιστικό πλαίσιο. Κομβικό στοιχείο είναι ο λεγόμενος κάθετος διάδρομος φυσικού αερίου, που θα επιτρέψει την ομαλή ροή ποσοτήτων από την Ελλάδα προς Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη. Χωρίς διασφαλισμένη δυνατότητα εξαγωγών και σαφείς κανόνες πρόσβασης και τιμολόγησης στα δίκτυα, η οικονομική βιωσιμότητα νέων FSRU τίθεται εν αμφιβόλω.
Η αγορά εκτιμά ότι οι τελικές αποφάσεις θα ληφθούν μόνο όταν υπάρξει μεγαλύτερη σαφήνεια τόσο για την ευρωπαϊκή ενεργειακή πολιτική όσο και για την πρόοδο των διασυνδέσεων στον κάθετο διάδρομο. Μέχρι τότε, τα σχέδια για νέους πλωτούς σταθμούς παραμένουν ουσιαστικά «στο συρτάρι», με την Ελλάδα να διαθέτει ισχυρή αφετηρία αλλά να περιμένει τις γεωπολιτικές και ρυθμιστικές εξελίξεις πριν δεσμεύσει νέο, μακροπρόθεσμο κεφάλαιο.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η χώρα βρίσκεται σε προνομιακή, αλλά όχι χωρίς ρίσκο, θέση: αν η Ευρώπη κλειδώσει τη στροφή σε LNG και ενισχυθούν οι βόρειες διασυνδέσεις, τα FSRU μπορούν να εξελιχθούν σε στρατηγικά assets. Αν όμως οι Βρυξέλλες επαναφέρουν σταδιακά τον ρωσικό παράγοντα ή επιταχύνουν πιο επιθετικά την απανθρακοποίηση, μέρος αυτών των επενδύσεων κινδυνεύει να εγκλωβιστεί ως υποαπασχολούμενο κεφάλαιο.







