Η Αβάνα καταγγέλλει σχέδια αμερικανικής «κατάληψης» και απαντά με ρητορική αντίστασης. Η Ουάσινγκτον κλιμακώνει την οικονομική και πολιτική πίεση.
Στο χείλος μιας νέας κορύφωσης της έντασης στις σχέσεις ΗΠΑ–Κούβας βρίσκεται η Καραϊβική, μετά τις δηλώσεις του προέδρου της Κούβας Μιγκέλ Ντίας-Κανέλ ότι κάθε απόπειρα «κατάληψης» της χώρας θα συναντήσει «άθραυστη αντίσταση». Η απάντησή του ήρθε λίγες ώρες αφότου ο Ντόναλντ Τραμπ μίλησε δημοσίως για την «τιμή» που θα είχε να «πάρει» την Κούβα, περιγράφοντας το νησί ως «αποτυχημένο κράτος» χωρίς χρήματα και πετρέλαιο.
Ρητορική ανατροπής καθεστώτος και «συλλογική τιμωρία»
Σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα X, ο Ντίας-Κανέλ κατηγόρησε τις ΗΠΑ ότι «σχεδόν καθημερινά» απειλούν να ανατρέψουν με τη βία τη συνταγματική τάξη της Κούβας, χρησιμοποιώντας ως πρόσχημα μια οικονομία που η Ουάσινγκτον «έχει επιτεθεί και επιδιώξει να απομονώσει για περισσότερο από έξι δεκαετίες». Μίλησε για «λυσσαλέο οικονομικό πόλεμο» που λειτουργεί ως «συλλογική τιμωρία εναντίον ολόκληρου του λαού».
Ο Κουβανός ηγέτης υποστήριξε ότι τα υποτιθέμενα σχέδια κατάληψης είναι η μόνη λογική εξήγηση για την ένταση των αμερικανικών κυρώσεων και της προσπάθειας αποκοπής της χώρας από συνάλλαγμα και ενεργειακούς πόρους. «Απέναντι στο χειρότερο σενάριο, η Κούβα έχει μία εγγύηση: κάθε εξωτερικός επιτιθέμενος θα συναντήσει άθραυστη αντίσταση», τόνισε, επιχειρώντας να στείλει μήνυμα αποτροπής στο εσωτερικό και στο εξωτερικό.
Τραμπ μιλά για «τιμή» να «πάρει» την Κούβα
Ο Ντόναλντ Τραμπ, απευθυνόμενος σε δημοσιογράφους, δήλωσε ότι θα είχε την «τιμή» να «απελευθερώσει ή να πάρει» την Κούβα, προσθέτοντας πως «μπορώ να κάνω οτιδήποτε θέλω μαζί της». Περιέγραψε τη χώρα ως «πολύ αποδυναμωμένο» και «αποτυχημένο» κράτος, χωρίς χρήματα και χωρίς πετρέλαιο, προαναγγέλλοντας ότι «κάτι θα κάνουμε με την Κούβα πολύ σύντομα».
Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο, από την πλευρά του, απέρριψε ως ανεπαρκή την πρόσφατη κίνηση της Αβάνας να επιτρέψει σε Κουβανούς εξόριστους να επενδύουν και να κατέχουν επιχειρήσεις στη χώρα. Σύμφωνα με τη γραμμή της κυβέρνησης Τραμπ, οι αλλαγές αυτές δεν ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις για βαθιές μεταρρυθμίσεις ελεύθερης αγοράς.
Η σκληρή ρητορική εντάσσεται σε μια ευρύτερη στρατηγική επίδειξης αμερικανικής ισχύος στη Λατινική Αμερική. Μετά τα πλήγματα του 2026 στη Βενεζουέλα και τη σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο, ο Τραμπ διακήρυξε ότι «η αμερικανική κυριαρχία στο δυτικό ημισφαίριο δεν θα αμφισβητηθεί ποτέ ξανά», στέλνοντας σαφές μήνυμα προς καθεστώτα που θεωρούνται εχθρικά στην Ουάσινγκτον.
Βαθιά οικονομική κρίση και ενεργειακή ασφυξία στην Αβάνα
Η Κούβα βιώνει μία από τις πιο σοβαρές οικονομικές κρίσεις από την επανάσταση του 1959. Το πολυετές εμπάργκο των ΗΠΑ έχει υπονομεύσει συστηματικά την οικονομία, αλλά οι πρόσφατες αμερικανικές κινήσεις –όπως ο αποκλεισμός της ροής πετρελαίου από τη Βενεζουέλα, έναν από τους σημαντικότερους συμμάχους της Αβάνας– έχουν επιδεινώσει δραματικά την κατάσταση.
Ενδεικτικά, το νησί βγήκε μόλις πρόσφατα από γενικευμένη διακοπή ρεύματος διάρκειας άνω των 29 ωρών, χωρίς επίσημη εξήγηση για τα αίτια. Η ενεργειακή κρίση τροφοδοτεί κοινωνική δυσαρέσκεια, με σκηνές συσσωρευμένων απορριμμάτων και υποβαθμισμένων υποδομών να αποτυπώνουν την υλική διάσταση της κρίσης.
Παράλληλα, Αβάνα και Ουάσινγκτον έχουν ξεκινήσει διαπραγματεύσεις για την αποκλιμάκωση, χωρίς όμως να έχουν δημοσιοποιηθεί ουσιαστικές λεπτομέρειες. Ο Τραμπ παρουσιάζει την Κούβα ως «απεγνωσμένη» για μια συμφωνία, επιδιώκοντας να κεφαλαιοποιήσει πολιτικά την πίεση, ενώ η κουβανική ηγεσία προσπαθεί να ισορροπήσει ανάμεσα στην ανάγκη οικονομικής ανάσας και στη διατήρηση της πολιτικής της νομιμοποίησης έναντι ενός ιστορικού αντιπάλου.
Σχόλιο 
: Η κλιμάκωση της ρητορικής περί «κατάληψης» της Κούβας σηματοδοτεί επικίνδυνη διολίσθηση από την κλασική πολιτική πίεση σε ανοιχτές νύξεις αλλαγής καθεστώτος, σε ένα νησί με τεράστιο συμβολισμό για τη Λατινική Αμερική. Για την Ουάσινγκτον, η Κούβα είναι το τελευταίο «ανυπότακτο» καθεστώς στο δυτικό ημισφαίριο· για την Αβάνα, η αντίσταση είναι υπαρξιακός πυλώνας ταυτότητας. Η οικονομική ασφυξία αυξάνει τον κίνδυνο κοινωνικής έκρηξης, αλλά και την πιθανότητα ηγεμονικών τυχοδιωκτισμών. Για την Ευρώπη και την Ελλάδα, η εξέλιξη έχει σημασία τόσο γεωπολιτικά –σε μια περίοδο αναδιάταξης των μπλοκ– όσο και οικονομικά, λόγω πιθανών αναταράξεων στις αγορές ενέργειας και στις ροές μεταναστών από την Καραϊβική.
#Κούβα #ΗΠΑ #Τραμπ #ΝτίαςΚανέλ #ΛατινικήΑμερική
