Η Ουάσινγκτον αναθέτει στον αντιπρόεδρο JD Vance την αποτροπή κατάρρευσης της εύθραυστης εκεχειρίας με το Ιράν. Το Ισλαμαμπάντ μετατρέπεται σε νευραλγικό κόμβο, ενώ ο πόλεμος επεκτείνεται στον Λίβανο και πιέζει την παγκόσμια οικονομία.
Η Ουάσινγκτον επιχειρεί μια επικίνδυνη διπλωματική ισορροπία, καθώς ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ JD Vance αναχωρεί για το Πακιστάν με αποστολή να σταθεροποιήσει μια ήδη εύθραυστη εκεχειρία με το Ιράν. Η Τεχεράνη απειλεί να αποχωρήσει από την τήρηση της παύσης πυρός, αντιδρώντας στις συνεχιζόμενες ισραηλινές επιθέσεις στον Λίβανο, ενώ η διεθνής κοινότητα βλέπει το Ισλαμαμπάντ ως ίσως την τελευταία ευκαιρία για φρένο στην κλιμάκωση.
Η αποστολή Vance και τα όρια της αμερικανικής επιρροής
Ο JD Vance, γνωστός για τον σκεπτικισμό του απέναντι στις παρατεταμένες στρατιωτικές επεμβάσεις, καλείται να ηγηθεί της αμερικανικής αντιπροσωπείας σε διαπραγματεύσεις με Ιρανούς αξιωματούχους στο Ισλαμαμπάντ. Πριν την αναχώρησή του, τόνισε ότι ελπίζει σε «θετική» διαπραγμάτευση, προειδοποιώντας παράλληλα την Τεχεράνη να μην επιχειρήσει να «παίξει» με την αμερικανική πλευρά.
Ο ίδιος παραδέχθηκε ότι ο Ντόναλντ Τραμπ του έχει δώσει «σαφείς κατευθύνσεις» για τη γραμμή των συνομιλιών, χωρίς να αποκαλύψει λεπτομέρειες. Η στάση Vance, που έχει κρατήσει αποστάσεις από την κεντρική διαχείριση του πολέμου ΗΠΑ–Ισραήλ κατά του Ιράν, προσδίδει στην αποστολή του χαρακτήρα δοκιμής για το κατά πόσο η Ουάσινγκτον μπορεί ακόμη να συνδυάσει σκληρή ρητορική με πραγματική διάθεση συμβιβασμού.
Παράλληλα, το Ισραήλ συνεχίζει να πλήττει στόχους στον Λίβανο, ενώ η Χεζμπολάχ απαντά με πυραυλικές επιθέσεις, υπονομεύοντας εμπράκτως την εκεχειρία που ΗΠΑ και Ιράν τυπικά έχουν αποδεχθεί. Η Τεχεράνη επιμένει ότι ο Λίβανος πρέπει να ενταχθεί ρητά στο καθεστώς παύσης πυρός, κάτι που η Ουάσινγκτον και το Τελ Αβίβ απορρίπτουν, δημιουργώντας δομικό αδιέξοδο στις συζητήσεις.
Το Πακιστάν ως μεσολαβητής και το γεωοικονομικό κόστος του πολέμου
Το Ισλαμαμπάντ έχει τεθεί σε καθεστώς αυξημένης ασφάλειας: αποκλεισμένοι δρόμοι, στρατιωτικά μπλόκα, κλειστά σχολεία και δημόσιες υπηρεσίες συνθέτουν το σκηνικό μιας πόλης που φιλοξενεί διαπραγματεύσεις με παγκόσμιες συνέπειες. Το Πακιστάν αξιοποιεί τις παραδοσιακά καλές σχέσεις του τόσο με το Ιράν όσο και με τις ΗΠΑ για να εμφανιστεί ως ουδέτερος διαμεσολαβητής, ενώ ταυτόχρονα έχει άμεσο συμφέρον να σταματήσει η αποσταθεροποίηση στην περιοχή, καθώς εξαρτάται ενεργειακά από τα κράτη του Κόλπου.
Η κρίση δεν είναι μόνο γεωπολιτική αλλά και βαθιά οικονομική. Ο αποκλεισμός των Στενών του Ορμούζ από το Ιράν, ως αντίποινα για τις αμερικανοϊσραηλινές επιθέσεις, έχει εκτοξεύσει το ενεργειακό κόστος παγκοσμίως. Στις ΗΠΑ, ο πληθωρισμός καταναλωτή εκτινάχθηκε στο 3,3% σε ετήσια βάση, από 2,4% έναν μήνα πριν, με τις τιμές της βενζίνης να σημειώνουν ιστορική μηνιαία άνοδο άνω του 20%. Παρά το γεγονός ότι οι ΗΠΑ παραμένουν κορυφαίος παραγωγός πετρελαίου, η διατάραξη των παγκόσμιων ροών δείχνει πόσο αλληλένδετη είναι η ενεργειακή αγορά.
Την ίδια ώρα, ο Λίβανος βιώνει ανθρωπιστική καταστροφή: ο ΟΗΕ προειδοποιεί για ραγδαία αύξηση της επισιτιστικής ανασφάλειας, με τιμές βασικών αγαθών να εκτοξεύονται και εκατοντάδες χιλιάδες εκτοπισμένους, ενώ ο Γερμανικός Ερυθρός Σταυρός και ο ΠΟΥ κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για κατάρρευση του συστήματος υγείας. Στην Ευρώπη, η Ισπανία αναδεικνύεται σε μια από τις πιο σκληρές κριτικές φωνές κατά του Ισραήλ, με αποτέλεσμα η κυβέρνηση Νετανιάχου να αποκλείσει ισπανικό προσωπικό από τον μηχανισμό εποπτείας της εκεχειρίας στη Γάζα.
Στο φόντο όλων αυτών, η επίσκεψη Vance στο Ισλαμαμπάντ δεν είναι απλώς μια ακόμη διπλωματική αποστολή, αλλά κρίσιμο τεστ για το αν μπορεί να ανασχεθεί η περιφερειακή ανάφλεξη πριν μετατραπεί σε ανεξέλεγκτη σύγκρουση με παγκόσμιες οικονομικές και πολιτικές συνέπειες.
Σχόλιο 
: Η διαπραγμάτευση στο Ισλαμαμπάντ συμπυκνώνει τρεις ταυτόχρονες κρίσεις: στρατιωτική, ενεργειακή και ανθρωπιστική. Αν ο JD Vance αποτύχει να εξασφαλίσει έστω ένα σαφές πλαίσιο για τον Λίβανο και τη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ, η επόμενη φάση θα είναι κλιμάκωση τιμών, περαιτέρω αποσταθεροποίηση στις αγορές ενέργειας και ακόμη μεγαλύτερη πίεση σε εύθραυστες οικονομίες – συμπεριλαμβανομένης της ευρωπαϊκής και, κατ’ επέκταση, της ελληνικής.
#ΗΠΑ #Ιράν #Πακιστάν #JDVance #Λίβανος #Ενέργεια #Πληθωρισμός #ΜέσηΑνατολή
