Ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Μαργαρίτης Σχοινάς, θέτει την εξωστρέφεια στο κέντρο της νέας στρατηγικής για την ελληνική γεωργία. Η μετάβαση από τη λογική των επιδοτήσεων σε μοντέλο ποιότητας και διεθνούς παρουσίας παρουσιάζεται ως βασική προϋπόθεση για την αξιοποίηση του πρωτογενούς τομέα.
Σε μια διαδικτυακή σύσκεψη με θέμα την «Εξωστρεφή Γεωργία», ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Μαργαρίτης Σχοινάς, περιέγραψε μια στροφή πολιτικής που επιχειρεί να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο η χώρα αντιλαμβάνεται τη γεωργία. Η κεντρική ιδέα: λιγότερη εξάρτηση από επιδοτήσεις, περισσότερη έμφαση στην εξωστρέφεια, την ποιότητα και τη σταθερή παρουσία των ελληνικών προϊόντων στις διεθνείς αγορές.
Τι προβλέπει η «Εξωστρεφής Γεωργία»
Ο κ. Σχοινάς παρουσίασε την «Εξωστρεφή Γεωργία» ως ένα πρόγραμμα που φιλοδοξεί να μετατρέψει τις γενικές πολιτικές διακηρύξεις σε συγκεκριμένα εργαλεία για τον πρωτογενή τομέα. Η πρωτοβουλία υλοποιείται σε συνεργασία με το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης, στοιχείο που δείχνει ότι η κυβέρνηση επιχειρεί να συνδέσει την αγροτική παραγωγή με την τεχνολογία και τις ψηφιακές υποδομές.
Σύμφωνα με την παρουσίαση, το πρόγραμμα στοχεύει να δημιουργήσει ένα δίκτυο διασύνδεσης παραγωγών και καταναλωτών με τον «πλούτο της ελληνικής αγροδιατροφής», τους τόπους παραγωγής, τις ιστορίες των προϊόντων και τις αγορές του εξωτερικού στις οποίες μπορούν να απευθυνθούν. Ο υπουργός τόνισε ότι «η ουσία της εξωστρεφούς γεωργίας δεν βρίσκεται στις θεωρητικές αναλύσεις, αλλά στη δράση, στα προϊόντα, στις διαδικασίες και στα εργαλεία».
Από τις επιδοτήσεις στην υπεραξία και την ανταγωνιστικότητα
Κεντρικό στοιχείο της τοποθέτησης του κ. Σχοινά ήταν η ανάγκη συνολικής αναδιάταξης του πρωτογενούς τομέα. Η μετάβαση που περιγράφει δεν αφορά μόνο τα χρηματοδοτικά εργαλεία, αλλά και τη φιλοσοφία της αγροτικής πολιτικής: από μια «πολιτική πληρωμών, επιδοτήσεων και επιταγών» σε ένα μοντέλο που επενδύει στην υπεραξία των προϊόντων και στην ανταγωνιστικότητα.
Ο υπουργός επεσήμανε ότι τα προβλήματα του πρωτογενούς τομέα δεν οφείλονται στην ποιότητα της ελληνικής γης ή στους παραγωγούς, αλλά σε «διαχρονικές αγκυλώσεις του κράτους» και καθυστερήσεις που περιόρισαν την ανάπτυξη των πραγματικών δυνατοτήτων της ελληνικής γεωργίας. Με αυτή τη διατύπωση, η κριτική μετατοπίζεται από τον αγρότη προς τον τρόπο που το κράτος οργάνωσε και στήριξε τον κλάδο τις προηγούμενες δεκαετίες.
Η διεθνής εικόνα της ελληνικής αγροδιατροφής
Ο κ. Σχοινάς στάθηκε ιδιαίτερα στη διεθνή αναγνώριση της ελληνικής αγροδιατροφής. Υπενθύμισε ότι η Ελλάδα διαθέτει 121 προϊόντα Προστατευόμενης Ονομασίας Προέλευσης (ΠΟΠ) και Προστατευόμενης Γεωγραφικής Ένδειξης (ΠΓΕ), τα οποία αποτελούν, όπως είπε, ισχυρό συγκριτικό πλεονέκτημα. Η σύνδεση των προϊόντων με τη μεσογειακή διατροφή και την αυθεντικότητα θεωρείται βασικός πυλώνας της στρατηγικής εξωστρέφειας.
Με βάση τα στοιχεία του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, οι εξαγωγές αγροτικών προϊόντων και τροφίμων συνεχίζουν ανοδική πορεία, με το 2025 να καταγράφει νέα αύξηση 6,5%. Ένα στα τέσσερα ελληνικά εξαγώγιμα προϊόντα προέρχεται πλέον από τον πρωτογενή τομέα και τη μεταποίηση τροφίμων, γεγονός που αναδεικνύει τη στρατηγική σημασία της αγροδιατροφής για την ελληνική οικονομία.
Η ευθύνη κράτους και παραγωγών
Παρά τον κεντρικό ρόλο του κράτους στον σχεδιασμό, ο υπουργός ξεκαθάρισε ότι η εξωστρέφεια «δεν μπορεί να στηριχθεί μόνο σε κρατικές πρωτοβουλίες». Έθεσε ως προϋπόθεση την «καθημερινή προσπάθεια, συνεργασία και επένδυση στην ποιότητα, την αξιοπιστία και την ταυτότητα των ελληνικών προϊόντων» από όλους τους εμπλεκόμενους.
Το «μεγάλο στοίχημα», όπως το περιέγραψε, είναι η μετάβαση «από τις μεμονωμένες επιτυχίες σε μια οργανωμένη εθνική στρατηγική εξωστρέφειας». Η πρωτοβουλία για την «Εξωστρεφή Γεωργία» παρουσιάζεται ως ο μηχανισμός που θα συνδέσει την παραγωγή με την καινοτομία, την τεχνολογία και τη διεθνή δικτύωση, επιχειρώντας να ξεπεράσει τον κατακερματισμό που χαρακτηρίζει παραδοσιακά τον αγροτικό χώρο.
Ποιο είναι το πολιτικό διακύβευμα για την ελληνική γεωργία;
Η τοποθέτηση του κ. Σχοινά δεν περιορίζεται σε τεχνικές λεπτομέρειες πολιτικής. Αποτυπώνει μια προσπάθεια αναπλαισίωσης της γεωργίας από το πεδίο της παθητικής στήριξης στο πεδίο της ενεργητικής συμμετοχής στις διεθνείς αγορές. Η επίκληση των διαχρονικών κρατικών αγκυλώσεων λειτουργεί ως έμμεση παραδοχή ότι η μέχρι σήμερα διαχείριση του πρωτογενούς τομέα δεν αξιοποίησε πλήρως τα συγκριτικά πλεονεκτήματα της χώρας.
Την ίδια στιγμή, η έμφαση στην ψηφιακή διάσταση και στη σύνδεση με την καινοτομία δείχνει ότι η κυβέρνηση επιδιώκει να εντάξει την αγροδιατροφή στον ευρύτερο σχεδιασμό για την οικονομική ανάπτυξη. Το αν αυτή η στρατηγική θα μεταφραστεί σε ουσιαστική αλλαγή για τον μέσο παραγωγό θα κριθεί από το πόσο προσβάσιμα και αποτελεσματικά θα αποδειχθούν τα «εργαλεία» που υπόσχεται η «Εξωστρεφής Γεωργία».
Σχόλιο 
: Για τον Έλληνα πολίτη, η στροφή στην εξωστρέφεια της γεωργίας σημαίνει ότι ο πρωτογενής τομέας αντιμετωπίζεται πλέον ως πυλώνας ανάπτυξης και όχι μόνο ως πεδίο επιδοτήσεων. Αν η στρατηγική υλοποιηθεί, μπορεί να δημιουργήσει πιο σταθερά εισοδήματα για τους παραγωγούς, να ενισχύσει την απασχόληση στην περιφέρεια και να βελτιώσει το εμπορικό ισοζύγιο της χώρας. Για τον καταναλωτή, η επένδυση στην ποιότητα και την ταυτότητα των προϊόντων μπορεί να οδηγήσει σε μεγαλύτερη διαφάνεια για την προέλευση και τα χαρακτηριστικά των τροφίμων. Θεσμικά, η αναγνώριση των κρατικών αγκυλώσεων ως βασικού προβλήματος θέτει την ευθύνη στην πολιτεία να απλοποιήσει διαδικασίες, να επιταχύνει τις ψηφιακές υποδομές και να στηρίξει συλλογικά σχήματα παραγωγών, ώστε η εξωστρέφεια να μην μείνει σύνθημα αλλά να γίνει μετρήσιμη πολιτική επιλογή.
#Σχοινάς #εξωστρεφήςγεωργία #αγροδιατροφή #αγροτικέςεξαγωγές #ΥΠΑΑΤ
