Με έντονο πολιτικό τόνο, ο Κυριάκος Πιερρακάκης κάλεσε στο ECOFIN την Ευρώπη να περάσει από τις διαπιστώσεις στις πράξεις για την Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων, θέτοντας στο επίκεντρο την ενίσχυση της ESMA και την υπέρβαση των εθνικών επιφυλάξεων.
Ένα σαφές δίλημμα για το μέλλον της ευρωπαϊκής οικονομικής ενοποίησης έθεσε ο πρόεδρος του Eurogroup, Κυριάκος Πιερρακάκης, στην ανοιχτή συνεδρίαση του ECOFIN, με αφορμή τη συζήτηση για την Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων. «Θα μείνουμε στη συζήτηση ή θα περάσουμε στις πράξεις;» ήταν η φράση με την οποία συμπύκνωσε την αντίφαση ανάμεσα στη λεκτική συναίνεση και στις επίμονες εθνικές επιφυλάξεις που μπλοκάρουν τις αποφάσεις.
Ενίσχυση της ESMA και υπέρβαση του “ναι μεν αλλά”
Ο κ. Πιερρακάκης δήλωσε ρητά ότι η Ελλάδα στηρίζει την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, τονίζοντας πως η Ευρωπαϊκή Αρχή Κινητών Αξιών και Αγορών (ESMA) πρέπει να αποκτήσει ενισχυμένες αρμοδιότητες. «Δεν μπορούμε να κάνουμε το ίδιο πράγμα 27 φορές», σημείωσε, υπογραμμίζοντας ότι σε ένα περιβάλλον ραγδαίων τεχνολογικών εξελίξεων ο κατακερματισμός της εποπτείας καθίσταται ολοένα και πιο δυσλειτουργικός.
Την ίδια στιγμή, υποστήριξε ότι η ενίσχυση της ευρωπαϊκής εποπτείας δεν συνεπάγεται κατάργηση του εθνικού ρόλου. Αντιθέτως, επικαλέστηκε το παράδειγμα του Ενιαίου Εποπτικού Μηχανισμού της ΕΚΤ, όπου η κεντρική εποπτεία συνδυάζεται με αποκεντρωμένη εφαρμογή. Η ένταση της εποπτείας, είπε, μπορεί να προσαρμόζεται βάσει αντικειμενικών κριτηρίων, όπως η διασυνοριακή δραστηριότητα, η σημασία για την αγορά και η ανάγκη διασφάλισης ίσων όρων ανταγωνισμού.
Ιστορικές αναλογίες: Corn Laws και «ξύλινα τείχη»
Για να αναδείξει το διακύβευμα, ο Πιερρακάκης χρησιμοποίησε δύο ιστορικά παραδείγματα. Πρώτον, την κατάργηση των Corn Laws στο Ηνωμένο Βασίλειο το 1846, μια απόφαση που –όπως υπενθύμισε– έθεσε την οικονομική αποδοτικότητα πάνω από τον προστατευτισμό και απελευθέρωσε το δυναμικό της βρετανικής οικονομίας. «Απαιτείται πολιτικό θάρρος για να επιτευχθεί οικονομικός μετασχηματισμός», σημείωσε, υπονοώντας ότι η Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων μπορεί να λειτουργήσει ως ανάλογη τομή για την ΕΕ.
Δεύτερον, αναφέρθηκε στη Ναυμαχία της Σαλαμίνας και την ερμηνεία του χρησμού των «ξυλίνων τειχών» από τον Θεμιστοκλή ως πλοία και όχι ως οχυρωματικά τείχη. Το δίδαγμα, κατά τον ίδιο, είναι αν η Ευρώπη θα επιλέξει να «ανοίξει» και να αξιοποιήσει πλήρως τις δυνατότητές της ή θα μείνει κλεισμένη πίσω από εθνικά τείχη προστασίας.
Καταλήγοντας, τόνισε ότι οι αποφάσεις γύρω από την Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων, τη διασυνοριακή ενοποίηση τραπεζών και το ψηφιακό ευρώ είναι λιγότερο τεχνικές και περισσότερο πολιτικές και φιλοσοφικές: «Θέλουμε να είμαστε η γενιά που προστατεύει συνεχώς τα ίδια ή αυτή που απελευθερώνει το δυναμικό της Ένωσης;». Όπως είπε, το ερώτημα είναι στην ουσία ρητορικό.
Σχόλιο 
: Η παρέμβαση Πιερρακάκη λειτουργεί ως έμμεσο κάλεσμα για πολιτική υπέρβαση των εθνικών «κόκκινων γραμμών» στην ενοποίηση κεφαλαιαγορών, τραπεζών και ψηφιακού ευρώ. Συνδέει την τεχνική αρχιτεκτονική (ενισχυμένη ESMA, κεντρική εποπτεία με εθνική εφαρμογή) με ένα αφήγημα θάρρους απέναντι στον προστατευτισμό. Αν οι θέσεις αυτές μεταφραστούν σε συγκεκριμένες αποφάσεις, η Ελλάδα επιχειρεί να τοποθετηθεί στην πλευρά των χωρών που διεκδικούν βαθύτερη ενοποίηση, άρα και ευκολότερη πρόσβαση σε κεφάλαια για επενδύσεις, πέρα από τα στενά όρια των εθνικών αγορών.
#Πιερρακάκης #ECOFIN #Ευρωπαϊκή_Ένωση #ESMA
